I PR 25/79

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN Z. Stypułkowska. Sędziowie SN: W. Dębicka, J. Knap (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy z wniosku Adolfa T. przeciwko Wojewódzkiemu Biuru Geodezji i Terenów Rolnych w R. o przyznanie dodatku za staż pracy na skutek odwołania pozwanego Biura w Zakładowej Komisji Rozjemczej przy Wojewódzkim Biurze Geodezji i Terenów Rolnych w W. z dnia 30 stycznia 1979 r. oraz przedstawienia zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie postanowieniem z dnia 6 marca 1979 r., przejąwszy sprawę do rozpoznaniazmienił orzeczenie Zakładowej Komisji Rozjemczej przy Wojewódzkim Biurze Geodezji i Terenów Rolnych w w Rzeszowie z dnia 30 stycznia 1979 r. nr Z-ZSR 1/78 w ten sposób, że oddalił wniosek.Uzasadnienie faktycznePozwane Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych pismem doręczonym pracownikowi w dniu 22.XII.1976 r. rozwiązało z Adolfem T. umowę o pracę ze skutkiem na dzień 30.VI.1976 r. wobec uzyskania prawa do emerytury. Z dniem 15.VII.1976 r. wnioskodawca A.T. został przez ten zakład pracy zatrudniony na czas nie określony w wymiarze 1/4 etatu na stanowisku specjalisty. W związku z ponownym zatrudnieniem wnioskodawca domagał się przyznania mu dodatku za staż pracy w wysokości 15% płacy zasadniczej za czas od 15.VII.1976 r. Wobec odmowy wypłaty zgłosił odpowiednie roszczenie.Strona pozwana wnosiła o oddalenie wniosku.Zakładowa Komisja Rozjemcza orzeczeniem z dnia 30.X.1976 r. orzekła, że Adolfowi T. przysługuje dodatek za staż pracy w wysokości 15% od wynagrodzenia zasadniczego płatny od 1 maja 1977 r.Komisja przyjęła, że dodatek za staż pracy zależny jest od ciągłości pracy w tym samym zakładzie pracy. Okres przerwy w zatrudnieniu nie przekraczający trzech miesięcy nie przerywa ciągłości pracy, chociaż nie jest zaliczany do stażu pracy. Przerwa w zatrudnieniu Adolfa T. nie przekraczała 3 miesięcy, dlatego Komisja orzekła, że należy się wnioskodawcy dodatek za staż pracy.Komisja ustaliła. że dodatek za staż pracy przysługuje Adolfowi T. od 1 maja 1977 r. zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 kwietnia 1977 r. w sprawie zawieszania prawa do emerytury lub renty (Dz. U. Nr 11, poz. 46).Jednakże od tej daty łączny roczny zarobek Adolfa T. jako emeryta może wynosić do 24.000 zł za poprzedni okres, podczas kiedy roczny dodatkowy dochód - maksymalnie 9.000 zł; nie można zatem przyznać dodatku za staż pracy, ponieważ łączne wynagrodzenie przekraczałoby sumę 9.000 zł, co powodowałoby konieczność zawieszenia prawa do emerytury.Od orzeczenia KIZ złożył odwołanie zakład pracy, domagając się oddalenia wniosku, jako - jego zdaniem - bezzasadnego.Postanowieniem z dnia 6.III.1979 r. Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie przedstawił w trybie art. 66 § 1 ustawy o o.s.p. i u.s. Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości:"Czy w świetle załącznika nr 2 do zarządzenia nr 192 Ministra Rolnictwa z dnia 10 października 1975 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników wojewódzkich biur geodezji i terenów rolnych ponowne zatrudnienie pracownika w wymiarze 1/4 etatu po uprzednim rozwiązaniu z nim umowy o pracę za wypowiedzeniem w związku z przejściem na emeryturę przerywa staż pracy wymagany do nabycia uprawnień do dodatku za staż pracy?"Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy przejął sprawę do rozpoznania z mocy art. 66 § 1 zdania 2 ustawy o o.s.p. i u.s. i zważył, co następuje:Zasady warunkujące nabycie lub zachowanie prawa pracownika do dodatku z tytułu długoletniej nieprzerwanej pracy w jednym zakładzie pracy określają w każdym indywidualnym wypadku przepisy płacowe przewidujące taki dodatek. W niespornym stanie faktycznym sprawy nie nastąpiła ze strony pracownika zmiana miejsca pracy, po przejściu bowiem na emeryturę podjął on zatrudnienie w tym samym Wojewódzkim Biurze Geodezji i Terenów Rolnych w Rzeszowie, w którym poprzednio przepracował 30 lat. W zakresie zatem istotnym dla wyniku sporu znacząca pozostaje tylko odpowiedź na pytanie, czy w świetle przepisów załącznika nr 2 do zarządzenia nr 192 Ministra Rolnictwa z dnia 10 października 1975 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników wojewódzkich biur geodezji i terenów rolnych wnioskodawca Adolf T. posiada nieprzerwaną ciągłość pracy.Według niewadliwych ustaleń Zakładowej Komisji Rozjemczej wnioskodawca w czasie od 1 do 15 lipca 1976 r. wobec przejścia na emeryturę nie pracował, czyli miał dwutygodniową przerwę w zatrudnieniu. Zgodnie z przepisami wymienionego załącznika nr 2 ust. 7 i 8, oprócz okresów bezpłatnego urlopu i pobierania renty inwalidzkiej, również okres przerwy w zatrudnieniu nie przekraczającej trzech miesięcy z przyczyn od pracownika niezależnych nie powoduje przerwania ciągłości pracy, chociaż nie zalicza się go do stażu pracy. Przez to ostatnie sformułowanie (ust. 7 pkt 3) należy rozumieć takie przerwy w zatrudnieniu nie dłuższe niż trzy miesiące, które usprawiedliwiają czasową bezczynność zawodową pracownika i tłumaczą, dlaczego nie był on w stanie kontynuować nieprzerwanie obywatelskiego obowiązku pracy.Jeśli w tym sensie "z przyczyn od pracownika niezależnych" miała miejsce przerwa w zatrudnieniu, to mimo jej wystąpienia nie traci on prawa do dodatku za staż pracy. Te przesłanki wykładni omawianych przepisów płacowych oraz podstawowy motyw wprowadzenia dodatku za staż pracy, którego głównym celem jest silniejsze związanie pracownika z danym zakładem pracy i przez to zapobieganie społecznie nieuzasadnionej fluktuacji kadr, odpadają w takiej sytuacji faktycznej, w której chodzi o przerwę w zatrudnieniu wywołaną przejściem na emeryturę. Nie można bowiem przyjąć, że przerwa nastąpiła "z przyczyn od pracownika niezależnych", gdy przechodzi on na wypoczynek i nie ma obowiązku pracy. Dlatego też nie można w przypadku wnioskodawcy upatrywać podstawy do uwzględnienia wniosku o dodatek za staż pracy w rozważanym ust. 7 pkt 3 załącznika nr 2 w związku z ust. 8. Ponieważ zaś w przepisach wymienionego załącznika nie zamieszczono regulacji, która stanowiłaby, iż przerwa w zatrudnieniu związana z przejściem pracownika na emeryturę nie przerywa ciągłości pracy, należy dojść do wniosku, że na tle przepisów płacowych dotyczących wynagrodzenia pracowników wojewódzkich biur geodezji i terenów rolnych przerwa w zatrudnieniu mająca związek z zaprzestaniem pracy wobec nabycia prawa do emerytury, niezależnie od czasu trwania tej przerwy, przerywa ciągłość pracy wymaganą do zachowania prawa do dodatku za długoletnią i nieprzerwaną pracę.Gdy więc Zakładowa Komisja Rozjemcza oparła wydane przez siebie orzeczenie na odmiennym i sprzecznym z prawem założeniu, należało w uwzględnieniu odwołania zakładu pracy zaskarżone orzeczenie zmienić i wniosek pracownika jako bezpodstawny oddalić.Tak też orzekł Sąd Najwyższy na podstawie art. 62 ustawy z dnia 24 października 1974 r. o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych.