II CSK 359/15

WyrokIzba Cywilna2015-12-18

Skład orzekający: Kazimierz Zawada

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną, gdy strona powodowa dokonała nadpłaty, a zarzuty dotyczą dopuszczalności zbiegu roszczeń z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia z roszczeniami odszkodowawczymi, dopuszczalności oparcia opinii na założeniach biegłych oraz dopuszczalności dowodu z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeżeli nie zachodzi żadna z przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. W niniejszej sprawie, wobec ustalenia, że strona powodowa dokonała nadpłaty, nie było potrzeby podejmowania kwestii dopuszczalności zbiegu roszczeń z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia z roszczeniami z tytułu odpowiedzialności odszkodowawczej kontraktowej, gdyż zapłata mogła być kwalifikowana jedynie jako świadczenie nienależne. Nie wykazano również potrzeby wykładni przepisów dotyczących dopuszczalności oparcia wniosków opinii na założeniach biegłych oraz dopuszczalności dowodu z urzędu w kontekście powstających co do nich poważnych wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie.
Stan faktyczny
Skarb Państwa - Minister Obrony Narodowej dochodził zapłaty od P. spółki jawnej. Spółka wniosła powództwo wzajemne o zapłatę. Pozwana - powódka wzajemna wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jej powództwo wzajemne. Skarga kasacyjna została wniesiona z uzasadnieniem potrzeby wykładni przepisów dotyczących dopuszczalności zbiegu roszczeń, dopuszczalności oparcia opinii na założeniach biegłych oraz dopuszczalności dowodu z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanej - powódki wzajemnej na rzecz Skarbu Państwa koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 359/15 POSTANOWIENIE Dnia 18 grudnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Zawada w sprawie z powództwa Skarbu Państwa - Ministra Obrony Narodowej - Rejonowego Zarządu Infrastruktury w Szczecinie przeciwko P. spółki jawnej w S. o zapłatę, i z powództwa wzajemnego P. Spółki jawnej w S. przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Obrony Narodowej - Rejonowemu Zarządowi Infrastruktury w Szczecinie o zapłatę na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 grudnia 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej - powódki wzajemnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 4 lipca 2014 r., sygn. akt I ACa 782/12, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od P. Spółki jawnej w S. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, 3) przyznaje radcy prawnemu J. W. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Szczecinie kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł, powiększoną o należny podatek od towarów i usług, tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej pozwanej - powódce wzajemnej w postępowaniu kasacyjnym. 2 UZASADNIENIE Według art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje 3 potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten pozostaje w zgodzie z zaleceniami Rady Europy zezwalającymi na wprowadzanie środków ograniczających dostęp do sądu najwyższego szczebla. Pozwana – powódka wzajemna zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi naruszenie – w różnych układach i powiązaniach - art. 162, 217 § 1 i 3, art. 227, 231 zdanie drugie, art. 278 § 1, art. 286 i 391 § 1 k.p.c. oraz art. 6, 58 § 1 i 3, art. 65, 117 § 2, art. 3531, 405, 410 § 1, art. 411 pkt 1, art. 414 i 491 § 1 k.c. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadniła potrzebą wykładni: - art. 414 k.c. w zakresie dotyczącym dopuszczalności zbiegu roszczeń z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia z roszczeniami z tytułu odpowiedzialności odszkodowawczej, - art. 278 § 1 k.p.c. w zakresie dotyczącym dopuszczalności oparcia wniosków opinii instytutu naukowego na założeniach i szacunkach biegłych, - art. 232 zdanie drugie k.p.c. w zakresie dotyczącym dopuszczalności dowodu z urzędu, gdy przeprowadzenie dowodu jest niezbędne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wobec ustalenia, że strona powodowa dokonała nadpłaty, nie ma potrzeby podejmowania kwestii dopuszczalności zbiegu roszczeń z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia z roszczeniami z tytułu odpowiedzialności odszkodowawczej kontraktowej. W świetle tego ustalenia, zapłata strony powodowej w zakresie objętym żądaniem pozwu mogła być kwalifikowana jedynie jako świadczenie nienależne. Nie została także wykazana w okolicznościach sprawy potrzeba wykładni art. 278 § 1 i art. 232 zdanie drugie k.p.c. w kontekście powstających co do nich poważnych wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie sądów. Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a o kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnął zgodnie z art. 98 w związku z art. 108 § 1 i art. 39821 k.p.c. oraz w związku z art. 11 ust. 3 ustawy 4 z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (Dz.U.2013.1150 ze zm.) i art. 99 k.p.c. oraz § 6 pkt 7 i § 13 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 2013.461). Podstawę orzeczenia o kosztach pomocy prawnej udzielonej pozwanej – powódce wzajemnej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym stanowiły przepisy § 2 ust. 3, § 6 pkt 7, § 12 ust. 4, § 15 i 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowione z urzędu (Dz. U. 2013.490).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 162art. 227art. 278 § 1art. 286art. 6art. 65art. 3531art. 411 pkt 1art. 414art. 414 KCart. 278 § 1 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy