II CSK 108/17

Sygn. akt II CSK 108/17 POSTANOWIENIE Dnia 6 września 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa J.K. przeciwko M.H. i […] Spółdzielni Produkcyjnej "Ś." w R. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 września 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 31 marca 2016 r., sygn. akt I ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w (…) adwokatowi M.J. tytułem kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu powódce w postępowaniu kasacyjnym kwotę 7500 (siedem tysięcy pięćset) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług, 3) nie obciąża powódki kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym. Ma przede wszystkim na celu - w interesie publicznym - ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych, rozstrzyganie sporów precedensowych oraz o istotnym znaczeniu dla rozwoju prawa i judykatury sądowej. W związku z tym jednym z koniecznych elementów skargi kasacyjnej jest wniosek o przyjęcie skargi do 2 rozpoznania oraz jego uzasadnienie, w którym skarżący powinien wskazać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. i związku z tym istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący w odrębnym wywodzie wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Powódka J.K. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 31 marca 2016 r. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłance przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. W uzasadnieniu tego wniosku skarżący wskazał, że skarga kasacyjna jest oczywiście albowiem Sąd Apelacyjny nie uwzględnił zarzutu podniesionego w apelacji w zakresie oddalenia wniosku dowodowego powódki, w szczególności o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych, oraz o przeprowadzenie dowodów z dokumentów. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolicie przyjmuje się, że powołanie się przez podmiot wnoszący skargę kasacyjną na przesłankę zawartą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły, czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu 3 wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia, co daje podstawy do uznania skargi za oczywiście uzasadnioną (tak np. Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, niepubl.; z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, niepubl.; z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06, niepubl.; z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07, niepubl.; z dnia 20 czerwca 2007 r. II CSK 184/07, niepubl.; z dnia 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, niepubl.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, niepubl.; z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, niepubl.; z dnia 26 lutego 2007 r., II UK 317/07, niepubl.; z dnia z 3 kwietnia 2008 r., II PK 352/07, niepubl.; z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08, niepubl.; z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, niepubl.; z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, niepubl.). Wnoszący skargę kasacyjną nie przedstawił w oddzielnym wywodzie prawnym, tak rozumianej oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Ta część wywodów skargi kasacyjnej sprowadza się jedynie do ogólnych zarzutów związanych z nieuwzględnieniem zarzutów i wniosków apelacji, które nie pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie oczywistego, kwalifikowanego naruszenia prawa, zwłaszcza, iż Sąd Apelacyjny w pisemnych motywach odniósł do zarzutów i wniosków apelacji dotyczących przeprowadzenia dodatkowych dowodów. Wobec stwierdzenia, że w sprawie nie zachodzą wskazane przez skarżącą przesłanki opisane w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. ani nie zachodzi brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 102 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. Artykuł 102 k.p.c. realizujący zasadę słuszności umożliwia odstąpienie od obciążenia kosztami strony, która przegrała proces, jeżeli zachodzi „wypadek szczególnie uzasadniony". Sąd Najwyższy uwzględnił w tym zakresie nie tylko trudną sytuację materialną ale także życiową strony przegrywającej. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu powódce przez adwokata Sąd Najwyższy orzekł na podstawie § 8 pkt 8, 16 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 października 2016 r. w sprawie 4 ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U.2016.1714). jw