II CR 1043/55

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Powszechnej Spółdzielni Spożywców przeciwko Wandzie J. o zapłatę, po rozpoznaniu rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Powiatowego dla m. Wrocławia z dnia 30 kwietnia 1955 r., zaskarżony wyrok uchylił i sprawę przekazał Sądowi Powiatowemu dla m. Wrocławia do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneNakazem zapłaty z dnia 22 lutego 1955 r. Sąd Wojewódzki zasądził solidarnie od Wandy J., Michała J. i Józefa P. na rzecz Powszechnej Spółdzielni Spożywców w W. 3.000 zł z kosztami, na podstawie weksla własnego wystawionego przez Wandę J., a indosowanego przez pozostałych pozwanych.Wanda J. zgłosiła zarzuty przeciwko nakazowi podnosząc, że weksel wystawiła in blanco i wręczyła stronie powodowej na zabezpieczenie ewentualnych szkód, jakie powstałyby z jej winy przy prowadzeniu przez pozwaną należącego do powodowej Spółdzielni ulicznego stoiska z owocami. Według twierdzeń pozwanej powstanie manka zawiniła nie ona, a wyłącznie strona powodowa, a zatem weksel został wypełniony wbrew treści umowy stron.Sąd Wojewódzki wyrokiem z dnia 30 kwietnia utrzymał nakaz w mocy, przy czym stanął na stanowisku, że ze względu na abstrakcyjny charakter zobowiązania wekslowego (art. 17 prawa wekslowego) pozwana może się bronić tylko zarzutami związanymi z treścią weksla, a takich zarzutów pozwana nie zgłosiła.Powyższy wyrok zaskarżył rewizją nadzwyczajną, wniesioną przed upływem sześciu miesięcy od daty uprawomocnienia się wyroku, Minister Sprawiedliwości, wnosząc o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.Rewizja nadzwyczajna jest uzasadniona.Pozwana twierdziła, że weksel wystawiony in blanco wręczyła powodowej Spółdzielni i że ta wypełniła weksel niezgodnie z porozumieniem stron, zgłosiła więc zarzut przewidziany w art. 10 prawa wekslowego.Art. 10 prawa wekslowego stanowiąc, że wobec posiadacza nie można się zasłaniać zarzutem uzupełnienia weksla w chwili wystawienia niezupełnego w sposób niezgodny z porozumieniem stron, ma na uwadze posiadacza innego niż ten, z którym porozumienie zawarto. Wynika to choćby z końcowego zastrzeżenia tego przepisu, według którego omawiany zakaz nie dotyczy takiego posiadacza, który nabył weksel w złej wierze, a więc wiedząc, że weksel został uzupełniony wbrew umowie. Posiadacz - kontrahent umowy oczywiście zna treść umowy, sam jest tym, który uzupełnił weksel wbrew umowie, nie może przeto być w lepszej sytuacji od następnego posiadacza, który wypełniony już weksel w złej wierze nabywa.W sprawie niniejszej porozumienie co do warunków uzupełnienia weksla zawarte zostało między wystawcą Wandą J. a powodową Spółdzielnią przy wręczaniu weksla, a wobec tego zgodnie z art. 10 prawa wekslowego pozwana może w stosunku do powodowej Spółdzielni zasłaniać się zarzutem wypełnienia weksla niezgodnie z porozumieniem.Gdyby zresztą chodziło nawet o weksel całkowicie przy wystawieniu wypełniony, to i tak pozwanej służyłyby zarzuty, że dochodzona na podstawie weksla kwota manka ze względu na przepisy prawa materialnego od niej się nie należy. Art. 17 prawa wekslowego możności stawiania takich zarzutów, jeżeli chodzi o stosunek między wystawcą weksla własnego a posiadaczem, którego zarzuty dotyczą, bynajmniej nie wyklucza.Ponieważ Sąd Wojewódzki błędnie stosując prawo materialne nie sprawdził zasadności zarzutów pozwanej, czym naruszył art. 326 k.p.c., zaskarżony wyrok podlega uchyleniu.