I PKN 262/00

WyrokIzba Cywilna2000-06-20

Skład orzekający: Kazimierz Jaśkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z aktem wyższego rzędu może stanowić podstawę wznowienia postępowania cywilnego na podstawie art. 403 § 3 KPC, czy też wymaga zastosowania art. 4011 KPC w związku z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP?
Ratio decidendi
Podstawą wznowienia postępowania w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z aktem wyższego rzędu jest art. 4011 KPC w związku z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, a nie art. 403 § 3 KPC. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego dotyczy aktu normatywnego, a nie stosunku prawnego między określonymi podmiotami prawa, co wyklucza jego zastosowanie jako podstawy wznowienia na podstawie art. 403 § 3 KPC.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem oddalającym jego powództwo. Zaskarżonym postanowieniem skarga ta została odrzucona ze względu na brak podstaw prawnych. Powód w kasacji zarzucił naruszenie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących wznowienia postępowania, wskazując jako podstawę orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda jako nieuzasadnioną.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 20 czerwca 2000 r. I PKN 262/00 Podstawą wznowienia postępowania w związku z orzeczeniem przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności aktu normatywnego z aktem wyższego rzędu jest art. 4011 KPC w związku z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, a nie art. 403 § 3 KPC. Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Andrzej Kijowski, Walerian Sanetra. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 czerwca 2000 r. sprawy z powództwa Henryka K. i Aleksandra H. przeciwko Szpitalowi Miejs-kiemu [...] w B. o ustalenie prawa do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensa-cyjnych, na skutek kasacji powoda Henryka K. od postanowienia Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bydgoszczy z dnia 7 stycznia 2000 r. [...] p o s t a n o w i ł : o d d a l i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Powód Henryk K., w sprawie z powództwa jego i Aleksandra H. przeciwko Szpitalowi Miejskiemu [...] w B. o ustalenie prawa do nieodpłatnego nabycia świa-dectw rekompensacyjnych, wniósł kasację od postanowienia Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bydgoszczy z dnia 7 stycznia 2000 r. [...]. Zaskarżonym postanowieniem odrzucono jego skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem tego Sądu z dnia 19 lutego 1998 r. [...], oddalającego apelację od wyroku Sądu pierwszej instancji, oddalającego powództwo. W uzasad-nieniu zaskarżonego postanowienia Sąd Okręgowy wskazał, iż skarga o wznowienie postępowania została odrzucona ze względu na brak podstaw prawnych wymienio- 2 nych w art. 401 i art. 403 KPC. W kasacji zarzucono naruszenie art. 401 pkt 2 w związku z art. 403 § 3 KPC oraz art. 379 i art. 411 KPC. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja nie jest uzasadniona. Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w granicach kasacji, a z urzędu bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania (art. 39311 KPC). Nieważność postępowania w sprawie nie zachodzi, nie wskazano w kasacji żadnej okoliczności mogącej o tym świadczyć. Stwierdzono, że powód był pozbawio-ny możliwości działania, ale – o ile można zorientować się z niejasnych wywodów kasacji – zarzut ten odnoszony jest do pouczenia przez Sąd drugiej instancji, doty-czącego możliwości wniesienia kasacji. Nie ma to związku z nieważnością postępo-wania w następstwie pozbawienia strony możliwości obrony jej praw (art. 379 pkt 5 KPC) lub też pozbawieniem strony możliwości działania (art. 401 pkt 2 KPC). Powód dopatruje się istnienia przesłanki wznowienia postępowania w później-szym wykryciu prawomocnego wyroku dotyczącego tego samego stosunku prawne-go (art. 403 § 3 KPC). Jego zdaniem wyrokiem tym jest orzeczenie Trybunału Kons-tytucyjnego z dnia 17 maja 1999 r. , P 6/98, dotyczące § 11 i § 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 grudnia 1974 r. w sprawie niektórych obowiązków i upraw-nień pracowników zatrudnionych w zakładach służby zdrowia (Dz. U. Nr 51, poz. 326 ze zm.). Przepis ten w sposób oczywisty nie może być podstawą wznowienia postę-powania cywilnego w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego, stwier-dzającym niezgodność rozporządzenia z aktem wyższego rzędu. Orzeczenie Trybu-nału dotyczy bowiem aktu normatywnego, a nie stosunku prawnego, który istnieje miedzy określonymi podmiotami prawa. Podstawą wznowienia postępowania cywil-nego w związku z orzeczeniem Trybunału jest art. 4011 KPC (w związku z art. 190 ust. 4 Konstytucji). Według § 1 tego artykułu można żądać wznowienia postępowania również w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu norma-tywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego został wydany wyrok. Przepis ten nie został powołany jako podstawa kasacyjna, Sąd Najwyższy nie może zatem rozważać kwestii jego naruszenia. Z tych względów na podstawie art. 39312 KPC orzeczono jak w sentencji. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4011 KPCart. 190 ust. 4art. 403 § 3 KPC.art. 401art. 403 KPC.art. 401 pkt 2art. 403 § 3 KPCart. 379art. 411 KPC.art. 39311 KPCart. 379 pkt 5 KPCart. 401 pkt 2 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy