II CNP 42/17
Izba Cywilna2017-12-21
Skład orzekający: Mirosław Bączyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym może być skutecznie wniesiona, jeśli nie zachowano terminu do jej złożenia lub nie wystąpiły wyjątkowe okoliczności uzasadniające jej dopuszczalność?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty, wskazując na dwa główne powody. Po pierwsze, skarżąca nie zachowała dwuletniego terminu do wniesienia skargi, który nie podlega przywróceniu. Po drugie, nie wystąpiły wyjątkowe okoliczności, o których mowa w art. 4241 § 2 k.p.c., uzasadniające dopuszczalność skargi w sytuacji, gdy pozwana nie uzupełniła braków formalnych sprzeciwu mimo precyzyjnego wezwania sądu.Stan faktyczny
Pozwana złożyła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty, twierdząc, że narusza on przepisy prawa i spowodował szkodę. Skarżąca powołała się na wyjątkowy wypadek uzasadniający możliwość zaskarżenia orzeczenia. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym. Skarga została odrzucona.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CNP 42/17 POSTANOWIENIE Dnia 21 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Bączyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 grudnia 2017r., skargi A. Z. porzednio Ł. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym wydanego przez Sąd Rejonowy w K. dnia 29 sierpnia 2007r., sygn. akt VII Nc [...] w sprawie z powództwa U. [...] w W. przeciwko A. Ł. o zapłatę, odrzuca skargę. UZASADNIENIE
2 Pozwana A. Z. złożyła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty z dnia 28 sierpnia 2007 r. (sygn. akt VII Nc [...], s. 21 akt sprawy). Nakazem tym stwierdzono obowiązek zapłaty przez pozwaną na rzecz powodowego – U. [...] kwoty 1.738,26 zł z odsetkami oraz kwoty 647,00 zł tytułem kosztów postępowania. Skarżąca wyjaśniła, że wspomniany nakaz jest niezgodny z art. 76 k.c. i art. 499 pkt 1 i pkt 2 k.p.c. W wyniku wydania nakazu zapłaty (w postępowaniu upominawczym) pozwana poniosła szkodę w wysokości 5.694,72 zł, a wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków nie było możliwe. Zdaniem skarżącej, w danej sprawie, zakończonej prawomocnym nakazem zapłaty, wystąpił wyjątkowy wypadek w rozumieniu art. 4241 § 2 k.p.c., uzasadniający możliwość objęcia skargą kasacyjną prawomocnego orzeczenia Sądu pierwszej instancji (s. 8 - 10 skargi). Niezależnie od tego, w końcowym fragmencie skargi stwierdzono, że „niniejsza skarga jest dopuszczalna w rozumieniu art. 424 § 1 k.p.c.” (s. 11 skargi). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie prawomocnego wyroku w rozumieniu art. 4241 k.p.c. stanowi szczególny środek zaskarżenia i może być skutecznie wniesiona przy zachowaniu rygorów formalnych przewidzianych w art. 4241 § 4 k.p.c. Skargą może też być objęty prawomocny nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, ponieważ chodzi tu także o rozstrzygnięcie o charakterze merytorycznym (art. 3531 k.p.c.; por. np. postanowienie z dnia 30 stycznia 2013 r., IV CNP 64/12, IC 2012, nr 4, s. 50). Należy jednak stwierdzić, że wydanie kwestionowanego nakazu (jako orzeczenia pierwszoinstancyjnego) nie nastąpiło - wbrew stanowisku skarżącej - w wyjątkowych wypadkach, o których wspomina art. 4241 § 2 k.p.c. Z treści postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 28 kwietnia 2017 r. (w którym oddalono zażalenie pozwanej na postanowienie tej pozwanej o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od nakazu zapłaty) wynika, że skierowane do pozwanej wezwanie sądu do uzupełnienia braków formalnych złożonego sprzeciwu było
3 bardzo precyzyjne, bowiem wezwania dokonano jednak na urzędowym formularzu w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia sprzeciwu (s. 72-73 akt sprawy). Nie zaszły zatem wyjątkowe, obiektywne i niezależne od pozwanej przyczyny nieskorzystania przez nią z odpowiedniego uzupełnienia braków formalnych wniesionego środka prawnego. Niezależnie od tego należy przyjąć, że skargę można wnieść do Sądu w terminie dwóch lat od uprawomocnienia się wyroku (nakazu zapłaty; art. 4246 k.p.c.). Termin ten nie został zachowany przez pozwaną wnoszącą skargę. Co więcej, chodzi tu o termin, który nie może być przywrócony na podstawie art. 168 i n. k.p.c. W tej sytuacji istniały uzasadnione podstawy do odrzucenia skargi kasacyjnej (art. 4248 § 1 k.p.c.). jw l.n
Powiązane orzeczenia
- I CNP 105/09 2010-03-30Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesiona po upływie dwuletniego terminu od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, podlega odrzuceniu?
- IV CNP 5/19 2019-07-11Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu upominawczym, którego sprzeciw został odrzucony z przyczyn leżących po stronie pozwanej, może być oparta na art. 424 § 1…
- II CNP 90/08 2008-11-13Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu pierwszej instancji, wniesiona bez wcześniejszego skorzystania ze środków prawnych, może być dopuszczalna, jeśli nie wykazano istnienia wyjątko…
- II CNP 19/17 2017-10-03Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty, wniesiona po upływie dwuletniego terminu od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, podlega odrzuceniu?
- V CNP 100/10 2011-10-12Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty, wniesiona po upływie terminu i bez wykazania wyjątkowego wypadku, jest dopuszczalna?
Powołane przepisy
art. 76 KCart. 499 pkt 1art. 4241 § 2 KPCart. 424 § 1 KPCart. 4241 KPCart. 4241 § 4 KPCart. 3531 KPCart. 4246 KPCart. 168art. 4248 § 1 KPC§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy