II CSK 162/15
WyrokIzba Cywilna2015-11-06
Skład orzekający: Anna Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zagadnienia prawne dotyczące zakresu wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z rzeczy w kontekście służebności przesyłu oraz dopuszczalności zmiany podstawy powództwa w trakcie postępowania stanowią istotne zagadnienia prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione przez skarżącą zagadnienia prawne nie spełniają wymogów istotnych zagadnień prawnych w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Wskazano, że zagadnienia te nie są nowe ani nierozstrzygnięte w orzecznictwie, a przytoczone przez skarżącą orzeczenia dotyczą różnych materii, co może prowadzić do nietrafnego postrzegania różnic w poglądach. Ponadto, kwestia zmiany podstawy prawnej powództwa jest sprawą tożsamości faktów, a nie problemem prawnym.Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego oddalającego jej powództwo o zapłatę. W skardze kasacyjnej powódka wskazała jako przesłankę przyjęcia jej do rozpoznania występowanie istotnego zagadnienia prawnego. Zagadnienie to dotyczyło zakresu wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z rzeczy w kontekście służebności przesyłu oraz dopuszczalności zmiany podstawy powództwa w trakcie postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz zasądzić od powódki na rzecz pozwanego zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 162/15 POSTANOWIENIE Dnia 6 listopada 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa D. T. i S. F. przeciwko P. Spółce Akcyjnej z siedzibą w K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 listopada 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej powódki D. T. od wyroku Sądu Okręgowego w Sieradzu z dnia 20 sierpnia 2014 r., sygn. akt I Ca 92/13, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania 2. zasądza od powódki D. T. na rzecz pozwanego kwotę 1800 (jeden tysiąc osiemset) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.
2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Ograniczony tymi przesłankami dostęp do Sądu Najwyższego wiąże się z charakterem skargi kasacyjnej jako środka zmierzającego do podważenia prawomocnego już orzeczenia i tylko w sytuacji gdy zachodzi potrzeba uzyskania wypowiedzi Sądu Najwyższy z uwagi na jego funkcje ustrojowe, a więc sprawowanie nadzoru judykacyjnego, w tym zapewnianie jednolitości orzecznictwa sądów powszechnych. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Skarżąca we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazała przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. to jest występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. Zagadnienie to ujęte w pytanie sprowadza się do wątpliwości czy bezumowne korzystanie z rzeczy w zakresie treści służebności przesyłu obejmuje: a) utracone przez właściciela korzyści w postaci dochodu ze sprzedaży nieruchomości w stanie nieobciążonym, b) czynszu najmu lub dzierżawy w stanie wolnym od obciążeń, oraz czy wskazanie podstawy deliktowej dla roszczenia o zapłatę realizowanego przed sądem pierwszej instancji jako zapłaty za bezumowne korzystanie stanowi w myśl art. 383 k.p.c. niedopuszczalną zmianę powództwa. Analiza przedstawionych zagadnień i ich uzasadnienie prowadzą do wniosku, że nie spełniają one wymogu zagadnień istotnych w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. W uzasadnieniu zagadnienia pierwszego skarżąca przedstawiła bogate orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące nurtujących ją wątpliwości i brak dostatecznych podstaw do przyjęcia, że wykazuje ono tak dalece istotne
3 rozbieżności, że wymagałoby zajęcia przez Sąd Najwyższy stanowiska kolejny raz. W rozumieniu powołanego przepisu, zagadnienie istotne to zagadnienie nowe, dotychczas nierozstrzygnięte, co oczywiście w sprawie miejsca nie ma. Dodać też należy, że skarżąca przytacza orzeczenia, które dotyczą zakresu wynagrodzenia z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości jak i wynagrodzenia za ustanowienie prawa w postaci służebności przesyłu, a więc orzeczenia dotyczące różnych materii, stąd może nietrafnie dostrzegana przez skarżącą różnica w poglądach na zakres wynagrodzenia. Zagadnienia drugie również nie jest zagadnieniem nowym, nierozstrzygniętym w orzecznictwie. Sąd Najwyższy wielokrotnie wyjaśniał w jakich sytuacjach, przy zachowaniu jakich wymogów może dojść do orzekania przez sąd na zupełnie innej podstawie prawnej. W okolicznościach sprawy niniejszej rzeczą skarżącej było rozważenie czy powołanie podstawy deliktowej wymusza zmianę okoliczności faktycznych podlegających dowodzeniu w procesie; zagadnienie to jest sprawą tożsamości faktów w danej sprawie a nie problemem prawnym. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 2 k.p.c. w związku z § 6 pkt 6 i § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 490).
Powiązane orzeczenia
- V CSK 467/14 2015-03-05Czy skarga kasacyjna w sprawie o ustanowienie służebności przesyłu powinna zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli nie występuje w niej istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących…
- II CSK 141/16 2016-10-07Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy powódka wskazuje na istotne zagadnienie prawne dotyczące represyjnego charakteru wynagrodzenia za służebność drogi koniecznej oraz na oczywistą zasadność skar…
- I CSK 2306/22 2022-08-11Czy ustanowienie służebności przesyłu na nieruchomości za wynagrodzeniem kompensuje wszelkie szkody związane z ustanowieniem tej służebności?
- I CSK 271/15 2016-01-21Czy zagadnienia dotyczące zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej treści służebności przesyłu mogą stanowić istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. uzasadniające przyjęcie skargi kasac…
- V CSK 57/16 2016-06-24Czy skarga kasacyjna dotycząca ustanowienia służebności przesyłu, oparta na zarzutach błędnej wykładni przepisów o posiadaniu i korzystaniu z nieruchomości, spełnia wymogi przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 383 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1§ 1§ 1 pkt 1§ 2§ 6 pkt 6§ 12 ust. 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy