I PKN 656/98

Wyrok z dnia 13 kwietnia 1999 r. I PKN 656/98 Powierzenie stanowiska dyrektora placówki szkolnej "do czasu rozs-trzygnięcia konkursu" jest uzasadnionym przypadkiem, o jakim mowa w art. 36a ust. 8 zdanie drugie ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (jednolity tekst: Dz.U. z 1996 r. Nr 67, poz. 329 ze zm.), pozwalającym na powie-rzenie tego stanowiska na okres krótszy niż 5 lat szkolnych, nie krótszy jednak niż 1 rok szkolny. Przewodniczący: SSN Andrzej Kijowski, Sędziowie SN: Roman Kuczyński (sprawozdawca), Jadwiga Skibińska-Adamowicz. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 1999 r. sprawy z po-wództwa Ireny B. przeciwko Kuratorium Oświaty w R. o ustalenie, na skutek kasacji powódki od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia 20 maja 1998 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Powódka Irena B. w pozwie przeciwko Kuratorium Oświaty w R., domagała się ustalenia, ze powierzono jej stanowisko dyrektora Bursy Szkolnej [...] w R. na okres 5 lat. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Radomiu ustalił, że powódka była od 1 grudnia 1987 r. do 30 listopada 1995 r. kierownikiem Internatu Zespołu Szkół Mechanicznych w R., a wobec przekształcenia tej placówki w Bursę Szkolną [...] powierzono jej z dniem 1 grudnia 1995 r. stanowisko dyrektora Bursy na okres do czasu przeprowa-dzenia konkursu na to stanowisko. Pierwszy konkurs przeprowadzono 28 maja1996 r., a wobec braku jego rozstrzygnięcia (kandydatury uzyskały równą liczbę głosów) powódce powierzono pełnienie funkcji dyrektora na rok szkolny 1996/1997 do czasu rozstrzygnięcia kolejnego konkursu, do którego powódka nie przystąpiła, a który wy- 2 łonił kandydata na stanowisko dyrektora w osobie G.W. i z dniem 1 września 1997 r. stanowisko to zostało obsadzone. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy wyrokiem z dnia 24 lutego 1998 r. oddalił powództwo. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie wyro-kiem z dnia 20 maja 1998 r. oddalił apelację powódki, podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji. Powyższy wyrok powódka zaskarżyła kasacją zarzucając naruszenie przepisu art. 36a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (jednolity tekst: Dz.U. z 1996 r. Nr 67, poz. 329 ze zm.). Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: Kasacja jest bezzasadna. Przede wszystkim ogranicza się ona wyłącznie do zarzutu naruszenia prawa materialnego – art. 36a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, nie zarzucając wyrokowi Sądu drugiej instancji naruszenia przepi-sów postępowania, co oznacza, że Sąd Najwyższy, który rozpatruje sprawę w grani-cach kasacji (art. 39311 KPC) i nie dopatruje się w niniejszej sprawie nieważności postępowania, jest związany stanem faktycznym ustalonym w postępowaniu przed Sądami obu instancji. Z dowodów zgromadzonych w tym postępowaniu wynika, że pismem z dnia 14 listopada 1995 r. powierzono powódce zorganizowanie działalno-ści Bursy Szkolnej [...] w R. i pełnienie funkcji dyrektora tej placówki do czasu rozs-trzygnięcia konkursu na to stanowisko [...]. W piśmie tym nie ma żadnej informacji, z której powódka mogłaby wyprowadzić wniosek, iż powierzono jej stanowisko dyrek-tora na okres 5 lat. Powódka sama na rozprawie w dniu 4 listopada 1997 r. informa-cyjnie wyjaśniła [...], że została dyrektorem tej placówki na okres 1 roku, „Kurator Oświaty powierzył mi obowiązki dyrektora Bursy Szkolnej [...] z dniem 1 grudnia 1995 r. do czasu rozstrzygnięcia konkursu na dyrektora”. Następnie, wobec niewyłonienia kandydata na dyrektora w konkursie w maju 1996 r., powódka została przez przeds-tawiciela Kuratorium w obecności Rady Pedagogicznej ustnie poinformowana (zez-nania św. Danieli B. [...]), iż nadal będzie pełniła funkcję dyrektora Bursy do czasu rozstrzygnięcia kolejnego konkursu. Okoliczności tej powódka, przesłuchana w cha-rakterze strony [...] nie negowała. Zeznała natomiast, że do konkursu w 1997 r. nie stanęła i uważała, że konkurs ten nie powinien się odbyć, gdyż powierzono jej funk-cję dyrektora na okres lat 5. Otóż tego rodzaju stanowisko powódki jest całkowicie 3 nieuprawnione i nie znajduje jakiegokolwiek logicznego uzasadnienia w materiale dowodowym i może być jedynie rezultatem błędnej wykładni art. 36a ustawy o sys-temie oświaty. Ponieważ powódka była kierowniczką internatu przekształconego w bursę w trakcie roku szkolnego (listopad 1995 r.), zaś konkursy na objęcie stanowisk kierowniczych w oświacie odbywają się z reguły przed okresem wakacji kończących dany rok szkolny, tak, aby nowy rok szkolny rozpoczynał się już pod kierownictwem dyrektora wyłonionego w drodze konkursu – zasadne było powierzenie powódce pis-mem z dnia 14 listopada 1995 r. stanowiska dyrektora do czasu rozstrzygnięcia kon-kursu. Tym samym nie znajduje uzasadnienia pogląd powódki, że zgodnie z treścią art. 36a ust. 8 zdanie pierwsze omawianej ustawy powierzono jej stanowisko dyrekto-ra na 5 lat szkolnych. Zdanie drugie ustępu 8 tego przepisu pozwala bowiem na po-wierzenie stanowiska w uzasadnionych wypadkach na krótszy okres, jednak nie krót-szy niż jeden rok szkolny. Takim uzasadnionym wypadkiem jest właśnie potrzeba wyłonienia dyrektora w drodze konkursu. Nie można bowiem poszczególnych ustę-pów jednego przepisu prawa (art. 36a ustawy) traktować wybiórczo, lecz należy przepis interpretować całościowo. Z ustępu 3 art. 36a ustawy wynika zasada, iż kan-dydata na dyrektora szkoły lub placówki wyłania się w drodze konkursu. Jeżeli zatem powierzenie powódce stanowiska dyrektora miało miejsce podcza roku szkolnego z uwagi na przekształcenie dotychczasowej placówki i nastąpiło bez konkursu – to, przy braku wyraźnego powierzenia tego stanowiska powódce na okres lat 5 i wobec zakreślenia granicy pełnienia tej funkcji do rozstrzygnięcia konkursu, należało uznać, że powierzenie stanowiska nastąpiło na okres 1 roku szkolnego. Podkreślić wypada, iż pismo Kuratorium z 14 listopada 1995 r. używa określenia „do czasu rozstrzygnię-cia konkursu”, a nie do daty zorganizowania konkursu. Jeżeli zatem pierwszy, naj-bliższy czasowo dacie powierzenia powódce stanowiska dyrektora konkurs nie wy-łonił kandydata, dopuszczalne było „przedłużenie” powódce pełnienia tej funkcji, także w takiej formie, jak uczyniono to w niniejszej sprawie. Pismo z dnia 14 listopa-da 1995 r. zachowało aktualność, zaś wobec zamiaru Kuratorium przeprowadzenia kolejnego konkursu zachodził uzasadniony przypadek, o jakim mowa w zdaniu dru-gim ustępu 8 art. 36a ustawy o systemie oświaty, pozwalający na powierzenie sta-nowiska na okres krótszy niż 5 lat, nie krócej jednak niż na 1 rok szkolny. Z okoliczności sprawy nie wynikało nic, co uprawniałoby powódkę do mnie-mania, że powierzono jej stanowisko dyrektora na okres 5 lat. Z powodu tego błęd-nego mniemania nie stanęła ona do konkursu w 1997 r. Skoro zatem nie istnieje w 4 przedmiotowej sprawie żaden dowód świadczący o powierzeniu powódce stanowiska dyrektora Bursy na lat 5, a kasacja nie zawiera zarzutu naruszenia przez Sąd drugiej instancji (który podzielił ustalenia Sądu pierwszej instancji) przepisów postępowania, to należy uznać, że nie doszło do obrazy art. 36a ustawy o systemie oświaty. Tym samym Sąd Najwyższy nie znalazł usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia kasacji i w oparciu o art. 39312 KPC orzekł jak w sentencji wyroku. ========================================