II CSK 120/16
WyrokIzba Cywilna2016-09-28
Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna oparta na przesłance oczywistej zasadności, uzasadniona jedynie powtórzeniem zarzutów skargi, spełnia wymogi formalne do jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ pełnomocnik powoda nie wykazał oczywistej zasadności skargi. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi zostało ograniczone do powtórzenia zarzutów stanowiących podstawy skargi kasacyjnej, zamiast przedstawienia wywodu prawnego wskazującego na kwalifikowany charakter uchybień w stosowaniu prawa, które byłyby oczywiste dla przeciętnego prawnika. Wysokość przyznanego zadośćuczynienia, jako kwestia ocenna, może być skutecznie zakwestionowana w skardze kasacyjnej tylko wtedy, gdy jego nieproporcjonalność jest oczywiście wyraźna lub rażąca, czego nie wykazano.Stan faktyczny
Powód R. B. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego zasądzającego na jego rzecz zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oparto na przesłance oczywistej zasadności, wskazując na błędne zasądzenie kwoty 3000 zł. Sąd Najwyższy uznał, że uzasadnienie wniosku nie wykazało oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia ani oczywistego naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 120/16 POSTANOWIENIE Dnia 28 września 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski w sprawie z powództwa R. B. przeciwko Skarbowi Państwa - Zakładowi Karnemu w S. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 września 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt I ACa (...), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. przyznaje adw. P.K. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w (…) kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł powiększoną o stawkę podatku VAT - tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi w postępowaniu kasacyjnym, 3. zasądza od R. B. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE
2 Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego tych celów służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., tylko bowiem w razie spełnienia jednej z nich, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Pełnomocnik powoda R. B. w skardze kasacyjnej wniesionej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 15 kwietnia 2015 r. wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania oparł na przesłance wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Uzasadniając oczywistą zasadność skargi kasacyjnej pełnomocnik powoda wskazał, że „zasądzenie przez Sąd drugiej instancji na rzecz R. B. kwoty 3000 zł zadośćuczynienia za krzywdy doznane przez niego w wyniku naruszenia jego godności trwające przez okres około jednego roku i czterech miesięcy jest błędne”. Powołując się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej należy wykazać, że popełnione przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia uchybienia w zakresie stosowania prawa miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom, były więc dostrzegalne w sposób oczywisty dla przeciętnego prawnika (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00, OSNC 2001, nr 3, poz. 52, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, nr 10, poz. 156). Jeżeli więc przesłanką wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest twierdzenie skarżącego, że skarga jest oczywiście uzasadniona, powinien on w uzasadnieniu wniosku zawrzeć wywód prawny wskazujący, w czym wyraża się oczywistość skargi i przedstawić argumenty na poparcie tego twierdzenia.
3 Szczegółowa analiza prowadzi do wniosku, że powołana przesłanka nie została wykazana. Wysokość przyznawanego zadośćuczynienia ma charakter ocenny, dlatego przy jego określeniu sądy zachowują duży zakres swobody. Strona może skutecznie zakwestionować w skardze kasacyjnej wysokość zasądzonego świadczenia tylko wtedy, gdy jego nieproporcjonalność do wyrządzonej krzywdy jest oczywiście wyraźna lub rażąca. Takich argumentów uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zawierało, ponieważ zostało ograniczone do powtórzenia zarzutów stanowiących podstawy skargi kasacyjnej. Pełnomocnik powoda nie wykazał, że w tym zakresie doszło w sprawie do oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy oraz, że w wyniku takiego naruszenia prawa zapadł w sądzie drugiej instancji wyrok oczywiście wadliwy. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). Na wniosek Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną Sąd Najwyższy orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c., art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 39821 k.p.c. oraz § 8 pkt 26 w zw. z §10 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z dnia 5 listopada 2015 r.). O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu orzeczono na podstawie § 2 w zw. z § 14 pkt 26 w zw. z § 16 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z dnia 5 listopada 2015 r.) jw
Powiązane orzeczenia
- II CSK 493/15 2016-02-17Czy skarga kasacyjna może być uznana za oczywistą zasadność, jeśli jej uzasadnienie stanowi jedynie relację przebiegu postępowania karnego i przed sądami, bez odrębnego wywodu prawnego wskazującego na rażące naruszenie p…
- II CSK 471/17 2017-12-20Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne uzasadnienia wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, gdy powołuje się na oczywiste naruszenie prawa bez wykazania tej oczywistości w sposób kwalifikowany?
- I CSK 2854/22 2023-06-22Czy skarga kasacyjna oparta na zarzucie oczywistej zasadności, która nie zawiera odrębnej argumentacji wskazującej na oczywiste naruszenie prawa, spełnia wymogi formalne do jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższ…
- I CSK 1202/22 2022-05-27Czy skarga kasacyjna, oparta na przesłance oczywistej zasadności, może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący jedynie odwołuje się do podstaw kasacyjnych i nie przedstawia pogłębionego wywodu prawnego wykazująceg…
- II CSK 470/17 2017-12-20Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania, w szczególności czy wykazano oczywistą zasadność naruszenia prawa?
Powołane przepisy
art. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 108 § 1 KPCart. 391 § 1 KPCart. 39821 KPC§ 1 pkt 1§ 1 pkt 4§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy