II CNP 69/18
Izba Cywilna2019-03-21
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli strona nie wykazała, że nie mogła wzruszyć zaskarżonego wyroku za pomocą skargi nadzwyczajnej?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy zmiana lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Wprowadzenie skargi nadzwyczajnej jako środka zaskarżenia wymaga od strony wnoszącej skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wykazania, że nie mogła ona wzruszyć zaskarżonego wyroku również za pomocą skargi nadzwyczajnej. Niewykazanie tej okoliczności skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy oddalił apelację strony powodowej od wyroku Sądu Rejonowego. Strona powodowa wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Skarżąca wskazała, że inne środki prawne były niedostępne. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CNP 69/18 POSTANOWIENIE Dnia 21 marca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Dariusz Zawistowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 marca 2019 r. skargi S. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 12 kwietnia 2018 r., sygn. akt VIII Ga […] wydanego w sprawie z powództwa S. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. przeciwko P. Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę, odrzuca skargę.
2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2018 r. Sąd Okręgowy w S. oddalił apelację strony powodowej od wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 19 września 2017. Strona powodowa zaskarżyła dnia 10 września 2018 r. wyrok skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, zarzucając naruszenie art. 361 § 2, art. 363 § 1 k.c., art. 278 § 1, art. 227 k.p.c., art. 6 k.c., art. 232 i art. 233 § 1 k.p.c. Skarżąca wskazała, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, gdyż brak jest ustawowej podstawy do złożenia skargi o wznowienie postępowania bądź skargi nadzwyczajnej, a ponadto zaskarżony wyrok nie podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia - pomijając inne ograniczenia - jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy zmiana lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Wymaganie to wynika z przyjętego przez prawodawcę założenia, że odpowiedzialność majątkowa Skarbu Państwa przewidziana w art. 77 Konstytucji i art. 4171 § 2 k.c. może wchodzić w grę tylko wtedy, gdy strona poszkodowana uczyniła wszystko co możliwe, aby nie dopuścić do powstania szkody. Obowiązkiem strony jest zatem wykorzystanie wszystkich istniejących w systemie środków prawnych i dopiero ich bezskuteczność lub brak może - w wypadku wystąpienia szkody - uzasadniać odpowiedzialność państwa. W dniu 3 kwietnia 2018 r., a więc przed wniesieniem skargi, do polskiego systemu prawnego wprowadzono kolejny nadzwyczajny środek zaskarżenia, tj. skargę nadzwyczajną, której celem jest eliminacja prawomocnych orzeczeń naruszających zasady lub wolności i prawa człowieka i obywatela określone w Konstytucji albo w sposób rażący naruszających prawo przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 89 i nast. ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, Dz.U. z 2018 r., poz. 5 ze zm. - dalej „ustawa o SN”).
3 Zważywszy, że uwzględnienie skargi nadzwyczajnej - zgodnie z art. 39815 i 39816 k.p.c. w związku z art. 95 ustawy o SN - prowadzi do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania albo do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i orzeczenia na nowo co do istoty sprawy, a więc do eliminacji przyczyny „szkody judykacyjnej”, jest oczywiste, iż spełniając wymagania określone art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., wnoszący skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia musi wykazać, że wzruszenie zaskarżonego wyroku nie jest możliwe także w wyniku wniesienia skargi nadzwyczajnej. Począwszy od dnia 4 kwietnia 2018 r. strona wnosząca skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wypełniając obowiązek przewidziany w art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., musi wykazać, że złożyła do uprawnionego organu (art. 89 § 2 ustawy o SN) wniosek o wniesienie skargi nadzwyczajnej i nie został on uwzględniony. Niewykazanie tej okoliczności powoduje odrzucenie skargi na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. Z tych przyczyn orzeczono, jak na wstępie. aj
Powiązane orzeczenia
- II CNP 45/19 2020-06-18Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona nie wykazała, że złożyła wniosek o wniesienie skargi nadzwyczajnej i nie został on uwzględniony?
- IV CNP 2/20 2020-06-30Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli strona nie wykazała, że nie było możliwości wzruszenia orzeczenia w drodze skargi nadzwyczajnej?
- I CNP 21/19 2020-02-27Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona nie wykazała, że wzruszenie zaskarżonego wyroku nie było możliwe również w wyniku wniesienia skargi nadzwyczajnej?
- III CNP 12/18 2018-08-30Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli strona nie wykazała, że nie było możliwości wzruszenia zaskarżonego wyroku w drodze skargi nadzwyczajnej?
- II CNP 42/19 2020-06-18Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli strona nie wykazała, że nie było możliwości wzruszenia zaskarżonego wyroku w drodze skargi nadzwyczajnej?
Powołane przepisy
art. 361 § 2art. 363 § 1 KCart. 278 § 1art. 227 KPCart. 6 KCart. 232art. 233 § 1 KPCart. 77art. 4171 § 2 KCart. 89art. 39815art. 95
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy