I PKN 430/97
WyrokIzba Cywilna1997-11-17
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o nakazanie złożenia oświadczenia woli co do zawarcia umowy o pracę na czas określony, wartość przedmiotu zaskarżenia, od której zależy dopuszczalność kasacji, wyznacza wynagrodzenie za pracę, które pracownik miałby uzyskać?Ratio decidendi
Wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie o nakazanie złożenia oświadczenia woli co do zawarcia umowy o pracę na czas określony wyznacza wynagrodzenie za pracę, które pracownik miałby uzyskać. W przypadku, gdy wartość ta jest niższa niż pięć tysięcy złotych, kasacja jest niedopuszczalna na podstawie art. 393 pkt 1 KPC.Stan faktyczny
Powód domagał się nakazania pozwanemu złożenia oświadczenia woli o zawarciu umowy o pracę na czas określony, twierdząc, że pozwany odmówił jej podpisania mimo skierowania przez urząd pracy. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, a Sąd Wojewódzki oddalił apelację powoda. Powód wniósł kasację, określając wartość przedmiotu zaskarżenia na 5 500 zł. Sąd Najwyższy ustalił, że rzeczywiste wynagrodzenie za cały okres zatrudnienia wynosiło 3 432,77 zł.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił kasację powoda jako niedopuszczalną z powodu zbyt niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia.Pełny tekst orzeczenia
Postanowienie z dnia 17 listopada 1997 r. I PKN 430/97 Wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie o nakazanie złożenia oświadczenia woli, co do zawarcia umowy o pracę na czas określony, wyzna-cza wynagrodzenie za pracę jakie miał uzyskać pracownik. Przewodniczący SSN: Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Józef Iwulski (sprawozdawca), Maria Mańkowska. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 listo-pada 1997 r. sprawy z powództwa Janusza M. przeciwko Andrzejowi B. o nawiąza-nie stosunku pracy, na skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku z dnia 19 lutego 1997 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d r z u c i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Powód Janusz M. wniósł przeciwko Andrzejowi B. pozew o "nałożenie obo-wiązku podpisania z nim umowy o pracę". Następnie wniósł dodatkowo o "stwier-dzenie stosunku pracy od 30.04.96 r. do 9.02.97 r.". Powód wywiódł, że pozwany odmówił podpisania z nim umowy o pracę na czas określony, mimo że powód został skierowany do prac interwencyjnych przez Rejonowy Urząd Pracy. Wyrokiem z dnia 13 grudnia 1996 r. [...] Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Zam-browie oddalił powództwo, a wyrokiem z dnia 19 lutego 1997 r. [...], Sąd Woje-wódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku oddalił apelację po-woda. Kasację od tego wyroku wniósł powód, który zarzucił naruszenie art. 393 § 1 KC i art. 390 § 1 i 2 KC przez ich niezastosowanie, podczas gdy uzasadniały one
- 2 - żądanie zawarcia umowy o pracę. Powód wywiódł, że pozwany w umowie z Rejo-nowym Urzędem Pracy zobowiązał się do zawarcia umów o pracę z osobami skie-rowanymi przez ten Urząd. Zdaniem powoda była to umowa na rzecz osoby trzeciej. Powód określił wartość przedmiotu zaskarżenia w kasacji na kwotę 5 500 zł. W ramach sprawdzenia wartości przedmiotu zaskarżenia ustalono, że wyna-grodzenie za pracę za cały okres zatrudnienia powoda, tj. od 30 czerwca 1996 r. do 9 lutego 1997 r. miało wynosić 3 432,77 zł. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 393 pkt 1 KPC kasacja nie przysługuje w sprawach o świad-czenia, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięć tysięcy zło-tych. Sąd Najwyższy w każdym czasie może, badając dopuszczalność kasacji (art. 3938 § 1 KPC), dokonać analizy, czy kasacja odpowiada wymaganiom art. 393 pkt 1 KPC (por. np. postanowienie z dnia 12 marca 1997 r., II UKN 32/97, OSNAPiUS 1997 nr 20 poz. 408). W niniejszej sprawie wątpliwości budziło sformułowanie żą-dania powoda, które nie zostało sprecyzowane w toku postępowania. Powód bo-wiem dochodził "nałożenia obowiązku podpisania umowy o pracę", czyli nakazania złożenia przez pozwanego oświadczenia woli. Następnie jednak wniósł dodatkowo o "stwierdzenie stosunku pracy", czyli o ustalenie, że strony we wskazanym okresie łączyła umowa o pracę. Jak łatwo zauważyć, roszczenia te były ze sobą sprzeczne. Jeżeli bowiem strony zawarły umowę o pracę, co uzasadniałoby powództwo o usta-lenie, to oczywiście bezzasadne było żądanie nakazania złożenia oświadczenia woli. Jeżeli natomiast zasadne miałoby być roszczenie o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli, to oczywiście bezzasadne byłoby żądanie ustalenia istnienia stosunku prawnego (umowy o pracę). Rzeczywisty charakter żądania pozwu należało wobec tego ocenić w płasz-czyźnie twierdzeń faktycznych stanowiących podstawę roszczenia. W taki sposób ocenia się bowiem powagę rzeczy osądzonej orzeczenia (art. 366 KPC). Z twierdzeń powoda wynika w sposób oczywisty, że pozwany odmówił zawarcia umowy o pracę. Jest to potwierdzone także wywodami i wnioskami kasacji, która zmierza do uwzględnienia powództwa w zakresie zobowiązania do złożenia oświadczenia woli.
- 3 - W rzeczywistości więc powództwo zmierzało do nakazania pozwanemu złożenia oświadczenia woli w przedmiocie zawarcia umowy o pracę. Żądanie takie jest żądaniem określonego świadczenia (złożenia oświadczenia woli - tak nie publiko-wane dotychczas postanowienie z dnia 20 października 1997 r., II CKN 407/97). Do takiego powództwa ma więc zastosowanie przepis art. 393 pkt 1 KPC. Wartością przedmiotu sporu (zaskarżenia) przy takim powództwie jest wartość materialna sto-sunku prawnego, który miałby powstać w wyniku złożenia oświadczenia woli. Przy umowie o pracę należy odnieść tę wartość do wynagrodzenia za pracę. Przy umowie na czas określony będzie to wysokość wynagrodzenia, jakie pracownik mógłby uzyskać w wyniku jej zawarcia. W niniejszej sprawie wysokość wynagrodzenia za pracę, które powód mógł uzyskać, jest niższa niż pięć tysięcy złotych. Wartość przedmiotu zaskarżenia w kasacji jest więc niższa od określonej w art. 393 pkt 1 KPC, co czyni kasację niedopuszczalną i skutkuje jej odrzucenie na podstawie art. 3938 § 1 KPC. ========================================
Powiązane orzeczenia
- I PZ 56/97 1998-01-19Czy żądanie zasądzenia wynagrodzenia za pracę, którego wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięć tysięcy złotych, stanowi sprawę o świadczenie, w której kasacja jest niedopuszczalna na podstawie art. 393 pkt 1…
- I PZ 75/01 2001-10-17Czy obowiązek prawidłowego określenia wartości przedmiotu zaskarżenia w kasacji spoczywa na stronie, czy też sąd jest zobowiązany do jej weryfikacji z urzędu?
- I PZ 31/97 1997-09-05Czy kasacja jest dopuszczalna w sprawie o zasądzenie odszkodowania, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięć tysięcy złotych, a pierwotne żądanie dotyczyło ustalenia istnienia stosunku pracy?
- I PZ 14/01 2001-03-16Czy kasacja w sprawie o przywrócenie do pracy jest niedopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych, zgodnie z przepisami wprowadzonymi ustawą z dnia 24 maja 2000 r.?
- I PZ 69/97 1998-02-05Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w kasacji, w przypadku oddalenia powództwa o zasądzenie określonej kwoty pieniężnej, jest równa tej kwocie, nawet jeśli jej zasadność co do wysokości nie została w pełni potwierdzona?
Powołane przepisy
art. 393 § 1 KCart. 390 § 1art. 393 pkt 1 KPCart. 3938 § 1 KPCart. 366 KPCart. 393 pkt 1 KPC.art. 3938 § 1 KPC.§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy