II CSK 493/20

WyrokIzba Cywilna2021-04-19

Skład orzekający: Marta Romańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wpis hipoteki przymusowej łącznej kaucyjnej do księgi wieczystej dotyczącej lokalu mieszkalnego, który powstał w miejsce spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, może być uwzględniony, jeśli hipoteka ta obciążała pierwotnie nieruchomość spółdzielni, a spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu nie było hipoteką obciążone?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 3989 § 1 k.p.c. Stwierdzono, że przedmiot postępowania w niniejszej sprawie nie był tożsamy z przedmiotem postępowania w sprawie, w której zapadło postanowienie Sądu Najwyższego z 27 lutego 2014 r., II CSK 349/13. Wykładnia prawa dokonana przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z 3 kwietnia 2019 r., II CSK 91/18, była wiążąca dla sądów powszechnych i dla Sądu Najwyższego oceniającego zasadność przyjęcia skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Wnioskodawca domagał się wpisu hipoteki przymusowej łącznej kaucyjnej do księgi wieczystej dotyczącej lokalu mieszkalnego. Hipoteka ta obciążała pierwotnie nieruchomość spółdzielni, a spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, które poprzedzało powstanie odrębnej własności lokalu, nie było hipoteką obciążone. Wnioskodawca powołał się na nieważność postępowania i istotne zagadnienie prawne dotyczące zakresu obciążenia hipoteką.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawcy solidarnie na rzecz uczestników koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 493/20 POSTANOWIENIE Dnia 19 kwietnia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska w sprawie z wniosku M. z siedzibą w R. - Księstwo Liechtenstein, obecnie M. w likwidacji z siedzibą w R.- Księstwo Liechtentstein przy uczestnictwie J. W., G. W. i E. W. oraz Prokuratora Okręgowego w K. o wpis hipoteki przymusowej łącznej kaucyjnej w kwocie 27.958.907,50 zł w dziale IV księgi wieczystej nr (…), na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 kwietnia 2021 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 26 maja 2020 r., sygn. akt VII Ca (…), VII Ca (…), VII Ca (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od wnioskodawcy solidarnie na rzecz uczestników J. W., G. W. i E. W. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna 2 jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do tych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o których jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c. Wnioskodawca wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z powołaniem się na nieważność postępowania przed Sądem Okręgowym w K. w sprawach VII Ca […]90/(…), VII Ca […]91/(…) i VII Ca […]92/(…) i występowanie w niej istotnego zagadnienia prawnego, sprowadzającego się do konieczności rozstrzygnięcia, czy sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem Sądu Rejonowego w K. z 29 czerwca 2015 r., Dz. Kw. (…), którym uchylono wykreślenie hipoteki przymusowej łącznej kaucyjnej w kwocie 27.958.907,50 zł z działu IV księgi wieczystej nr (…), wydanym w oparciu o postanowienie Sądu Najwyższego z 27 lutego 2014 r., II CSK 349/13, którym rozstrzygnięta została istota zagadnienia obciążenia hipoteką przymusową łączną kaucyjną wszystkich lokali wyodrębnionych z mocy prawa, w związku z umową z 13 kwietnia 2012 r. z nieruchomości spółdzielni, w tym lokalu uczestników objętego księgą wieczystą (…). Przedmiotem postępowania w sprawie, w której Sąd Najwyższy wydał postanowienie z 27 lutego 2014 r., II CSK 349/13, była hipoteka obciążająca nieruchomość spółdzielni Polonia, natomiast przedmiotem postępowania w sprawie niniejszej była odpowiedź na pytanie, czy obciążenie tą hipoteką dotyczy też - poza nieruchomością macierzystą - odrębnej własności lokalu powstałej na mocy ustawy na rzecz uczestników w miejsce przysługującego im poprzednio spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, które to prawo nie było obciążone hipoteką. Przedmiot postępowania w niniejszej sprawie nie był zatem tożsamy z przedmiotem postępowania w sprawie, w której zapadło postanowienie z 27 lutego 2014 r., II CSK 349/13. Wykładnia prawa dokonana przez Sąd Najwyższy w niniejszej sprawie w postanowieniu z 3 kwietnia 2019 r., II CSK 91/18, na podstawie art. 39820 k.p.c. była wiążąca dla Sądów powszechnych, które ją rozpoznawały i jest wiążąca 3 dla Sądu Najwyższego zarówno oceniającego zasadność przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jak i Sądu Najwyższego, który by tę skargę kasacyjną rozpoznawał. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. oraz - co do kosztów postępowania - art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c., § 5 pkt 5 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 18), orzeczono jak w postanowieniu. jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 39820 KPCart. 98 § 1art. 39821art. 391 § 1 KPC§ 1§ 5 pkt 5§ 10 ust. 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy