II CSK 419/17

Sygn. akt II CSK 419/17 POSTANOWIENIE Dnia 22 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Monika Koba w sprawie z powództwa I. Spółki Akcyjnej w K. przeciwko T. Z. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 grudnia 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt III Ca […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2.700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Cel wymagania określonego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na tym, że istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że określony przepis prawa, mimo iż budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, nie publ. i z dnia 28 marca 2007 r., II CSK 84/04, nie publ.). Skarżącego obciąża obowiązek przedstawienia odrębnej i pogłębionej argumentacji jurydycznej wskazującej na zaistnienie powołanej okoliczności uzasadniającej przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, zawierającej szczegółowy opis tego, na czym polegają poważne wątpliwości interpretacyjne wraz z podaniem doktrynalnego lub orzeczniczego 3 źródła tych wątpliwości. Ponadto, ze względu na publiczne cele, jakie ma do spełnienia rozpoznanie przez Sąd Najwyższy skargi kasacyjnej, skarżący powinien także wykazać celowość dokonania wykładni przepisu przez Sąd Najwyższy ze względu na potrzeby praktyki sądowej. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie spełnia tych wymagań. Zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie istnieje potrzeba wykładni art. 89 oraz art. 118 k.c., i odpowiedzi na pytania, czy powstanie lub ustanie skutków czynności prawnej można uzależniać od zdarzenia przyszłego i niepewnego (warunek), którego spełnienie zależne jest w całości czy w części od woli jednej ze stron stosunku prawnego oraz czy spłata kredytu w ratach jest świadczeniem okresowym w rozumieniu art. 118 k.c. Zagadnienie dotyczące art. 89 k.c. zostało oparte na kwestionowaniu dokonanej przez Sąd Okręgowy wykładni umowy oraz dokonanych przez ten Sąd ustaleń faktycznych, dotyczących istnienia podstaw do automatycznego przedłużania umowy kredytu odnawialnego na dalsze okresy. Z podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, którą Sąd Najwyższy jest związany (art. 3983 § 3 i art. 39813 § 2 k.p.c.). wynika, że pozwany od lutego 2009 r. do czerwca 2012 r. prawidłowo wykonywał umowę. W konsekwencji do lutego 2013 r. istniały podstawy do jej automatycznego przedłużania (punkt 10 umowy). Niezależnie zatem od tego czy wymagalność zobowiązania wiązać z realizacją warunku czy wypowiedzeniem umowy przez bank, zagadnienie prawne nie ma wpływu na wynik sprawy, skoro powód wnosząc pozew 22 stycznia 2015 r. przerwał bieg terminu przedawnienia, zarówno liczonego od braku podstaw do automatycznego odnowienia kredytu (24 lutego 2013 r.), jak i wypowiedzenia umowy kredytu. Ubocznie zauważenia wymaga, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że dopuszczalne jest - co do zasady - dokonanie czynności prawnej zawierającej zastrzeżenie, że jej skutek zależy od skorzystania z uprawnienia lub woli wykonującego zobowiązanie, a zdarzenie zależne od zachowania strony może polegać na spełnieniu lub niespełnieniu świadczenia. Zastrzeżenie to podlega ocenie na podstawie art. 3531 k.c., z uwzględnieniem normatywnej konstrukcji 4 warunku określonej w art. 89 k.c. (por. postanowienie składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 22 marca 2013 r., III CZP 85/12, OSNC 2013, nr 11, poz. 132). Również zagadnienie dotyczące przedawnienia zostało dostatecznie wyjaśnione. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że roszczenie banku z umowy kredytu odnawialnego wraz z należnościami ubocznymi podlega trzyletniemu terminowi przedawnienia (por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 2 października 2008 r., II CSK 212/08, OSNC-ZD 2009, nr 3, poz. 60, z dnia 30 stycznia 2007 r., IV CSK 356/06, nie publ., z dnia 10 października 2003 r., II CK 113/02, OSP 2004, nr 11, poz. 141, i z dnia 30 stycznia 2007 r., IV CSK 356/06, nie publ.). Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 i art. 99 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 398²¹ k.p.c. i § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych w brzmieniu obowiązującym od dnia 27 października 2016 r. (Dz. U. z 2015, poz. 1804 ze zm.). jw l.n