II CK 17/04
Izba Cywilna2004-09-29
Skład orzekający: Gerard Bieniek, Tadeusz Domińczyk, Marian Kocon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy gwarant może odmówić zapłaty ceny sprzedażnej w ramach gwarancji ubezpieczeniowej, powołując się na zmiany terminu wymagalności ustalone w umowie sprzedaży między kupującym a sprzedającym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że gwarant nie mógł odmówić zapłaty ceny sprzedażnej w ramach gwarancji ubezpieczeniowej, powołując się na zmiany terminu wymagalności ustalone w umowie sprzedaży między kupującym a sprzedającym. Gwarancja ubezpieczeniowa stanowi zobowiązanie niezależne od stosunku podstawowego (umowy sprzedaży) i ma charakter nieakcesoryjny, co oznacza, że gwarant płaci własny dług, a nie cudzy.Stan faktyczny
Powódka, spółka z o.o. „A.”, domagała się zapłaty od pozwanego Towarzystwa Ubezpieczeniowego „C.” S.A. na podstawie gwarancji ubezpieczeniowej. Pozwany odmówił zapłaty, powołując się na zarzut zmiany terminu wymagalności ceny sprzedaży ustalonego w umowie między kupującym a sprzedającym. Sąd Apelacyjny oddalił powództwo. Powódka wniosła kasację.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego w ten sposób, że oddalił apelację.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CK 17/04 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 września 2004 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Gerard Bieniek (przewodniczący) SSN Tadeusz Domińczyk SSN Marian Kocon (sprawozdawca) Protokolant Anna Banasiuk w sprawie z powództwa "A." - Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w N. przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeniowemu "C." - Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Cywilnej w dniu 29 września 2004 r., kasacji strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 13 sierpnia 2003 r.,
2 1) zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że oddala apelację; 2) zasądza od pozwanego na rzecz powódki 46.435 zł (czterdzieści sześć tysięcy czterysta trzydzieści pięć) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 13 sierpnia 2003 r. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego w P. z dnia 29 stycznia 2003 r., zasądzający od pozwanego Towarzystwa Ubezpieczeniowego „C.” S.A. na rzecz powodowej Spółki „A.” 681064,15 zł z odsetkami, i oddalił powództwo. Sąd ustalił, że strony wiązała gwarancja ubezpieczeniowa udzielona przez pozwane Towarzystwo w dniu 17 marca 2000 r., mocą której pozwany zobowiązał się do nieodwołalnego i bezwarunkowego zapłacenia ceny za kupioną przez Spółkę z o.o. „O.” aparaturę medyczną. Wyraził pogląd, że pozwany /gwarant/ zasadnie odmówił zapłaty tej należności, gdyż skutecznie podniósł zarzut dotyczący zmiany terminu jej wymagalności. Kasacja powódki - oparta na podstawie pierwszej z art. 3931 k.p.c. – zawiera zarzut naruszenia art. 65 § 1,2 k.c. oraz 3531 k.c., i zmierza do zmiany zaskarżonego wyroku przez oddalenie apelacji, bądź jego uchylenia oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Bezspornym w sprawie jest, że pozwany na zlecenie kupującego udzielił gwarancji zapłaty ceny sprzedażnej aparatury medycznej. Gwarancja udzielona przez pozwanego /gwaranta/ stanowi zobowiązanie niezależne od stosunku podstawowego /umowy sprzedaży/, jak również od stosunku wiążącego pozwanego /gwaranta/ ze zleceniodawcą /kupującym/ udzielenia gwarancji. Jest to zobowiązanie o samodzielnym, nieakcesoryjnym charakterze. Z nieakcesoryjności tego zobowiązania wynika natomiast, iż gwarant płaci własny, a nie cudzy dług.
3 Taki charakter tego zobowiązania przemawia za istotnym ograniczeniem zarzutów przysługujących gwarantowi. Zasadniczo nie służą jemu zarzuty wynikające z istniejącego stosunku podstawowego. Z przedstawionego charakteru zobowiązania gwaranta Sąd Apelacyjny, oddalając powództwo, nie wysnuł prawidłowych wniosków. Tak więc, wbrew odmiennemu poglądowi Sądu Apelacyjnego, pozwany gwarant nie mógł odmówić zapłaty ceny sprzedażnej sprzętu medycznego, powołując się na zmiany wprowadzone przez strony umowy sprzedaży aneksem z dnia 24 marca 2000 r., dotyczące skrócenia terminu jej płatności. Upływ bowiem tego skróconego terminu nastąpił w okresie trwania gwarancji, a przedmiotem gwarancji było spełnienie świadczenia kupującego polegającego na zapłacie tej ceny. Z tych przyczyn orzeczono, jak w wyroku /art. 39315 k.p.c./. jz
Powiązane orzeczenia
- I CSK 478/18 2019-08-21Czy gwarant ubezpieczeniowy może podnosić zarzuty ze stosunku podstawowego, jeśli umowa gwarancji została ukształtowana jako kauzalna, a beneficjent nie wykazał materialnego wypadku gwarancyjnego?
- IV CSK 112/05 2006-03-29Czy żądanie wypłaty sumy gwarancyjnej, złożone przez beneficjenta gwarancji ubezpieczeniowej wobec gwaranta po upływie 30 dni od powstania wymagalnej wierzytelności objętej gwarancją, ale jeszcze w okresie ważności gwara…
- II CSKP 581/22 2023-04-20Czy postanowienie zabezpieczające, wydane na wniosek osoby trzeciej (zleceniodawcy gwarancji), które zobowiązuje gwaranta do wstrzymania się z wypłatą sumy gwarancyjnej na rzecz beneficjenta, zwalnia gwaranta z obowiązku…
- IV CSK 683/13 2014-08-21Czy ubezpieczeniowa gwarancja należytego wykonania kontraktu, określona jako bezwarunkowa i nieodwołalna na pierwsze żądanie, pozwala gwarantowi na odmowę zapłaty sumy gwarancyjnej z powodu braku wskazania przez beneficj…
- II CK 308/04 2004-12-17Czy zmiana umowy sprzedaży mrożonych ryb, polegająca na podwyższeniu ceny, dokonana przez strony umowy sprzedaży bez wcześniejszego poinformowania gwaranta, prowadzi do wygaśnięcia zobowiązania z gwarancji, jeśli suma gw…
Powołane przepisy
art. 3931 KPCart. 65 § 1art. 39315 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy