II CSK 36/17

WyrokIzba Cywilna2017-06-23

Skład orzekający: Marta Romańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na jej oczywistą zasadność, gdy powód zarzuca sądom oparcie ustaleń na opinii biegłego, którą ocenia odmiennie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykaże, że występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Uzasadnienie oczywistej zasadności wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia przepisów i wykazania, że naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia, widocznego prima facie. Zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, w tym opinii biegłego, nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, domagając się jego unieważnienia. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania uzasadnił jej oczywistą zasadnością, zarzucając sądom obu instancji oparcie ustaleń na opinii biegłego, którą powód kwestionował. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 36/17 POSTANOWIENIE Dnia 23 czerwca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska w sprawie z powództwa A. R. przeciwko E. W. G. o unieważnienie umowy, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 czerwca 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 14 lipca 2016 r., sygn. akt I ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 3.600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do tych przesłanek (art. 3984 § 2 k.p.c.), gdyż tylko wtedy może być osiągnięty cel wymagań przewidzianych w art. 3984 § 2 k.p.c. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o których jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c. Powód wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na jej oczywistą zasadność (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), mającą wynikać z „naruszeń przez Sąd Apelacyjny w (…) przepisów postępowania, jakie legły u podstaw zaskarżonego wyroku, skutkujących niezgodnym z prawem rozstrzygnięciem”. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że uzasadnienie oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jako przesłanki jej przyjęcia do rozpoznania wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego i przeprowadzania wywodu zmierzającego do jego wykazania. Oczywistość naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia. O przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje przy tym samo oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (por. orzecznictwo przytoczone 3 w motywach postanowienia Sądu Najwyższego z 6 listopada 2012 r., III SK 16/12, nie publ.). Skonfrontowanie uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z motywami zaskarżonego wyroku nie pozwala stwierdzić, żeby skarga kasacyjna powoda była oczywiście uzasadniona w znaczeniu przytoczonym wyżej. Powód upatruje wadliwości zaskarżonego orzeczenia w tym, że Sądy obu instancji oparły ustalenia i wnioski na temat zdolności powoda do dokonania kwestionowanej przez niego czynności prawnej na opinii biegłego, którą uznały za rzetelną i dostatecznie wyjaśniającą okoliczności istotne w sprawie, gdy tymczasem powód opinię tę ocenia odmiennie. W obowiązującym porządku prawnym Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym nie działa jako sąd trzeciej instancji. Co więcej, będąc sądem kasacyjnym nie rozpoznaje sprawy jako takiej, lecz rozpoznaje skargę kasacyjną jako szczególny środek zaskarżenia, a zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 23 września 2005 r., III CSK 13/05, OSNC 2006, nr 4, poz. 76). Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, żeby Sąd drugiej instancji oceniał opinię biegłego sporządzoną w sprawie w kategoriach wiarygodności, w zestawieniu z osobowymi źródłami dowodowymi. Stwierdzenia Sądu wyciągnięte przez powoda z kontekstu uzasadnienia świadczą o tym, że Sąd, tak samo zresztą, jak i biegły, uwzględnił zrelacjonowany przez świadków opis funkcjonowania powoda w stosunkach z innymi osobami w okresie poprzedzającym kwestionowaną czynność, by na tej podstawie dojść do wniosku, czy powód był w stanie rozeznać znaczenie czynności i dokonać jej świadomie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. oraz - co do kosztów postępowania - art. 98 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c., § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. poz. 1804 ze zm.), orzeczono jak w postanowieniu. aj 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 98 KPCart. 39821art. 391 § 1 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 4§ 3§ 2 pkt 6

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy