II CSK 389/13
WyrokIzba Cywilna2014-01-23
Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w skardze kasacyjnej od postanowienia sądu drugiej instancji w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, skarżący wykazał istnienie przesłanek uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania, w szczególności potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 3984 § 2 k.p.c. Uzasadnienie skargi nie zawierało argumentacji wskazującej na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie. Ponadto, skarżący w sposób niedopuszczalny starał się podważyć ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji dotyczące obalenia domniemania samoistności posiadania.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w P. odmawiającego stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Skarżący oparł wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania na przesłance potrzeby wykładni przepisów prawnych. Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał tej przesłanki, a także niedopuszczalnie starał się podważyć ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji dotyczące obalenia domniemania samoistności posiadania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 389/13 POSTANOWIENIE Dnia 23 stycznia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski w sprawie z wniosku M. K. przy uczestnictwie W. X., H. Y., Ł. S., A. D., A. S. i K. S. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie , na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 stycznia 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 13 grudnia 2012 r., sygn. akt II Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Pełnomocnik wnioskodawcy M. K. w skardze kasacyjnej wniesionej od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 13 grudnia 2013 r. wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania oparł na przesłance wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Szczegółowa analiza uzasadnienia wniosku nie pozwala na stwierdzenie, że powołana przesłanka została wykazana. Potrzeba wykładni przepisów prawnych występuje, jeżeli co do konkretnego przepisu prawnego brak jednolitej lub utrwalonej judykatury, w szczególności Sądu Najwyższego albo też przyjęta i dominująca wykładnia jest oczywiście błędna lub kontrowersyjna. W skardze kasacyjnej nie przedstawiono w tym zakresie żadnej argumentacji. W postanowieniu z dnia 25 marca 2011 r. (IV CK 1/11, nie publ.) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że „posiadanie" niezbędne do zasiedzenia jest pojęciem prawnym, a użyte w przepisie art. 336 k.c. określenie posiadania nie jest zupełnie identyczne z pojęciem posiadania w języku potocznym. Przepis ten odróżnia posiadanie rzeczy (possessio rei) od tzw. posiadania praw (possessio iuris, quasi possessio), w myśl tego przepisu posiadaczem rzeczy jest ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), i tylko takie posiadanie prowadzi do zasiedzenia; ten zaś, kto rzeczą faktycznie włada w zakresie odpowiadającym
3 treści innego prawa, z którym łączy się władza nad rzeczą, jest posiadaczem tego prawa (posiadacz zależny). Takie rozumienie art. 336 k.c. miał na uwadze Sąd Okręgowy, jednakże ustalił, że w sprawie zostało w sposób skuteczny obalone domniemanie samoistności posiadania nieruchomości przez poprzedników prawnych wnioskodawcy, ponieważ nie władali oni spornymi nieruchomościami jak właściciele. Wywody zawarte w skardze kasacyjnej świadczą natomiast o tym, że skarżący w sposób niedopuszczalny w postępowaniu kasacyjnym (por. art. 39813 § 2 k.p.c.) stara się podważyć to ustalenie. Poza tym w okolicznościach sprawy nie można było pominąć, że nabycie własności nieruchomości na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. Nr 71, poz. 250 ze zm.) następowało z mocy prawa w dniu wejścia tej ustawy w życie, to jest 4 listopada 1971 r. (por. art. 1 i 21 tej ustawy), a nie z chwilą wydania przez właściwy organ aktu własności ziemi. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). aw jw
Powiązane orzeczenia
- II CSK 301/13 2013-12-17Czy w skardze kasacyjnej od postanowienia o stwierdzeniu nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, skarżący spełnił wymagania dotyczące uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazując na potrze…
- IV CSK 94/14 2014-07-02Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, kwestia wykładni pojęcia samoistnego posiadania stanowi istotne zagadnienie prawne lub potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważn…
- III CSK 132/19 2019-12-20Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli postawione w niej zagadnienia prawne opierają się na założeniach faktycznych sprzecznych z ustaleniami sądu drugiej instancji?
- I CSK 19/24 2025-04-15Czy skarga kasacyjna od postanowienia sądu drugiej instancji w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykazał w sposób dostatec…
- I CSK 493/14 2015-02-26Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, w tym istnienie istotnego zagadnienia prawnego, p…
Powołane przepisy
art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 336 KCart. 39813 § 2 KPCart. 1art. 3989 § 2 KPC§ 2§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy