II CSK 293/15

WyrokIzba Cywilna2015-12-15

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o ustanowienie służebności przesyłu, w której strona skarżąca podnosi zarzut oczywistego naruszenia art. 305(2) k.c., może jednocześnie argumentować o istnieniu istotnego zagadnienia prawnego lub potrzebie wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie przyjmuje skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy zarzut oczywistego naruszenia przepisu prawa jest sprzeczny z argumentacją o istnieniu istotnego zagadnienia prawnego lub potrzebie wykładni przepisów budzących wątpliwości. Te dwie przesłanki są wzajemnie wykluczające się. Skarga kasacyjna nie może być jednocześnie oczywiście uzasadniona i oparta na potrzebie wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia sądu drugiej instancji w sprawie o ustanowienie służebności przesyłu. W skardze kasacyjnej podniesiono zarzut oczywistego naruszenia art. 305(2) k.c. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym. Wnioskodawca domagał się ustanowienia służebności przesyłu, a uczestnik postępowania (spółka) domagał się zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddalił wniosek o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 293/15 POSTANOWIENIE Dnia 15 grudnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Tadeusz Ereciński w sprawie z wniosku A. K. przy uczestnictwie E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. o ustanowienie służebności przesyłu, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 grudnia 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt II Ca 167/14, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz oddala wniosek uczestnika postępowania o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398 § 1 pkt 3 k.p.c. może być zatem osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Sąd Najwyższy, rozpoznając nadzwyczajny środek zaskarżenia, jakim jest skarga kasacyjna, nie jest trzecią instancją sądową, lecz działa w interesie publicznym, wyjaśniając istotne zagadnienia prawne, dokonując wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, bądź usuwając z obrotu prawnego orzeczenia wydane w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwe. Dlatego też nie każda skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. W niniejszej sprawie nie występuje wskazana we wniosku potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości. Przepisy dotyczące służebności gruntowych, w tym art. 3052 k.c., były już bowiem wielokrotnie wykładane w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 29 maja 2015 r., V CSK 468/14, z dnia 30 stycznia 2015 r., III CSK 123/14, z dnia 29 maja 2014 r. V CZ 34/14, z dnia 28 marca 2014 r., III CSK 174/13, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 sierpnia 2014 r., II CSK 573/13, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 2014 r., III CZP 107/13). Strona skarżąca podnosi również, że naruszenie art. 3052 k.c. było oczywiste. Taki zarzut powoduje, że nie można równocześnie podnosić, iż w ramach naruszenia tych samych przepisów w sprawie pojawiło się istotne zagadnienie 3 prawne albo potrzeba wykładni tych przepisów, ponieważ budzą one poważne wątpliwości lub wywołują rozbieżności w orzecznictwie. Jeżeli bowiem w związku z domniemanym naruszeniem przepisu występuje istotne zagadnienie prawne albo powstaje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, to nie może być mowy o oczywistym (rażącym) naruszeniu tego przepisu, prowadzącym do oczywistej zasadności skargi kasacyjnej w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Uwzględniając powyższe, stwierdzić trzeba, że stanowisko strony skarżącej jest nielogiczne i niekonsekwentne, albo zagadnienie wykładni i zastosowania normy jest proste, a w konsekwencji naruszenie przepisów prawa oczywiste albo problem jest skomplikowany, przez co powoduje poważne wątpliwości, prowadzące do rozbieżności ocen lub w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, a tym samym naruszenie prawa przez sąd nie jest oczywiste. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). Wniosek o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego został oddalony ze względu na złożenie odpowiedzi na skargę kasacyjną po upływie ustawowego terminu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 398 § 1 pkt 3 KPCart. 3052 KCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 3§ 1 pkt 4§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy