II CSK 264/15
WyrokIzba Cywilna2015-12-09
Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca stwierdzenia zasiedzenia służebności gruntowej może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie opiera się na pytaniach odnoszących się do konkretnych okoliczności sprawy i polemice z utrwalonym poglądem Sądu Najwyższego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. W szczególności, jeśli wnioskodawca opiera się na przesłankach istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistej zasadności skargi, a przedstawione argumenty ograniczają się do pytań dotyczących konkretnych okoliczności sprawy lub polemiki z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, bez wykazania potrzeby zmiany lub ugruntowania tego orzecznictwa.Stan faktyczny
Wnioskodawca domagał się stwierdzenia zasiedzenia służebności gruntowej. Uczestnicy postępowania wnieśli skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazali na istotne zagadnienie prawne dotyczące początku biegu terminu zasiedzenia służebności przesyłu oraz kwestię przerwania biegu zasiedzenia i dobrej wiary przedsiębiorcy przesyłowego. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od uczestników postępowania na rzecz wnioskodawczyni kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 264/15 POSTANOWIENIE Dnia 9 grudnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski w sprawie z wniosku E. Spółki Akcyjnej w G. przy uczestnictwie L. M. i H. M. o stwierdzenie zasiedzenia służebności gruntowej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 grudnia 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestników postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w Koszalinie z dnia 23 grudnia 2014 r., sygn. akt VII Ca 872/14, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od uczestników postępowania na rzecz wnioskodawczyni kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
2 UZASADNIENIE Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń nie satysfakcjonujących stron. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie ujawniły się przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c. okoliczności przemawiające za przyjęciem skargi do rozpoznania. Pełnomocnik uczestników postępowania L. oraz H. M. w skardze kasacyjnej wniesionej od postanowienia Sądu Okręgowego w Koszalinie z dnia 23 grudnia 2014 r. wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania oparł na przesłankach wskazanych w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Istotne zagadnienie prawne autor skargi kasacyjnej sprowadził do oceny poglądu prawnego, zgodnie z którym bieg terminu zasiedzenia służebności przesyłu może rozpocząć się od daty budowy urządzeń przesyłowych. Przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w ocenie pełnomocnika uczestników, uzasadnia nadto konieczność rozstrzygnięcia pytania „jaka zmiana obciążenia gruntu prowadzi do przerwania biegu zasiedzenia” oraz „czy dysponowanie przez przedsiębiorstwo przesyłowe decyzją o zatwierdzeniu realizacji inwestycji w oparciu o prawo budowalne z 1974 r. pozwala na stwierdzenie, że działał on w zakresie posiadania służebności przesyłu i stosownej służebności gruntowej w dobrej wierze?”. Przez istotne zagadnienie prawne rozumie się problem o charakterze prawnym powstały na tle konkretnego przepisu prawa, mający charakter rzeczywisty w tym znaczeniu, że jego rozstrzygnięcie stwarza realne i poważne trudności (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 maja 2013 r. IV CSK 53/2013, nie publ.).
3 Tych wymagań pełnomocnik uczestników nie spełnił, ponieważ ograniczył uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jedynie do sformułowania pytań odnoszących do konkretnych okoliczności sprawy i polemiki z poglądem prawnym przyjętym przez Sąd Okręgowy, zbieżnym ze stanowiskiem wyrażonym w postanowieniu z dnia 24 maja 2013 r. V CSK 287/12 (OSNC 2014 nr 2, poz. 20), w którym Sąd Najwyższy uznał, że zajęcie przez przedsiębiorcę przesyłowego oznaczonej części nieruchomości i rozpoczęcie prac związanych z urządzeniami służącymi do przesyłania energii jest zdarzeniem, z którym należy wiązać początek biegu terminu do zasiedzenia służebności przesyłu. Jeśli Sąd Najwyższy w danej kwestii wyraził już pogląd i nie ma podstaw do jego zmiany, przesłanka, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. nie zostaje spełniona. Pełnomocnik uczestników wskazał nadto, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Twierdzenia tego nie poparł jednak argumentacją, która wykazałaby, że w sprawie doszło do oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy oraz, że w wyniku takiego naruszenia prawa zapadło w Sądzie drugiej instancji orzeczenie oczywiście wadliwe. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). Na wniosek wnioskodawczyni zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną Sąd Najwyższy orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie na podstawie art. 520 § 2 k.p.c. w zw. z § 7 pkt 3 w zw. z 12 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 490).
Powiązane orzeczenia
- II CSK 51/14 2014-07-24Czy skarga kasacyjna dotycząca zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli wnioskodawca powołuje się na istotne zagadnienie prawne, potrzebę wykładn…
- I CSK 2468/22 2022-09-30Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu, oparta na przesłance oczywistej zasadności, spełnia wymogi przyjęcia jej do rozpoznania przez…
- I CSK 1890/23 2024-09-10Czy skarga kasacyjna dotycząca zasiedzenia służebności gruntowej może zostać przyjęta do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności, gdy zarzuty dotyczą nieprawidłowego przyjęcia początku biegu zasiedzenia i charakte…
- IV CSK 630/15 2016-03-15Czy skarga kasacyjna dotycząca zasiedzenia służebności gruntowej, oparta na zarzucie oczywistego naruszenia prawa przez sąd drugiej instancji w zakresie interpretacji przesłanki korzystania z trwałego i widocznego urządz…
- I CSK 282/22 2022-02-07Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie służebności gruntowej spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności czy jest oczywiście uzasadniona?
Powołane przepisy
art. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 520 § 2 KPC§ 1 pkt 1§ 2§ 7 pkt 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy