II CSK 389/13

WyrokIzba Cywilna2014-01-23

Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w skardze kasacyjnej od postanowienia sądu drugiej instancji w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, skarżący wykazał istnienie przesłanek uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania, w szczególności potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 3984 § 2 k.p.c. Uzasadnienie skargi nie zawierało argumentacji wskazującej na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie. Ponadto, skarżący w sposób niedopuszczalny starał się podważyć ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji dotyczące obalenia domniemania samoistności posiadania.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w P. odmawiającego stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Skarżący oparł wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania na przesłance potrzeby wykładni przepisów prawnych. Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał tej przesłanki, a także niedopuszczalnie starał się podważyć ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji dotyczące obalenia domniemania samoistności posiadania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 389/13 POSTANOWIENIE Dnia 23 stycznia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski w sprawie z wniosku M. K. przy uczestnictwie W. X., H. Y., Ł. S., A. D., A. S. i K. S. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie , na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 stycznia 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 13 grudnia 2012 r., sygn. akt II Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2 UZASADNIENIE Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Pełnomocnik wnioskodawcy M. K. w skardze kasacyjnej wniesionej od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 13 grudnia 2013 r. wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania oparł na przesłance wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Szczegółowa analiza uzasadnienia wniosku nie pozwala na stwierdzenie, że powołana przesłanka została wykazana. Potrzeba wykładni przepisów prawnych występuje, jeżeli co do konkretnego przepisu prawnego brak jednolitej lub utrwalonej judykatury, w szczególności Sądu Najwyższego albo też przyjęta i dominująca wykładnia jest oczywiście błędna lub kontrowersyjna. W skardze kasacyjnej nie przedstawiono w tym zakresie żadnej argumentacji. W postanowieniu z dnia 25 marca 2011 r. (IV CK 1/11, nie publ.) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że „posiadanie" niezbędne do zasiedzenia jest pojęciem prawnym, a użyte w przepisie art. 336 k.c. określenie posiadania nie jest zupełnie identyczne z pojęciem posiadania w języku potocznym. Przepis ten odróżnia posiadanie rzeczy (possessio rei) od tzw. posiadania praw (possessio iuris, quasi possessio), w myśl tego przepisu posiadaczem rzeczy jest ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), i tylko takie posiadanie prowadzi do zasiedzenia; ten zaś, kto rzeczą faktycznie włada w zakresie odpowiadającym 3 treści innego prawa, z którym łączy się władza nad rzeczą, jest posiadaczem tego prawa (posiadacz zależny). Takie rozumienie art. 336 k.c. miał na uwadze Sąd Okręgowy, jednakże ustalił, że w sprawie zostało w sposób skuteczny obalone domniemanie samoistności posiadania nieruchomości przez poprzedników prawnych wnioskodawcy, ponieważ nie władali oni spornymi nieruchomościami jak właściciele. Wywody zawarte w skardze kasacyjnej świadczą natomiast o tym, że skarżący w sposób niedopuszczalny w postępowaniu kasacyjnym (por. art. 39813 § 2 k.p.c.) stara się podważyć to ustalenie. Poza tym w okolicznościach sprawy nie można było pominąć, że nabycie własności nieruchomości na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. Nr 71, poz. 250 ze zm.) następowało z mocy prawa w dniu wejścia tej ustawy w życie, to jest 4 listopada 1971 r. (por. art. 1 i 21 tej ustawy), a nie z chwilą wydania przez właściwy organ aktu własności ziemi. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). aw jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 336 KCart. 39813 § 2 KPCart. 1art. 3989 § 2 KPC§ 2§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy