II CSK 849/14
WyrokIzba Cywilna2015-07-29
Skład orzekający: Antoni Górski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy publikacja prasowa zawierająca nieprawdziwy zarzut może być uznana za bezprawne naruszenie dóbr osobistych, jeśli dziennikarz dochował szczególnej staranności przy zbieraniu materiałów i oparł publikację na oficjalnych dokumentach?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że kwestia bezprawności naruszenia dóbr osobistych w przypadku publikacji prasowej, nawet jeśli zawiera nieprawdziwy zarzut, ale opiera się na oficjalnych dokumentach i dochowano szczególnej staranności, została już wyjaśniona w uchwale składu siedmiu sędziów III CZP 53/04. Ponadto, Sąd wskazał, że art. 11 k.p.c. stanowi o związaniu sądu cywilnego jedynie prawomocnym wyrokiem skazującym sądu karnego, a nie wyrokiem uniewinniającym.Stan faktyczny
Powód dochodził ochrony dóbr osobistych i zadośćuczynienia od pozwanych w związku z publikacją prasową. Pozwani wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na potrzebę określenia granic wolności słowa, rozstrzygnięcia kwestii bezprawności naruszenia dóbr osobistych przy dochowaniu staranności oraz wyjaśnienia zakresu związania sądu cywilnego wyrokiem uniewinniającym sądu karnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanych na rzecz powoda koszty zastępstwa prawnego w postępowaniu kasacyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 849/14 POSTANOWIENIE Dnia 29 lipca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Antoni Górski w sprawie z powództwa E. G. przeciwko J. A. i Z. W. o ochronę dóbr osobistych i zadośćuczynienie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 lipca 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanych od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 27 maja 2014 r., sygn. akt I ACa 247/14, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; zasądza od pozwanych na rzecz powoda 1.200 (jeden tysiąc dwieście) zł kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu kasacyjnym.
2 UZASADNIENIE Pozwani uzasadnili wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania trzema przyczynami: 1. Koniecznością określenia granic wolności słowa oraz prawa do krytyki na przykładzie publikacji stanowiącej przedmiot sprawy, 2. Potrzebą rozstrzygnięcia kwestii, czy postawienie nieprawdziwego zarzutu w publikacji prasowej może być uznane za bezprawne naruszenie dóbr osobistych, jeżeli dziennikarz dochował szczególnej staranności przy zbieraniu materiałów prasowych, opierając publikację na oficjalnych dokumentach, 3. wyjaśnieniem zakresu związania sądu w postępowaniu cywilnym wyrokiem uniewinniającym sądu karnego. Odnosząc się do tej argumentacji, należy stwierdzić, co następuje. Ad 1). Określanie granic wolności słowa i prawa do krytyki było przedmiotem wielu judykatów Sądu Najwyższego (por. przykładowo wyrok z dnia 19 października 1989 r., II CR 419/89, OSP 1990, nr 11 - 12, poz. 377), wyrok z dnia 10 września 1999 r., III CKN 939/98, OSNC 2000, nr 3, poz. 56, wyrok z dnia 5 kwietnia 2002 r., II CKN 1095/99, OSNC 2003, nr 3, poz. 42, czy uchwałę składu siedmiu sędziów z dnia 18 lutego 2005 r., III CZP 53/04). Autor skargi nie przedstawił dostatecznych argumentów, które uzasadniałyby potrzebę ponownego wypowiadania się na ten temat przez najwyższą instancję sądową. Ad 2) Zagadnienia dotyczące tej problematyki zostały wyjaśnione przez Sąd Najwyższy w powołanej już uchwale składu siedmiu sędziów III CZP 53/04. Ad 3). Z wyraźnego brzmienia art. 11 k.p.c. wynika związanie sądu cywilnego ustaleniami co do popełnienia przestępstwa wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego. O związaniu wyrokiem uniewinniającym nie może być zatem mowy i wypowiadanie się przez skład orzekający w tej kwestii jest zbędne.
3 Skoro wskazane przez pozwanych przyczyny przyjęcia skargi do rozpoznania nie zachodzą, należało odmówić tego przyjęcia, z obciążeniem ich kosztami zastępstwa prawnego w postępowaniu kasacyjnym (art.3 989 § 2 w zw. z art. 98 § 1 k.p.c.) l.n
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 682/13 2014-03-20Czy w sprawach o ochronę dóbr osobistych, w sytuacji wielu podmiotów po stronie powodowej i pozwanej, sąd jest związany żądaniami powodów nakazującymi publikację odrębnych oświadczeń o przeprosinach od każdego z pozwanyc…
- I CSK 3690/22 2022-12-13Czy publikacja prasowa naruszająca dobra osobiste, opublikowana na konkretnej podstronie lub stronie wydania papierowego, wymaga opublikowania oświadczenia usuwającego skutki naruszenia na stronie głównej wydania interne…
- I CSK 406/18 2019-05-10Czy publikacja prasowa zawierająca krytyczne oceny działań posła, które opierają się na jego własnych pismach kierowanych do urzędów oraz na dokumentach urzędowych, może być uznana za naruszenie dóbr osobistych, jeśli ni…
- I CSK 1630/23 2024-05-28Czy oznaczenie w artykule prasowym fragmentów jako cytatów i dosłownych wypowiedzi, podczas gdy były one jedynie parafrazami, stanowi naruszenie standardów rzetelności dziennikarskiej i wpływa na ocenę naruszenia dóbr os…
- I CSK 246/18 2018-10-19Czy dziennikarze dochowali należytej staranności i rzetelności przy publikacji artykułu, który naruszył dobra osobiste powoda, a jeśli nie, czy publikacja była uzasadniona interesem społecznym i czy można było zastosować…
Powołane przepisy
art. 11 KPCart.3art. 98 § 1 KPC§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy