II CNP 25/17

Sygn. akt II CNP 25/17 POSTANOWIENIE Dnia 19 października 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 października 2017 r. skargi Przedsiębiorstwa […] T. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 29 stycznia 2015 r., sygn. akt I ACa (…) wydanego w sprawie z powództwa Biura […]"D." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. przeciwko Przedsiębiorstwu […] T. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. o zapłatę, odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania. UZASADNIENIE W związku z wniesieniem przez pozwanego Przedsiębiorstwo […] T. sp. z o.o. w S. skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego apelację pozwanej spółki od wyroku Sądu Okręgowego zasądzającego od pozwanej spółki na rzecz Biura […] „D..” sp. z o.o. w S. kwotę 45 588 zł z odsetkami od kwot cząstkowych i kosztami procesu należy podnieść, co następuje: 2 Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego celem jest uzyskanie prejudykatu umożliwiającego dochodzenie roszczeń odszkodowawczych od Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem wykonywanie władzy publicznej. W orzecznictwie Sądu Najwyższego, uwzględniającym poglądy doktryny i orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, przyjmuje się jednolicie, że orzeczeniem niezgodnym z prawem - w rozumieniu art. 4241 § 1 i 2 k.p.c. w związku z art. 4171 § 2 k.c. - jest orzeczenie niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa (por. orzeczenia Sądu Najwyższego: z dnia 31 marca 2006 r., IV CNP 25/05, OSNC 2007, nr 1, poz. 17, z dnia 7 lipca 2006 r., I CNP 33/06, OSNC 2007, nr 2, poz. 35, z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. IV CNP 18/09, niepubl.; z dnia 5 września 2008 r., sygn. I CNP 27/08, niepubl.; z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. I BP 4/10, niepubl.). Niezgodność z prawem powodująca powstanie odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa musi mieć więc charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty, tylko bowiem w takim przypadku orzeczeniu sądu można przypisać cechy bezprawności. Tę wykładnię wskazanej normy zawartej w przytoczonym przepisie podzielił Trybunał Konstytucyjny orzekając w wyroku z dnia 27 września 2012 roku, (Sk 4/11, OTK-A 2012/8/97, Dz.U.2012, poz. 1104), że art. 4241 § 1 k.p.c. rozumiany w ten sposób, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji przysługuje tylko wtedy, kiedy niezgodność ta jest oczywista, rażąca i przybiera postać kwalifikowaną, jest zgodny z art. 77 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W świetle przedstawionego stanowiska bezprawność judykacyjną, o której mowa w przywołanym 4241 § 1 k.p.c., należy więc definiować w sposób autonomiczny, węższy od tradycyjnie rozumianej bezprawności w dziedzinie odpowiedzialności cywilnej, z uwzględnieniem specyfiki sądowego stosowania prawa, istoty władzy sądowniczej i niezawisłości sędziowskiej (por. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 17 maja 2006 r., sygn. I CNP 14/06, niepubl.; z dnia 28 marca 2007 r., sygn. II CNP 124/06, niepubl.; z dnia 14 kwietnia 2008 r., sygn. II BP 62/07, niepubl.; z dnia 25 marca 2009 r., sygn. V CNP 93/08, niepubl., 3 z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. IV CNP 116/08, niepubl.; z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. I BP 4/10, niepubl.). Wniesione skargi podlegają wstępnej selekcji, albowiem Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania, jeżeli jest ona oczywiście bezzasadna (art. 4249 k.p.c.).Oceny bezzasadności skargi należy dokonywać w powiązaniu z przedstawioną wyżej i utrwaloną w orzecznictwie wykładnią pojęcia „niezgodności prawomocnego wyroku z prawem”. Bezzasadność skargi jest oczywista, jeśli już z jej treści bez głębszej analizy i jurydycznych dociekań wynika, że nie może być uwzględniona (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 6 lutego 2009 roku, I BP 20/08, nie publ., z dnia 26 sierpnia 2008 r., III BP 3/08, nie publ., z dnia 20 czerwca 2007 r., II CNP 74/07, nie publ. oraz z dnia 22 czerwca 2007 r., V CNP 81/07, nie publ.). Pozwany zarzucił niezgodność wyroku Sądu Apelacyjnego z art. 119 § 1 w zw. z at. 120 w zw. z art. 123 § 1 pkt 2 w zw. z art. 124 § 1 k.c., art. 58 § 1 k.c., art. 65 § 2 k.c., z art. 117 § 2 w zw. z art. 118 w zw. z art. 120 oraz niezgodność z art. 378 § 1 w zw. z art. 382 w z. z art. 328 § 2 k.p.c. Z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że powód dochodził od pozwanego zwrotu pożyczonej kwoty 100 000 zł, przy czym pozwany nie przeczył, że otrzymał tę kwotę i jej nie zwrócił. W postępowaniu ze skargi o niezgodność z prawem prawomocnego wyroku, Sąd Najwyższy jest związany oceną dowodów przeprowadzoną przez Sąd drugiej instancji oraz poczynionymi na jej podstawie ustaleniami faktycznymi, a formułowanie zarzutów dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych nie jest dopuszczalne (art. 4244 k.p.c.). Tymczasem skarga zarzucając niezgodność wyroku z przytoczonymi wyżej przepisami prawa procesowego i materialnego, kwestionuje w istocie ocenę dowodów oraz ustalenia faktyczne, na podstawie których Sąd Apelacyjny uznał, że roszczenie powoda o zwrot pożyczonej kwoty (potrąconej o niesporną wzajemną wierzytelność pozwanego względem powoda) nie jest przedawnione, a kwota odsetek umownych od kapitału została wyliczona prawidłowo, zgodnie z pisemną umową pożyczki i kolejnymi do niej aneksami. Zważywszy na naczelną zasadę prawa zobowiązań, nakładającą na dłużnika obowiązek wykonania ciążącego na nim względem wierzyciela świadczenia, zwłaszcza, jeśli kontrahent spełnił uprzednio swoje, brak 4 jest podstaw do przyjęcia, że wyrok jest niezgodny z prawem, a przez jego wydanie została pozwanemu wyrządzona szkoda (polegająca, według skarżącego, na obowiązku zwrotu kwoty pożyczki z odsetkami umownymi). W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji (art. 4249 k.p.c.). Strona przeciwna nie wniosła w ustawowym terminie odpowiedzi na skargę, stąd nie obciążono powoda kosztami postępowania na rzecz powoda. jw