I PR 29/76

PostanowienieIzba Cywilna1976-01-04

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy jest władny rozpoznać odwołanie wniesione po terminie, nawet jeśli strona została błędnie pouczona o jego długości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie jest władny rozpoznać odwołania wniesionego po terminie, nawet w uzasadnionych przypadkach, gdyż nie jest to środek odwoławczy odpowiadający warunkom formalnym. Mylne pouczenie strony o dłuższym terminie do zaskarżenia orzeczenia nie powoduje automatycznego przedłużenia terminu do wniesienia środka odwoławczego, lecz może stanowić podstawę do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu.
Stan faktyczny
Powód wniósł odwołanie od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po upływie przepisanego terminu. Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych pierwotnie zwrócił akta sprawy, informując o spóźnieniu, a następnie ponownie przedstawił je Sądowi Najwyższemu, zaznaczając, że wnioskodawca został mylnie poinformowany o długości terminu. Sąd Najwyższy odrzucił odwołanie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił odwołanie wnioskodawcy.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Formański. Sędziowie: A. Filcek, S. Rejman (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Karola K. przeciwko Spółdzielni Pracy "Piaski Techniczne" w T. o przywrócenie do pracy, na skutek odwołania wnioskodawcy od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 30 października 1975 r.odrzucił odwołanie.Uzasadnienie faktyczneOkręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych przedstawił Sądowi Najwyższemu odwołanie od wyroku, którego odpis został doręczony wnioskodawcy w dniu 4.XII.1975 r. Odwołanie wpłynęło do sądu w dniu 3.I.1976 r., a więc po terminie. W związku z tym akta sprawy zostały zwrócone w celu ewentualnego postąpienia przez Sąd I instancji zgodnie z art. 372 k.p.c.Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych ponownie przedstawił akta sprawy Sądowi Najwyższemu z zaznaczeniem, że wnioskodawca mylnie został poinformowany, iż termin wniesienia odwołania wynosi jeden miesiąc i termin ten nie został przekroczony.Sąd Najwyższy odrzucił odwołanie.W myśl art. 74 § 1 ustawy o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych w razie przejęcia przez sąd pracy i ubezpieczeń społecznych do rozpoznania sprawy, o której mowa w art. 73, postępowanie przed tym sądem toczy się według przepisów kodeksu postępowania cywilnego, ze zmianami wynikającymi z odpowiedniego stosowania tych przepisów ustawy, które w tym wypadku nie mają zastosowania.W myśl zaś przepisów kodeksu postępowania cywilnego od wyroków sądów pierwszej instancji przysługuje rewizja (art. 387), którą wnosi się w terminie dwutygodniowym od doręczenia stronie skarżącej wyroku z uzasadnieniem (art. 371 § 1). Sąd pierwszej instancji powinien odrzucić rewizję wniesioną po upływie przepisanego terminu (art. 372). W myśl zaś art. 375 k.p.c. sąd rewizyjny ma obowiązek odrzucenia rewizji - na posiedzeniu niejawnym - jeżeli podlegała ona odrzuceniu przez sąd pierwszej instancji.Artykuł 74 § 2 ustawy o sądach pracy i ubezpieczeń społecznych nie ma zastosowania do badania przez Sąd Najwyższy warunków formalnych odwołania. Nie jest więc on władny, nawet w uzasadnionych wypadkach, rozpatrzyć odwołania wniesionego w spóźnionym terminie. Przepis art. 43 § 1 ustawy o sądach pracy i ubezpieczeń społecznych ma zastosowanie tylko wówczas, gdy okręgowy sąd pracy i ubezpieczeń społecznych rozpoznaje odwołanie od orzeczeń komisji i organów, o których mowa w art. 2 § 1 ustawy. Nie do przyjęcia jest taka wykładnia wchodzących w grę przepisów, aby warunki formalne odwołania badał sąd I instancji na podstawie przepisów kodeksu postępowania cywilnego, a Sąd Najwyższy kontrolował to na podstawie przepisów ustawy o sądach pracy i ubezpieczeń społecznych. W tym trybie Sąd Najwyższy tylko rozpoznaje środki odwoławcze, a więc te, które odpowiadają już warunkom formalnym.Pogląd, że mylne pouczenie strony przez urzędnika sądowego o dłuższym terminie do zaskarżenia orzeczenia powoduje automatyczne przedłużenie terminu do wniesienia środka odwoławczego jest błędny, ponieważ nie znajduje pokrycia w przepisach ustawy. Okoliczność ta może być natomiast podstawą do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu, jeżeli wniosek taki zostanie złożony (art. 169 § 1 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 372 KPCart. 74 § 1art. 73art. 387art. 371 § 1art. 372art. 375 KPCart. 43 § 1art. 2 § 1art. 169 § 1 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026.