II CK 96/05
Izba Cywilna2005-04-14
Skład orzekający: Zbigniew Kwaśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o dział spadku, w której wartość udziału spadkowego skarżącego jest niższa niż 50.000 zł, przysługuje kasacja?Ratio decidendi
Kasacja w sprawie o dział spadku nie przysługuje, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50.000 zł. Wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie o dział spadku z reguły nie może przekraczać wartości udziału należącego do uczestnika wnoszącego kasację. W niniejszej sprawie skarżący określił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę odpowiadającą wartości całej masy spadkowej, podczas gdy jego udział wynosił 22.545,83 zł, co czyniło kasację niedopuszczalną.Stan faktyczny
Skarżący M. R. wniósł kasację od postanowienia Sądu Okręgowego w K. oddalającego jego zażalenie na postanowienie o dziale spadku. Skarżący określił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę znacznie przekraczającą 50.000 zł, jednakże jego udział spadkowy wynosił 22.545,83 zł. Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię dopuszczalności kasacji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił kasację M. R. od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 29 października 2004 r. i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego oraz kosztach nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CK 96/05 POSTANOWIENIE Dnia 14 kwietnia 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Kwaśniewski w sprawie ze skargi małoletniej M. R. działającej przez matkę O. R., M. R. i M. R. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w S. z dnia 28 grudnia 2001 r., sygn. akt I Ns (…) z wniosku J. i Z. małżonków R. o dział spadku, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 kwietnia 2005 r., na skutek kasacji skarżącego M. R. od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 29 października 2004 r., sygn. akt I Ca (…), 1) odrzuca kasację; 2) nakłada na skarżącego M. R. obowiązek zwrotu wnioskodawcom J. i Z. małżonkom R. kwotę 1200 zł (jeden tysiąc dwieście zł) tytułem kosztów postępowania kasacyjnego; 3) zasądza od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w K. na rzecz adwokat E. S. kwotę 1200 zł (jeden tysiąc dwieście) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. Uzasadnienie Skarżący M. R. wnióśł kasację od postanowienia Sądu drugiej instancji wydanego przed dniem 6 lutego 2005 r. Do oceny dopuszczalności tej kasacji znajdują więc zastosowanie przepisy obowiązujące przed tym dniem, a to na podstawie art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. 2005 r. Nr 13, poz. 98).
2 Z mocy art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. w jego brzmieniu sprzed dnia 6 lutego 2005 r., w sprawie dotyczącej działu spadku kasacja nie przysługuje, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50.000 zł. Skarżący określił tę wartość kwotą 135.275 zł, która odpowiada wartości całej masy spadkowej, a nie wartości udziału spadkowego skarżącego, który wynosi 22.545,83 zł i odpowiada wysokości dochodzonej spłaty. Tymczasem w sprawie o dział spadku wartość przedmiotu zaskarżenia z reguły nie może przekraczać wartości udziału należącego do uczestnika wnoszącego kasację (postanowienie SN z dnia 21 stycznia 2003 r., III CZ 153/02, OSNC 2004/4/60). W tej sytuacji kasację skarżącego należało uznać za niedopuszczalną z mocy art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. i z tej przyczyny orzec o jej odrzuceniu na podstawie art. 3937 § 2 k.p.c. stosowanego w niniejszej sprawie na podstawie art. 3 powołanej na wstępie ustawy. W punkcie 2) sentencji orzeczono o kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie art. 520 § 3 k.p.c. oraz na podstawie § 8 pkt 3 w zw. z § 6 pkt 5 i § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych... (Dz. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym orzeczono w pkt 3 sentencji na podstawie §§19 i 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie... (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Powiązane orzeczenia
- III CZ 153/02 2003-01-21Czy w sprawie o dział spadku, gdy uczestnik kwestionuje jedynie wysokość zasądzonej od niego dopłaty, wartość przedmiotu zaskarżenia kasacji może być wyższa niż wartość jego udziału w spadku?
- IV CSK 135/15 2015-09-24Czy skarga kasacyjna w sprawie o dział spadku jest niedopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekracza kwoty 150.000 zł, a uczestnik kwestionuje jedynie wysokość spłat i dopłat, a nie samą zasadę podziału?
- I CZ 65/20 2020-11-25Czy w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności, w której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150 000 zł, przysługuje skarga kasacyjna?
- II CZ 64/12 2012-07-20Czy skarga kasacyjna w sprawie o dział spadku, w której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150.000 zł, jest niedopuszczalna?
- III CZ 175/23 2024-04-26Czy skarga kasacyjna w sprawie o dział spadku, w której wartość udziałów spadkowych wynosi 112 500 zł, a wartość przedmiotu zaskarżenia określona przez skarżącego wynosi 63 500 zł, podlega odrzuceniu z powodu nieprzekroc…
Powołane przepisy
art. 3art. 5191 § 4 pkt 4 KPCart. 3937 § 2 KPCart. 520 § 3 KPC§ 4 pkt 4§ 2§ 3§ 8 pkt 3§ 6 pkt 5§ 12 ust. 4§19
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy