II CSK 579/15
WyrokIzba Cywilna2016-03-04
Skład orzekający: Karol Weitz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy umowa przedwstępna nie określa terminu i sposobu spełnienia świadczenia, a strony nie doszły do porozumienia w tym zakresie przy zawieraniu umowy przyrzeczonej, świadczenia powinny być spełnione jednocześnie na podstawie art. 488 § 1 k.c., a niespełnienie świadczenia jednocześnie stanowi winę w niewykonaniu umowy przedwstępnej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione zagadnienie prawne nie spełnia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Wskazano, że problem został sformułowany zbyt kazuistycznie i odnosi się do ustalenia treści konkretnej umowy, a nie do wykładni przepisów prawa budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie. Brak również uzasadnienia wskazującego na problemowy charakter kwestii i istnienie rozbieżności interpretacyjnych.Stan faktyczny
Powódka dochodziła zapłaty od pozwanej. W sprawie została wniesiona skarga kasacyjna od wyroku Sądu Apelacyjnego. Pozwana wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące interpretacji art. 488 § 1 k.c. w kontekście umowy przedwstępnej, w której strony nie ustaliły terminu i sposobu spełnienia świadczenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanej na rzecz powódki zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 579/15 POSTANOWIENIE Dnia 4 marca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Karol Weitz w sprawie z powództwa M. M. przeciwko O. W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 marca 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 31 marca 2015 r., sygn. akt I ACa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 1800 zł (jeden tysiąc osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej
2 pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 31 marca 2015 r. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. Sformułowano je jako pytanie, czy w sytuacji, w której w umowie przedwstępnej strony zastrzegły, że termin i sposób spełnienia świadczenia (zapłata ceny sprzedaży) zostanie ustalony przy zawarciu umowy przyrzeczonej, a następnie nie doszły do porozumienia co do terminu i sposobu zapłaty, świadczenia stron powinny być spełnione jednocześnie na podstawie art. 488 § 1 k.c. i w rezultacie, czy w takiej sytuacji strona niespełniająca jednocześnie świadczenia ponosi winę w niewykonaniu umowy przedwstępnej, tj. uchyla się od zawarcia umowy przyrzeczonej w rozumieniu art. 390 § 1 zd. 1 k.c.? Zgodnie z utrwalonym poglądem orzecznictwa przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na tę przesłankę polega na sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienia z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151). Problem przedstawiony w treści skargi nie odpowiada tej przesłance z dwóch powodów. Po pierwsze, nie towarzyszy mu jakiekolwiek uzasadnienie, której wyjaśniałoby przyczyny problemowego charakteru tej kwestii – a zwłaszcza, wskazywało istnienie w jej zakresie rozbieżności interpretacyjnych. Po drugie, problem ten został sformułowany w sposób zbyt kazuistyczny, by mógł stanowić podstawę istotnego zagadnienia prawnego w opisanym wyżej rozumieniu. Odsyła on do dość szczególnego układu okoliczności faktycznych sprawy i do konkretnej treści umowy przedwstępnej zawartej pomiędzy stronami. Wskazana kwestia nie odnosi się w istocie do wykładni przepisów prawa, lecz do ustalenia treści konkretnej umowy
3 przedwstępnej. Tak wąskie sformułowanie tej kwestii nie pozwala przyjąć, by jej wyjaśnienie przez Sąd Najwyższy w ramach rozpoznania skargi kasacyjnej w istotnym stopniu przyczyniło się do rozwoju prawa, mogąc stanowić w szerszym zakresie punkt odniesienia przy rozpoznawaniu innych spraw. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 oraz art. 108 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. l.n
Powiązane orzeczenia
- I CSK 3437/24 2025-06-11Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na oczywistą zasadność argumentując, że sąd drugiej instancji błędnie ocenił podstawy do zwrotu zadatku w podwójnej wysokości, podcza…
- V CSK 634/14 2015-05-21Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania, w szczególności czy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące zakresu roszczeń objętych terminem przedawnienia uregulowanym w art. 390…
- V CSK 520/16 2017-02-17Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną opartą na zarzucie istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistej zasadności, gdy umowa dzierżawy wygasła, a powództwo o modyfikację umowy na podstawie ar…
- I CSK 309/22 2022-03-30Czy strona, od której wyłącznej woli zależy spełnienie warunku rozwiązującego (art. 89 k.c.), może powoływać się na rozwiązanie umowy z uwagi na wystąpienie tego warunku i żądać zwrotu zadatku, gdy umowa była kontynuowan…
- II CSK 389/18 2019-02-08Czy w sytuacji, gdy umowa przedwstępna sprzedaży uzależnia zawarcie umowy przyrzeczonej od spełnienia warunków w określonym terminie, a dodatkowo zawiera zastrzeżenie zadatku, niespełnienie tych warunków w terminie skutk…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 488 § 1 KCart. 390 § 1art. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 108 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy