II CZ 54/15
PostanowienieIzba Cywilna2015-09-17
Skład orzekający: Anna Kozłowska, Wojciech Katner, Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania oparta na podstawie pozbawienia możności działania wymaga dochowania terminu trzymiesięcznego z art. 407 § 1 k.p.c., mimo że ustawodawca uchylił obowiązek zachowania terminu pięcioletniego z art. 408 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że przy podstawie wznowienia postępowania z powodu pozbawienia możności działania, ustawodawca uchylił jedynie obowiązek zachowania pięcioletniego terminu z art. 408 k.p.c., jednak nie uchylił obowiązku dochowania trzymiesięcznego terminu z art. 407 § 1 k.p.c. Termin ten jest liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się o wyroku. W przypadku podstawy z art. 403 § 2 k.p.c. (wykrycie nowych środków dowodowych), skarżący ma obowiązek dotrzymania zarówno terminu z art. 407 § 1 k.p.c., jak i terminu z art. 408 k.p.c.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił skargę o wznowienie postępowania w sprawie o zapłatę, uznając, że skarżący M. T. uchybił terminowi pięcioletniemu z art. 408 k.p.c. oraz trzymiesięcznemu z art. 407 § 1 k.p.c. Skarżący dowiedział się o wyroku w styczniu 2006 r., a skargę wniósł w grudniu 2014 r. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie M. T. na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 54/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 września 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Wojciech Katner SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie ze skargi M. T. przy uczestnictwie Agencji Nieruchomości Rolnych w Warszawie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 12 stycznia 2006r., po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 września 2015 r., zażalenia M. T. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 4 marca 2015 r., 1. oddala zażalenie 2. zasądza od M. T. na rzecz Agencji Nieruchomości Rolnych kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym przed Sądem Najwyższym.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 4 marca 2015 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę pozwanego M. T. o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa Agencji Nieruchomości Rolnych w Warszawie o zapłatę, zakończonego prawomocnym wyrokiem tego Sądu wydanym w dniu 12 stycznia 2006 r., sygn. I ACa …/05. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd Apelacyjny, odnosząc się do podstaw skargi kwalifikowanych przez pozwanego jako pozbawienie go możności działania oraz wykrycie nowych środków dowodowych, wskazał, z powołaniem się na treść art. 408 i art. 407 § 1 k.p.c., że zaskarżony skargą wyrok zapadł bez mała dziewięć lat przed wniesieniem skargi, a ponadto skarżący o wyroku dowiedział się najpóźniej w dniu 19 stycznia 2006 r., kiedy to złożył wniosek o doręczenie mu tego wyroku z uzasadnieniem. Wskazuje to tym samym, że uchybił zarówno pięcioletniemu terminowi z art. 408 k.p.c. jak i trzymiesięcznemu terminowi z art. 407 § 1 k.p.c., co w myśl art. 410 § 1 k.p.c. prowadziło do odrzucenia skargi. Zażalenie na to postanowienie wniósł pozwany domagając się jego uchylenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżący dowodząc w zażaleniu, że w toku postępowania w sprawie I ACa …/05 został pozbawiony możności działania i - jak twierdzi - tym samym „nie doszło do upływu terminu do wniesienia skargi o wznowienie”, pomija, że przy tej podstawie wznowienia postępowania ustawodawca uchylił tylko obowiązek zachowania terminu z art. 408 k.p.c., to jest terminu pięciu lat od uprawomocnienia się wyroku. Nie uchylił natomiast obowiązku dochowania terminu z art. 407 § 1 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2012 r., IV CZ 131/12; z dnia 5 grudnia 2013 r., V CZ 64/13; z dnia 11 września 2014 r., III CZ 34/14 - niepubl.), który to przepis stanowi, że skargę o wznowienie postępowania opartą na podstawie jak wyżej wnosi się w terminie trzymiesięcznym liczonym od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona, jej organ lub przedstawiciel ustawowy. Skarżący o wyroku wydanym w sprawie I ACa …/05 dowiedział się, jak prawidłowo przyjął Sąd, w styczniu 2006 r., natomiast skargę o wznowienie postępowania w tej sprawie, opartą na podstawie pozbawienia możności działania,
3 złożył grudniu 2014 r., a więc bez wątpliwości z uchybieniem trzymiesięcznego terminu z art. 407 § 1 k.p.c. W odniesieniu do podstawy art. 403 § 2 k.p.c. – to jest wykrycia nowych środków dowodowych, o istnieniu których, jak skarżący dowodzi, dowiedział się w dniu 25 września 2014 r. – zauważyć należy, że przy tej podstawie wznowienia skarżący miał obowiązek dotrzymania obu terminów, tak z art. 407 § 1 k.p.c., przy czym przewidziany w tym przepisie termin trzymiesięczny liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, jak i terminu art. 408 k.p.c., to jest terminu pięcioletniego liczonego od uprawomocnienia się wyroku. Wniesienie skargi o wznowienie postępowania w dniu 27 grudnia 2014 r. oznacza, że oba te ustawowe terminy zostały przez skarżącego naruszone. Ponieważ art. 410 § 1 k.p.c. stanowi, że sąd odrzuca skargę wniesioną po upływnie przepisanego terminu, zaskarżone postanowienie nie mogło być poczytane za nieprawidłowe. Z przedstawionych przyczyn orzeczono jak w sentencji (art. 39814 w związku z art. 39821 w związku z art. 397 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z § 6 pkt 7 w związku z § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 490). kc
Powiązane orzeczenia
- I UZ 36/15 2016-03-09Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie pozbawienia możności działania lub braku należytej reprezentacji (art. 401 pkt 2 k.p.c.), wniesiona po upływie terminu określonego w art. 407 § 1 k.p.c., podlega…
- II CZ 2/11 2011-04-15Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie pozbawienia strony możności działania lub na podstawie wykrycia nowych środków dowodowych (w tym dowodu z badań DNA), może zostać wniesiona po upływie terminów ok…
- II UZ 61/15 2016-03-22Czy skarga o wznowienie postępowania, wniesiona po upływie terminu określonego w art. 408 k.p.c., może zostać uwzględniona, jeśli wnioskodawca twierdzi, że był pozbawiony możności działania?
- I PZ 18/11 2011-09-28Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na późniejszym wykryciu prawomocnego wyroku karnego dotyczącego tego samego stosunku prawnego, została wniesiona z zachowaniem trzymiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 4…
- III CZ 39/09 2009-10-07Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na zarzucie oparcia wyroku na podrobionym dokumencie i wykryciu nowych okoliczności faktycznych, wniesiona po upływie trzymiesięcznego terminu od dowiedzenia się o tych podsta…
Powołane przepisy
art. 408art. 407 § 1 KPCart. 408 KPCart. 410 § 1 KPCart. 403 § 2 KPCart. 39814art. 39821art. 397 § 2 KPCart. 98 § 1§ 1§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy