II CZ 33/21
PostanowienieIzba Cywilna2021-11-04
Skład orzekający: Jacek Grela, Mariusz Łodko, Tomasz Szanciło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, wpływa na bieg terminu do opłacenia pisma, jeśli został odrzucony?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, nie ma wpływu na bieg terminu do opłacenia pisma. Nawet jeśli taki wniosek zostanie złożony, termin do uiszczenia opłaty od pisma może upłynąć. Po odrzuceniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, przewodniczący nie wzywa ponownie do uiszczenia opłaty od pisma, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia pisma, jeśli nie zostało opłacone.Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd oddalił pierwszy wniosek, a następnie odrzucił ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W związku z nieopłaceniem skargi kasacyjnej, Sąd Okręgowy odrzucił ją. Powód zaskarżył postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej oraz postanowienie o odrzuceniu ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 33/21 POSTANOWIENIE Dnia 4 listopada 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Grela (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Mariusz Łodko SSN Tomasz Szanciło w sprawie z powództwa Z.B. S. J. - następcy prawnego H.B. przeciwko Z.B. przy uczestnictwie Prokuratora Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 listopada 2021 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 20 kwietnia 2021 r., sygn. akt V Ca 117/19 oddala zażalenie. UZASADNIENIE Z.B. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z 5 września 2019 r. wraz z wnioskiem o zwolnienie go od kosztów sądowych. Postanowieniem z 19 lutego 2021 r. sąd oddalił ten wniosek. Odpis tego postanowienia został doręczony pełnomocnikowi powoda 8 marca 2021 r. Postanowieniem z 20 kwietnia 2021 r. Sąd Okręgowy odrzucił ponowny wniosek powoda o zwolnienie od kosztów sądowych.
2 Kolejnym postanowieniem z 20 kwietnia 2021 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną z uwagi na jej nieopłacenie. Powód zaskarżył zażaleniem postanowienie z 20 kwietnia 2021 r. w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej oraz wniósł o kontrolę postanowienia z 20 kwietnia 2021 r. w przedmiocie odrzucenia ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. We wnioskach domagał się uchylenia postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej oraz uchylenia postanowienia o odrzuceniu ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i zwolnienia go z konieczności ponoszenia opłaty od skargi kasacyjnej w całości, ewentualnie w części. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie okazało się nieuzasadnione. W istocie, powód nie wskazał jakichkolwiek argumentów, które mogłyby posłużyć do oceny postanowienia Sądu Okręgowego, którym odrzucono ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści uzasadnienia zażalenia wynika, że skarżący w dalszym ciągu widzi subiektywną potrzebę zwolnienia go od kosztów sądowych, nie podejmując jednocześnie polemiki z podstawami rozstrzygnięcia w postaci odrzucenia jego ponownego wniosku. Tymczasem zgodnie z art. 107 ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 755 ze zm. - dalej: „u.k.s.c.”): 1. W razie oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych strona nie może ponownie domagać się zwolnienia powołując się na te same okoliczności, które stanowiły uzasadnienie oddalonego wniosku. 2. Ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, podlega odrzuceniu. Na odrzucenie wniosku nie przysługuje zażalenie. Artykuł 107 ust. 2 u.k.s.c. nie reguluje kwestii związanych z wpływem odrzucenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych na bieg terminu do uiszczenia kosztów sądowych, których dotyczy przedmiotowy wniosek.
3 Zagadnienie to zostało ujęte w art. 112 ust. 4 u.k.s.c., który stanowi, że ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, nie ma wpływu na bieg terminu do opłacenia pisma. Tym samym, mimo złożenia ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nie następuje przerwanie biegu terminu do uiszczenia opłaty od pisma. Oznacza to, że termin do uiszczenia opłaty od pisma może upłynąć mimo nierozpatrzenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w terminie do jej uiszczenia. Po odrzuceniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych przewodniczący nie wzywa ponownie do uiszczenia opłaty od pisma (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 20 stycznia 2016 r., IV CZ 81/15, niepubl.). W rezultacie należało uznać, że skarga kasacyjna nie została opłacona, co skutkowało jej odrzuceniem. Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 1 i § 3 k.p.c. as] jw
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 64/09 2009-09-24Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, złożony po oddaleniu poprzedniego wniosku i w trakcie biegu terminu do uiszczenia opłaty, podlega odrzuceniu, jeśli nie wykazano wystąpienia nowych okoliczności uzasa…
- III PZ 16/19 2019-11-06Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, złożony po oddaleniu poprzedniego wniosku na podstawie tych samych okoliczności, może przerwać bieg terminu do uiszczenia opłaty od zażalenia?
- II CZ 61/12 2012-07-20Czy ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych po jego zwrocie z powodu braku oświadczenia majątkowego, w terminie wyznaczonym na uiszczenie opłaty od skargi kasacyjnej, wstrzymuje bieg terminu do uiszczen…
- IV CZ 45/06 2006-06-09Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, złożony w terminie do uiszczenia wpisu od środka odwoławczego, który zawiera nowe okoliczności uzasadniające zwolnienie, przerywa bieg terminu do uiszczenia wpisu i c…
- I PZ 8/22 2023-02-22Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach co poprzednio oddalony wniosek, może wpłynąć na bieg terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej?
Powołane przepisy
art. 107art. 112 ust. 4art. 39814art. 3941 § 1§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy