II CSK 485/15
WyrokIzba Cywilna2016-02-17
Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie nieruchomości, oparta na zarzucie naruszenia art. 172 k.c. oraz art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. (oczywista zasadność)?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie została wykazana jej oczywista zasadność. Analiza wniosku nie wykazała, aby rozumienie dobrej wiary przez Sąd Okręgowy było sprzeczne z ugruntowanym orzecznictwem dotyczącym art. 172 k.c. Ponadto, uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie zawierało tak oczywistych braków, które uniemożliwiałyby kontrolę kasacyjną, co wykluczało naruszenie art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. jako podstawę do stwierdzenia oczywistej wadliwości orzeczenia.Stan faktyczny
Wnioskodawca domagał się stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu pierwszej instancji, odmiennie oceniając dobrą wiarę wnioskodawcy. Uczestniczka postępowania wniosła skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność, zarzucając naruszenie art. 172 k.c. oraz art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 485/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 lutego 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski w sprawie z wniosku M. K. przy uczestnictwie A. P. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 lutego 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 20 lutego 2015 r., sygn. akt II Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu jakiemu służy skarga kasacyjna i postępowanie wywołane jej wniesieniem służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., tylko bowiem w razie spełnienia jednej z nich, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Pełnomocnik uczestniczki A. P. w skardze kasacyjnej wniesionej od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 20 lutego 2015 r. wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania oparł na przesłance wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Uzasadniając oczywistą zasadność skargi kasacyjnej pełnomocnik uczestniczki wskazał na naruszenie art. 172 k.c. oraz art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. Powołując się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej należy wykazać, że popełnione przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia uchybienia w zakresie stosowania prawa miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom, były więc dostrzegalne w sposób oczywisty dla przeciętnego prawnika (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000, V CKN 1780/00, OSNC 2001, nr 3, poz. 52, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, nr 10, poz. 156). Szczegółowa analiza wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie pozwala na stwierdzenie, że powołana przesłanka została wykazana. W wyczerpującym uzasadnieniu Sąd Okręgowy wskazał przyczyny dokonania
3 odmiennej niż Sąd pierwszej instancji oceny dobrej wiary wnioskodawcy. Przyjęte w zaskarżonym orzeczeniu rozumienie dobrej wiary nie jest sprzeczna z jednolitą i ugruntowaną w orzecznictwie wykładnia art. 172 k.c. W postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2012 r. II CSK 95/12 (nie publ.) wyjaśniono, że w indywidualnych sprawach całokształt okoliczności ocenianych z punktu widzenia zasad współżycia społecznego może uzasadniać traktowanie osoby, która weszła w posiadanie nieruchomości na podstawie umowy zawartej bez prawem przewidzianej formy jako posiadacza w dobrej wierze. Zaskarżone uzasadnienie zawiera wskazanie takich okoliczności. Brak jest więc podstaw do przyjęcia, że Sąd Okręgowy naruszył ogólnie przyjęty standard rozstrzygnięć (dyskrecjonalności) oraz, że dokonał szczególnie rażąco błędnej wykładni art. 172 k.c. Uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie zostało sporządzone z oczywistym naruszeniem art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. Zarzut naruszenia powyższych przepisów może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej zupełnie wyjątkowo, gdy uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie zawiera koniecznych elementów bądź zawiera tak oczywiste braki, które uniemożliwiają kontrolę kasacyjną. Występowania takich braków autor skargi kasacyjnej jednak nie uzasadnił w stopniu pozwalającym na przyjęcie, że w sprawie doszło do oczywistego naruszenia prawa oraz, że w wyniku takiego naruszenia prawa zapadł w sądzie drugiej instancji wyrok oczywiście wadliwy. Sam zarzut naruszenia, nawet oczywistego, określonych przepisów prawa nie jest bowiem wystarczający, gdyż nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Mimo bowiem nawet oczywistego naruszenia prawa, orzeczenie może być prawidłowe. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). [l.n]
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 542/15 2016-02-11Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, oparta na zarzutach naruszenia art. 382 k.p.c. i art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., spełnia przesłanki przyję…
- I CSK 734/19 2020-05-21Czy skarga kasacyjna dotycząca stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, oparta na zarzucie oczywistej zasadności i naruszenia art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., powinna zostać przyjęta do ro…
- I CSK 922/23 2024-04-11Czy skarga kasacyjna dotycząca zasiedzenia nieruchomości, w której podniesiono zarzuty naruszenia art. 176 § 1 w zw. z art. 172 § 2 i art. 336 k.c. oraz art. 6 w zw. z art. 339 k.c., może zostać przyjęta do rozpoznania j…
- III CSK 221/17 2018-01-24Czy skarga kasacyjna wnioskodawcy, oparta na zarzucie niewłaściwego zastosowania art. 172 k.c. w związku z art. 336 i 339 k.c. oraz kwestionująca ustalenia faktyczne dotyczące władztwa nad nieruchomością, spełnia wymogi…
- III CSK 298/17 2018-04-05Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. w sprawie o zasiedzenie nieruchomości?
Powołane przepisy
art. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 172 KCart. 328 § 2art. 391 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 1§ 1 pkt 4§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy