II CNP 69/13
Izba Cywilna2014-03-27
Skład orzekający: Anna Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest oczywiście bezzasadna, gdy z bezpośredniego oglądu sprawy wynika, że nie można uznać orzeczenia za niezgodne z prawem w rozumieniu art. 4241 k.p.c. w związku z art. 4171 § 2 k.c.?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest oczywiście bezzasadna, gdy z bezpośredniego oglądu sprawy wynika, że nie ma podstaw do stwierdzenia, iż orzeczenie jest niezgodne z prawem. Orzeczenie niezgodne z prawem to takie, które jest sprzeczne z zasadniczymi przepisami, ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć lub zostało wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest oczywiste. W sytuacji, gdy nienależyte wykonanie umowy było następstwem okoliczności, za które dłużnik nie odpowiadał, kara umowna nie jest należna.Stan faktyczny
Gmina Miasto P. pozwała P. M. o zapłatę kary umownej z tytułu nieterminowej dostawy sprzętu sportowego. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że opóźnienie wynikało z okoliczności, za które pozwany nie odpowiadał, a także że pozwany wykazał dobrą wolę, proponując zamontowanie analogicznego sprzętu. Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda. Powód wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku Sądu Okręgowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku do rozpoznania, uznając ją za oczywiście bezzasadną.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CNP 69/13 POSTANOWIENIE Dnia 27 marca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 marca 2014 r. skargi Gminy Miasto P. Centrum […] w P. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 30 kwietnia 2013 r., sygn. akt IV Ca […] wydanego w sprawie z powództwa Gminy Miasto P. Centrum […] w P. przeciwko P. M. o zapłatę, odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 13 grudnia 2012 r. Sąd Rejonowy w P. oddalił powództwo Gminy Miasta P. skierowane przeciwko P. M. o zapłatę kary umownej w kwocie 6.234 zł z tytułu nieterminowego wykonania umowy łączącej strony. Sąd ustalił, że strony zawarły umowę na dostawę i montaż sprzętu sportowego do wyposażenia siłowni Centrum […], które wykonawca miał przekazać zamawiającemu do dnia 2 grudnia 2011 r. Pozwany uchybił temu terminowi, jednakże było to wynikiem wprowadzenia w błąd pozwanego przez jedynego w kraju dystrybutora takiego sprzętu, twierdzącego, że sprzęt posiada, podczas gdy on sam oczekiwał na dostawę. Pozwany, po powzięciu wiadomości, że dochowanie terminu dostawy jest zagrożone, proponował powodowi, do czasu zrealizowania zamówienia, zamontowanie sprzętu o analogicznych parametrach, jednakże powód nie wyraził na to zgody. Oddalając powództwo Sąd Rejonowy wskazał, że zamówienie powoda obejmowało 51 pozycji, z czego 50 pozwany dostarczył zgodnie z warunkami umowy, natomiast w odniesieniu do sprzętu, o który chodziło, powód nie ponosił winy w jego nieterminowym dostarczeniu, ponadto proponując czasowe zamontowanie innego sprzętu, ale o analogicznych parametrach, dołożył więc wszelkich starań dla należytego wykonania umowy. Apelację powoda od wyroku Sądu Rejowego Sąd Okręgowy w P. oddalił wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2013 r. uznając, że żądanie zapłaty kary umownej było w okolicznościach sprawy pozbawione podstawy prawnej, w szczególności powód nie udowodnił, iż zasadnie odmówił zastępczego, czasowego, zamontowania urządzenia sportowego o podobnych parametrach technicznych. Skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku Sądu Okręgowego wniósł powód. Zarzucił naruszenie art. 144 w związku z art. 139 ust.1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r.- Prawo zamówień publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r., Nr 113, poz.759 ze zm.), art. 483 §1 w związku z art. 484 § 1 zd.1 k.c. oraz naruszenie przepisów postępowania to jest art. 213 § 2, art. 378 § 1 w związku z art. 328 § 2 i art. 386 § 1 k.p.c.
3 Zarzucając powyższe skarżący domagał się stwierdzenia, że wyrok Sądu Okręgowego jest niezgodny z powołanymi w skardze przepisami prawa. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest nadzwyczajnym środkiem prawnym służącym kontroli legalności zaskarżonego orzeczenia w związku z możliwością ubiegania się o przyznanie od Państwa (Skarbu Państwa) odszkodowania za szkodę wyrządzoną wydaniem prawomocnego orzeczenia (art. 4171 § 2 k.c.). Wymaga to zbadania czy kwestionowane orzeczenie jest niezgodne z prawem. Orzeczenie niezgodne z prawem - w rozumieniu art. 4241 k.p.c. w związku z art. 4171 § 2 k.c. - to orzeczenie nie tylko naruszające prawo, ale orzeczenie, które jest sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami i z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo zostało wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest oczywiste i nie wymaga głębszej analizy prawniczej. Stwierdzenie zatem niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia to nie tylko stwierdzenie jego obiektywnej bezprawności, lecz dodatkowo ocena, że orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo zostało wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest oczywiste i nie wymaga głębszej analizy prawniczej (por. wyrok Sądu Najwyższego z 24 lipca 2006 r., I BP 1/06). W świetle powyższego skarga jest bezzasadna, gdy bez głębszych rozważań można uznać, że żadna ze wskazanych podstaw jej nie usprawiedliwia (por. postanowienia SN z 12 maja 2010 r., I BP 2/10, z 26 sierpnia 2008 r., III BP 4/08, nie publ.). W szczególności będzie to miało miejsce, gdy jest oczywiste, że orzeczenie nie jest niezgodne z prawem (postanowienie SN z 26 sierpnia 2008 r., III BP 3/08, OSNP 2010, nr 1-2, poz. 13). Taka sytuacja miała miejsce w badanej sprawie, biorąc pod uwagę, że brak było podstaw do wnioskowania – i taki wniosek nie wynika też z ustaleń i ocen Sądów – iż propozycja pozwanego zamontowania na określony czas urządzenia analogicznego do zamówionego zmierzała do niedopuszczalnej, wobec jej
4 zawarcia w trybie przepisów o zamówieniach publicznych, zmiany umowy. Zaaprobowanie przez sąd takiej postawy pozwanego zmierzało jedynie do wykazania jego dobrej woli i to w sytuacji gdy, jak ustalił Sąd Rejonowy, a czego w toku instancji powód skutecznie nie zakwestionował, nienależyte wykonanie umowy polegające na opóźnieniu w dostawie umówionego elementu, było następstwem okoliczności, za które pozwany nie odpowiadał. Kara umowna, stanowiąca surogat odszkodowania, jest tymczasem należna wówczas, gdy jest spełniona przesłanka z art. 471 k.c., to jest niewykonanie/nienależyte wykonanie zobowiązania jest następstwem okoliczności, za które dłużnik ponosi odpowiedzialność. W sytuacji więc gdy z bezpośredniego oglądu sprawy wynika, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia byłaby oddalona, ocenić należało, że w rozumieniu art. 4249 k.p.c. jest ona oczywiście bezzasadna. Z tych względów na podstawie art. 4249 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. [aw]
Powiązane orzeczenia
- V CNP 54/16 2016-12-16Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, której zarzuty nie wskazują na kwalifikowaną obrazę prawa lub rażące pogwałcenie standardów orzeczniczych, jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art.…
- III CNP 9/20 2021-03-12Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy orzeczenie nie jest w sposób oczywisty sprzeczne z zasadniczymi i powszechnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć?
- IV CNP 20/17 2017-11-08Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku jest oczywiście bezzasadna, gdy zarzuty skarżącego opierają się na błędnym przypisaniu orzeczeniu stanowiska, które nie zostało w nim wyrażone?
- I CNP 50/13 2014-06-13Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest oczywiście bezzasadna, jeśli nie zawiera wywodu prawnego świadczącego o rażącym błędzie sądu?
- I CNP 83/22 2022-05-09Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być uznana za oczywiście bezzasadną, gdy zaskarżone orzeczenie opiera się na wykładni postanowień umowy, która nie jest rażąco błędna lub sprze…
Powołane przepisy
art. 144art. 139 ust.1art. 483 §1art. 484 § 1art. 213 § 2art. 378 § 1art. 328 § 2art. 386 § 1 KPCart. 4171 § 2 KCart. 4241 KPCart. 471 KCart. 4249 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy