I PR 58/77

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN S. Rejman. Sędziowie SN: B. Błachowska, J. Knap (sprawozdawca). SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy z wniosku Tadeusza K. przeciwko Przedsiębiorstwu Handlu Zagranicznego "Polservice" oraz Przedsiębiorstwu Projektowania i Dostaw Kompletnych Obiektów Przemysłowych "C" o odszkodowanie na skutek odwołania pozwanego "Polservice" od wyroku Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia 31 marca 1977 r. z m i e n i ł zaskarżony wyrok w ten sposób, że zasądzoną w punkcie 2 jego sentencji od pozwanego PHZ "Polservice" kwotę 89096 dolarów USA obniżył do kwoty 85,21 dolarów USA z przyznanymi odsetkami i oddalił powództwo o zasądzenie kwoty 805,75 dolarów.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawca Tadeusz K. został skierowany przez Przedsiębiorstwo Projektowania i Dostaw Kompletnych Obiektów Przemysłowych "C" w W., działające w uzgodnieniu z Przedsiębiorstwem Handlu Zagranicznego "Polservice", do pracy przy budowie silosów zbożowych w Libii na okres 24 miesięcy na stanowisko kierownika grupy robót budowlanych. Pracę rozpoczął dnia 29.VIII.1973 r. i wykonywał ją do dnia 31.VII.1974 r. W dniu 1.VII.1974 r. przybył do Polski na urlop wypoczynkowy. Tu zachorował na chorobę, której się nabawił w Libii. Zwolnienie lekarskiej z powodu tej choroby miał do dnia 3.X.1974 r. Po tym dniu zgłosił gotowość powrotu do pracy w Libii. W dniu 7.X.1974 r. powiadomiono go, że pracodawca libijski rozwiązał umowę o pracę z datą wsteczną wobec niestawienia się wnioskodawcy po urlopie.W częściowym uwzględnieniu roszczeń pracownika wynikłych na tle przedstawionego stanu rzeczy Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie wyrokiem z dnia 31.III.1976 r. zasądził od PHZ "Polservice" na rzecz Tadeusza K. 890,96 dolarów USA z 8% od dnia 25.VIII.1975 r. Zasądzona suma obejmuje m.in. pozycję 805,75 § USA dotyczącą "odprawy", zwanej także "trzynastą pensją". Jest to nagroda wypłacana na podstawie § 31 uchwały nr 8/72 Rady Ministrów z dnia 7 stycznia 1972 r. w sprawie zatrudniania i wynagradzania pracowników budownictwa eksportowego i usług związanych z eksportem. Według ustaleń Okręgowego Sądu jedyną przyczyną niewypłacenia wnioskodawcy tej nagrody było niestawienie się jego na budowie, a to z kolei wiązało się z wadliwym rozwiązaniem z nim umowy o pracę. W świetle opinii biegłego wysokość tej nagrody wynosi w przeliczeniu 805,75 dolarów USA.W odwołaniu PHZ "Polservice" wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie wniosku o zasądzenie kwoty 805,75 § USA.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarżący trafnie wskazuje, że powołany przez Okręgowy Sąd Pracy przepis § 31 uchwały nr 8/72 Rady Ministrów nie nadaje pracownikowi prawa do nagrody, lecz zezwala mu jedynie na pobranie nagrody, gdy ta zostanie mu przyznana przez kontrahenta zagranicznego za wykonanie prac objętych kontraktem. Z reguły bowiem - jak to zastrzega ustęp 2 § 31 uchwały - z tytułu pracy na budowie (przy świadczeniu usług) nie można przyznać pracownikowi jakichkolwiek wynagrodzeń, świadczeń, nagród i premii poza przewidzianymi w uchwale.Wnioskodawca nie wykazał, by kontrahent libijski przyznał mu nagrodę i w szczególności by z tego tytułu jakiś określony walor wpłynął na konto pozwanego Przedsiębiorstwa "Polservice". W tych warunkach przypisanie temuż Przedsiębiorstwu obowiązku wypłaty nagrody nastąpiło bez istnienia ku temu podstawy: faktycznej i prawnej. Zresztą skoro nie zapadła decyzja zagranicznego przedsiębiorstwa libijskiego o przyznaniu nagrody powodowi, spekulacja na temat ewentualności jej przyznania przez uprawniony do tego podmiot, gdyby stosunek trwał i był kontynuowany, jest nieistotne i jako taka nie powinna była wywrzeć wpływu na treść rozstrzygnięcia.Odmienne założenie Sądu Wojewódzkiego zostało przyjęte z naruszeniem przytoczonego przez ten Sąd przepisu § 31 uchwały. Dlatego z mocy art. 62 ustawy o o.s.p. i u.s. Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji wyroku.