II CSK 827/15

Sygn. akt II CSK 827/15 POSTANOWIENIE Dnia 14 czerwca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa A. B. i P. B. przeciwko Wojewódzkiemu Szpitalowi Specjalistycznemu im. […] w Ł. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 czerwca 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej powodów od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 10 czerwca 2015 r., sygn. akt I ACa 1776/14, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) oddala wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym. Ma przede wszystkim na celu – w interesie publicznym – ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych, rozstrzyganie sporów precedensowych oraz o istotnym znaczeniu dla rozwoju prawa i judykatury sądowej. W związku z tym jednym z koniecznych elementów skargi kasacyjnej jest wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oraz jego uzasadnienie, w którym skarżący powinien wskazać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. i związku z tym istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli 2 skarżący w odrębnym wywodzie wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Powodowie A. B. i P. B. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 10 czerwca 2015 r., którym zmieniono wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 21 października 2014 r. i oddalono powództwo przeciwko Wojewódzkiemu Szpitalowi Specjalistycznemu im. […] w Ł. o zapłatę. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłankach przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Skarżący podnieśli, że w niniejszej sprawie występują istotne zagadnienie prawne polegające na potrzebie: wskazania sposobu określania terminu przedawnienia w sytuacji nierównoczesnego powzięcia wiedzy o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia; określenia, czy naprawienie szkody skutkującej uszkodzeniem ciała lub rozstrojem zdrowia ma pierwszeństwo przed zadośćuczynieniem za naruszenie dóbr osobistych; rozstrzygnięcia czy orzekający w sprawie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym sąd cywilny jest uprawniony do samodzielnego ustalenia, że szkoda wynikła ze zbrodni lub występku. Ponadto wskazali, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z uwagi na zastosowanie w sprawie krótszego okresu przedawnienia, mimo, że szkoda powodów wynikła z występku oraz niezasadne przyjęcie daty dowiedzenia się o szkodzie jako zbieżnej z datą wyrządzenia szkody. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 3 k.p.c.), a więc zagadnienia, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale i innych podobnych spraw, wymaga jego precyzyjnego sformułowania i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (por. m. in.: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Chodzi przy tym o zagadnienie nowe, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji. Zagadnienia muszą mieć charakter rzeczywisty i konkretny. Argumentacja uzasadniająca wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinna nawiązywać do przesłanek przedsądu, a ponadto stanowić odrębną, pogłębioną argumentację prawną wskazującą na zaistnienie powołanych okoliczności uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9 maja 2008 r., II PK 3/08, nie publ.; z dnia 19 października 2006 r., IV CSK 246/06, nie publ.; z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08, nie publ.; z dnia 19 grudnia 2001 r., IV CZ 200/01, nie publ.). Skarżący nie wykazali, że w sprawie występują tak rozumiane istotne zagadnienia prawne ograniczyli się bowiem do postawienia szeregu pytań, bez dokonania pogłębionej analizy i przedstawienia możliwych rozbieżnych rozwiązań. Skarżący nie przywołali przepisów prawa, na gruncie których powstały przytoczone przez nich wątpliwości, a wskazane w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania orzecznictwo, zapadło na gruncie innych stanów faktycznych niż ustalony w sprawie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolicie przyjmuje się, że powołanie się przez podmiot wnoszący skargę kasacyjną na przesłankę zawartą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły, czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia, co daje podstawy do uznania skargi za oczywiście uzasadnioną (tak np. Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, niepubl.; z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, 4 niepubl.; z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06, niepubl.; z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07, niepubl.; z dnia 20 czerwca 2007 r. II CSK 184/07, niepubl.; z dnia 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, niepubl.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, niepubl.; z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, niepubl.; z dnia 26 lutego 2008 r., II UK 317/ 07, niepubl.; z dnia z 3 kwietnia 2008 r., II PK 352/07, niepubl.; z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08, niepubl.; z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, niepubl. i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, niepubl.). W judykaturze podkreśla się, iż przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (postanowienia: Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 Nr 13, poz. 230, z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, niepubl., z dnia 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08, niepubl. i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08, niepubl.). Analiza skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżący nie wykazali jej oczywistej zasadności. Nie wskazali jakie konkretnie przepisy, które – ich zdaniem – zostały w sposób kwalifikowany naruszone i jakie to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Poprzestali na odwołaniu się w tej kwestii do uzasadnienia podstaw skargi kasacyjnej, co jest niewystarczające. Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzą wskazane przez skarżącą przesłanki opisane w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Sąd Najwyższy oddalił wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. W postępowaniu kasacyjnym, w którym skargę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, koszty zastępstwa procesowego mogą być przyznane tylko w razie wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Zgodnie z art. 3987 § 1 k.p.c. odpowiedzią na skargę kasacyjną jest pismo procesowe wniesione 5 w terminie dwutygodniowym od doręczenia skargi kasacyjnej. Odpowiedź na skargę kasacyjną zawierającą wniosek o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego złożono do Sądu Najwyższego w dniu 6 kwietnia 2016 r., tymczasem pełnomocnik pozwanego otrzymał odpis skargi kasacyjnej w dniu 25 listopada 2015 r. (k – 468). Pismo pozwanego nazwane odpowiedzią na skargę kasacyjną zostało zatem złożone z naruszeniem przypisanego terminu. Takie pismo procesowe nie może być uznane za odpowiedź na skargę kasacyjną (por. też postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 17 sierpnia 2006 r., I CSK 176/06, niepubl.; z dnia 5 września 2008 r., II UK 108/08, niepubl.; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 września 2007 r., IICSK 175/ 07, niepubl.). aj