II CSK 302/13

WyrokIzba Cywilna2013-12-17

Skład orzekający: Grzegorz Misiurek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną, jeśli skarżący powołuje się na istotne zagadnienie prawne dotyczące art. 214 § 1 k.c. w kontekście przyznania gospodarstwa rolnego współwłaścicielowi, a kwestia ta została już wyjaśniona w orzecznictwie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli wskazane przez skarżącego zagadnienie prawne zostało już wszechstronnie wyjaśnione w orzecznictwie. Wymagania dotyczące przyjęcia skargi kasacyjnej, określone w art. 3984 § 2 k.p.c., mogą być spełnione jedynie przez powołanie i uzasadnienie przesłanek o charakterze publicznoprawnym, takich jak istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Samo powołanie się na naruszenie przepisów prawa materialnego nie jest wystarczające.
Stan faktyczny
Wnioskodawca T. B. złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w G. dotyczącego zniesienia współwłasności. Skarżący powołał się na istotne zagadnienie prawne związane z art. 214 § 1 k.c. oraz na oczywistą zasadność skargi. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz oddalił wniosek uczestniczki postępowania o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 302/13 POSTANOWIENIE Dnia 17 grudnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie z wniosku T. B. i D. D. przy uczestnictwie E. R. o zniesienie współwłasności, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 grudnia 2013 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy T. B. od postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 20 listopada 2012 r., sygn. akt V Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddala wniosek uczestniczki postępowania o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych wyłącznie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Powołanie się na okoliczność istnienia zagadnienia prawnego wymaga, obok sformułowania tego zagadnienia, także przytoczenia związanych z nim konkretnych przepisów prawnych, wskazania dlaczego jest ono istotne oraz przedstawienia argumentacji wskazującej na rozbieżne oceny prawne (por. postanowienie z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Zagadnienie prawne jest to zagadnienie nowe i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie sądowym, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia konkretnej sprawy, ale także dla innych podobnych spraw. Do Sądu Najwyższego należy ocena, czy wskazywane przez skarżącego zagadnienie prawne rzeczywiście nim jest i czy jest na tyle istotne, aby skarga kasacyjna została rozpoznana przez ten Sąd. Skarżący twierdził, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące art. 214 § 1 k.c. sprowadzające się do pytania, czy sąd może odstąpić od przyznania gospodarstwa współwłaścicielowi, który jako jedyny spełnia przesłankę prowadzenia oraz stałej pracy w tym gospodarstwie. Trzeba jednak zauważyć, że kwestia powyższa została już w orzecznictwie Sądu Najwyższego w sposób wszechstronny wyjaśniona (por. oprócz zapadłego w niniejszej sprawie postanowienia z dnia 26 lipca 2012 r., II CSK 738/11, niepubl., także postanowienia: z dnia 6 maja 1999 r., II CKN 313/98, niepubl., z dnia 13 grudnia 2001 r., IV CKN 3 550/00, niepubl., z dnia 17 października 2000 r., I CKN 832/98, niepubl., z dnia 20 lutego 2003 r., II CKN 1138/00, niepubl.). Skarżący jednocześnie wskazał, odwołując się do podstaw skargi, że skarga jest oczywiście uzasadniona. W judykaturze utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym oczywista zasadność skargi kasacyjnej ma miejsce jedynie wówczas, gdy bez dokonania głębszej analizy dla przeciętnego prawnika jest oczywiste, że podstawy skargi zasługują na uwzględnienie, a zatem ma miejsce kwalifikowana postać naruszenia prawa, zauważalna prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej i przesądza to o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu nakazującym uwzględnienie skargi (por. postanowienie z dnia 18 lipca 2013 r., III CSK 143/13, niepubl.), co jednakże nie zwalnia strony z przeprowadzenia wywodu w ramach uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Samo powołanie się na podstawę skargi w postaci naruszenia przepisów prawa materialnego nie jest wystarczające do spełnienia przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Wskazać należy, że nie zachodzi również nieważność postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę - w granicach zaskarżenia - z urzędu (art. 39813 § 1 k.p.c.). Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). Zarazem Sąd Najwyższy oddalił - złożony w odpowiedzi na skargę kasacyjną - wniosek uczestniczki postępowania o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, albowiem uznał, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające odejście od zasady ustanowionej w art. 520 § 1 w związku z art. 391 i 39321 k.p.c. aw db

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3984 § 2 KPCart. 214 § 1 KCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 39813 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 520 § 1art. 391§ 2§ 1§ 1 pkt 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy