II CSK 683/16

WyrokIzba Cywilna2017-04-05

Skład orzekający: Anna Kozłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji, rozpoznając apelację, jest obowiązany do dokonania oceny podstawy faktycznej powództwa mając na uwadze cały, szeroko rozumiany materiał zebrany w sprawie, w tym materiał dowodowy zebrany w toku obu instancji, podstawę faktyczną powództwa, oświadczenia stron oraz inne czynności procesowe?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową, a skarga kasacyjna ma ograniczony zakres, służąc zapewnieniu jednolitości wykładni prawa i rozwojowi prawa. Rozpoznanie skargi kasacyjnej wymaga wykazania wystąpienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., w tym istnienia istotnego zagadnienia prawnego. Sąd drugiej instancji, rozpoznając zarzut niewłaściwego ustalenia podstawy faktycznej powództwa, jest obowiązany dokonać jego oceny mając na uwadze cały, szeroko rozumiany materiał zebrany w sprawie, obejmujący nie tylko materiał dowodowy, ale także podstawę faktyczną powództwa, oświadczenia stron i inne czynności procesowe.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty od pozwanej. Sąd Okręgowy oddalił powództwo w całości. Sąd Apelacyjny częściowo uwzględnił apelację powoda, zasądzając część dochodzonej kwoty i odrzucając pozew w innej części. Obie strony wniosły skargi kasacyjne. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną powoda, a skargę kasacyjną pozwanej odrzucił z powodu braku przesłanek do jej przyjęcia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przyjął do rozpoznania skargę kasacyjną powoda, odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej pozwanej i zasądził od pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 683/16 POSTANOWIENIE Dnia 5 kwietnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa "O." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. przeciwko E. S. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 kwietnia 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej oraz skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 25 marca 2016 r., sygn. akt I ACa (…), 1. przyjmuje do rozpoznania skargę kasacyjną powoda, 2. odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej pozwanej, 3. zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 7200 (siedem tysięcy dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania procesowego w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w P. oddalającego w całości powództwo o zapłatę kwoty 1.118.955,28 zł, Sąd Apelacyjny w (…) wyrokiem z dnia 25 marca 2016 r., uchylił zaskarżony wyrok w części oddalającej powództwo co do kwoty 500.000 zł i w tej części pozew odrzucił, zmienił zaskarżony wyrok w pozostałej części w ten sposób, że zasądził od pozwanej na 2 rzecz powoda kwotę 329.280 zł z ustawowymi odsetkami od 10 kwietnia 2014 r., oddalił powództwo w pozostałej części i orzekł o kosztach procesu, oddalił w pozostałej części apelację i orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego. Skargi kasacyjne od wyroku Sądu Apelacyjnego złożyły obie strony. W odniesieniu do skargi kasacyjnej pozwanej (skierowanej przeciwko wyrokowi w części uwzględniającej powództwo) ocenę, czy istnieją przesłanki jej przejęcia do merytorycznego rozpoznania, poprzedzić należy przypomnieniem, że skarga kasacyjna wobec tego, iż przysługuje od prawomocnego orzeczenia, ma ograniczony zakres, a jej podstawowym celem jest zapewnienie jednolitości wykładni i twórczy wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Publicznoprawny charakter skargi powoduje, że Sąd Najwyższy dokonując, w ramach przesądu, oceny skargi, bada jedynie czy wystąpiły wymienione w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c. ustawowe przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania. Skarżąca jako przesłankę przyjęcia wskazała występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.). W wypadku powołania tej przesłanki, powinnością skarżącego jest sformułowanie zagadnienia prawnego oraz przedstawienie wyczerpującej argumentacji prawnej wskazującej na jej istnienie (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01 OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 23 listopada 2010 r., II CSK 344/10, nie publ.). Przedstawione przez skarżącą dwa zagadnienia nie są zagadnieniami prawnymi w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Skarżąca nie wykazała, że mają one poważny, uniwersalny i istotny charakter, wywołują zasadnicze kontrowersje lub rozbieżne oceny prawne i nie zostały dotychczas rozstrzygnięte przez Sąd Najwyższy oraz, że ich rozstrzygnięcie jest konieczne zarówno dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, jak i przyczyni się do rozwoju judykatury. Skarżąca nie dostrzegła, że wątpliwości przez nią wyrażane dotyczą w zasadzie zakresu użytego przez ustawodawcę w art. 382 k.p.c. pojęcia „materiału zebranego w postępowaniu”. Zakres tego pojęcia Sąd Najwyższy już wyjaśniał wskazując, że ma ono znaczenie szersze niż ustalona w sprawie podstawa faktyczna, obejmuje 3 bowiem nie tylko materiał dowodowy zebrany w toku obu instancji, ale wiele innych elementów procesowych, w szczególności podstawę faktyczną powództwa, oświadczenia stron, innych podmiotów procesowych oraz inne czynności procesowe, działania i zdarzenia. Oznacza to, że w toku rozpoznania zarzutu niewłaściwego ustalenia podstawy faktycznej powództwa, sąd drugiej instancji jest obowiązany dokonać jego oceny mając na uwadze cały, tak rozumiany, materiał zebrany w sprawie (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 21 marca 2014 r., IV CSK 380/13; z dnia 16 kwietnia 2015 r., I CSK 322/14; z dnia 10 grudnia 2015 r., V CSK 149/15; z dnia 6 października 2016 r., IV CSK 783/15 - nie publ.). Tak więc, ani przedstawione wątpliwości ani towarzsząca im argumentacja prawna nie stanowią wystarczającej podstawy do przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej pozwanej, z uwagi na istotne zagadnienie prawne w rozumieniu powołanego wyżej przepisu. Z przedstawionej zatem, przyczyny należało odmówić przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej pozwanej (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach zastępstwa procesowego należnych powodowi od pozwanej w postępowaniu kasacyjnym orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z § 2 pkt 7 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz.1800). aj

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 382 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1§ 1 pkt 1§ 2§ 1§ 2 pkt 7§ 10 ust. 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy