II CZ 139/10
PostanowienieIzba Cywilna2010-12-15
Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski, Hubert Wrzeszcz, Dariusz Zawistowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przy zaskarżeniu w całości postanowienia o dziale spadku, wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej powinna być ustalana na podstawie wartości całego spadku, czy jedynie udziału skarżącego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że jeśli skarżący kwestionuje w całości ustalenie wartości spadku, wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej powinna odpowiadać zakwestionowanej wartości całego spadku, a nie tylko wartości udziału skarżącego. Ograniczenie wartości przedmiotu zaskarżenia do udziału skarżącego jest nieprawidłowe w sytuacji, gdy skarżący podważa prawidłowość ustalenia wartości całego spadku.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawczyni, uznając, że wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekroczyła progu dopuszczalności skargi kasacyjnej, ponieważ ograniczył ją do wartości udziału wnioskodawczyni w spadku. Wnioskodawczyni zaskarżyła postanowienie w całości, kwestionując ustalenie wartości lokatorskiego prawa do lokalu spółdzielczego, które stanowiło składnik spadku. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 139/10 POSTANOWIENIE Dnia 15 grudnia 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski w sprawie z wniosku O. C. przy uczestnictwie P. Ć., M. S. oraz E. K. o dział spadku, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 grudnia 2010 r., zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia 24 maja 2010 r., sygn. akt II Ca (…), II WSC (…), uchyla zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w S. odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawczyni jako niedopuszczalną ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Z uzasadnienia tego orzeczenia wynika, że postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2010 r. Sąd Okręgowy w S. zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w S., wydane w sprawie o dział spadku, w ten sposób, że wartość lokatorskiego prawa do lokalu spółdzielczego ustalił na kwotę 161 307 zł, tytułem spłaty udziału w spadku zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestników postępowania po 40 326 zł, oddalił apelację w pozostałej części i orzekł o kosztach postępowania.
2 Skargę kasacyjną od tego postanowienia, zaskarżając je w całości, wniosła wnioskodawczyni i wartość przedmiotu zaskarżenia określiła w wysokości 161 307 zł. Sąd Okręgowy stwierdził, że wartość całego spadku (161 307 zł) przewyższa przewidziany w art. 5191 § 2 pkt 4 k.p.c. próg dopuszczalności skargi kasacyjnej. Jednakże dla oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej wnioskodawczyni miarodajna jest wartość udziału przypadającego skarżącej, wynosząca 40 326,75 zł. W tej sytuacji nie ulega – zdaniem Sądu – wątpliwości, że wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekroczyła progu dopuszczalności skargi kasacyjnej. W zażaleniu pełnomocnik wnioskodawczyni zarzucił naruszenie art. 19, 21, 26 oraz 5191 § 1 pkt 4 k.p.c. i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zarzut skarżącej, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 5191 § 1 pkt 4 k.p.c. należało uznać za uzasadniony. Nie można bowiem podzielić stanowiska Sądu Okręgowego, że podstawę ustalenia wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawie stanowi wartość udziału skarżącej w podlegającym podziałowi spadku. Uszło uwagi Sądu, że oznaczona w skardze kasacyjnej wartość przedmiotu zaskarżenia odpowiada zakwestionowanej w skardze ustalonej w sprawie wartości spadku. Skarżąca uważa bowiem, że wartość spadku została ustalona nieprawidłowo, z naruszeniem – jej zdaniem – metod ustalania wartości wchodzącego w skład spadku lokatorskiego prawa do lokalu. Z tego właśnie powodu wydane w sprawie postanowienie zaskarżyła w całości. W tej sytuacji nie można wartości przedmiotu zaskarżenia ograniczać do wartości udziału skarżącej w podlegającym podziałowi spadku. Tej oceny nie zmienia przytoczone przez Sąd postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 czerwca 2009 r., IV CSK 107/09 (niepubl.), ponieważ dotyczy ono innego stanu faktycznego; w przytoczonej sprawie wartość podlegającego podziałowi majątku nie była kwestionowana, a postanowienie zostało zaskarżone częściowo (w zakresie zasądzonej dopłaty). Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 534/13 2014-03-11Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej od postanowienia o dziale spadku powinna być niższa niż wartość udziału uczestnika wnoszącego skargę?
- V CZ 19/07 2007-03-23Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie o dział spadku, kwestionująca wysokość zasądzonej spłaty, może obejmować wartość całej masy spadkowej, jeśli jej ostateczna wartość została już prawomocnie ustalona?
- III CZ 33/18 2018-09-07Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności może być wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, jeśli przedmiot zaskarżenia jest…
- V CZ 119/12 2013-04-17Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej w sprawie o dział spadku, w której uczestnik kwestionuje sposób podziału, wysokość obciążeń spłatami, przeszacowanie długu spadkowego, rozliczenie nakładów i wydatk…
- IV CSK 560/13 2014-03-14Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej od postanowienia o dziale spadku i zniesieniu współwłasności, w którym uczestniczka kwestionuje sposób przyznania lokalu i rozliczenie nakładów, powinna być ustalon…
Powołane przepisy
art. 5191 § 2 pkt 4 KPCart. 19art. 5191 § 1 pkt 4 KPC§ 2 pkt 4§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy