II CZ 66/05
PostanowienieIzba Cywilna2005-08-05
Skład orzekający: Jan Górowski, Józef Frąckowiak, Zbigniew Kwaśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do wniesienia zażalenia przez profesjonalnego pełnomocnika strony, wynikające z błędnego doboru środka zaskarżenia, uzasadnia przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że nieumiejętność doboru właściwych środków zaskarżenia przez profesjonalnego pełnomocnika jest okolicznością zawinioną, która nie uzasadnia uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej. Działania pełnomocnika, w tym jego niedbalstwo, obciążają stronę. Nie można uznać, że orzeczenie Sądu Najwyższego rozwiało wszelkie wątpliwości co do środka zaskarżenia, jeśli kwestia ta była już wcześniej wyjaśniona i nie budziła kontrowersji.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli o wznowienie postępowania, jednak ich skarga została odrzucona postanowieniem Sądu Okręgowego. Następnie wnieśli zażalenie na to postanowienie, które również zostało odrzucone przez Sąd Okręgowy z powodu uchybienia terminu. Skarżący domagali się przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, argumentując, że dopiero orzeczenie Sądu Najwyższego wyjaśniło kwestię właściwego środka zaskarżenia. Sąd Okręgowy oddalił wniosek o przywrócenie terminu i odrzucił zażalenie, uznając winę pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie skarżących na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 22 kwietnia 2005 r.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 66/05 POSTANOWIENIE Dnia 5 sierpnia 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Frąckowiak SSN Zbigniew Kwaśniewski w sprawie ze skargi F. G. i Parafii (…) w K. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w R. z dnia 11 lutego 2000 r. sygn. akt I Ns (…) z wniosku M. S. o sprostowanie aktu urodzenia, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 sierpnia 2005 r., zażalenia skarżących na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 22 kwietnia 2005 r., sygn. akt II Ca (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w P. oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia i odrzucił zażalenie uczestników postępowania F. G. i Parafii (…), od postanowienia tego Sądu z dnia 27 czerwca 2003 r., powołując się na zawinienie pełnomocnika uczestników postępowania w uchybieniu terminowi do wniesienia zażalenia. Zdaniem Sądu dokonanie wadliwie dobranej czynności procesowej przez profesjonalnego pełnomocnika należy uznać za działania noszące znamiona niedbalstwa, które to obciążają samą stronę. Uczestnicy postępowania w zażaleniu, podnosząc, że po ich stronie nie doszło do zawinienia w uchybieniu terminowi, wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
2 Zażalenie uczestników nie zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie uczestnicy, na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 27 czerwca 2003 r. o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, wnieśli kasację, którą Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z dnia 22 października 2003 r. odrzucił, na które zażalenie do Sądu Najwyższego został oddalone postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2004 r. Uczestnicy wnieśli o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 27 czerwca 2003 r. odrzucające skargę o wznowienie postępowania, argumentując, że dopiero Sąd Najwyższy w swoim orzeczeniu rozstrzygnął kwestię, czy na postanowienie sądu drugiej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania przysługuje kasacja czy zażalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przesłanką warunkującą zasadność przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest ustalenie, czy strona bez swojej winy uchybiła terminowi. Jeżeli strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, przy ustalaniu jej winy w niezachowaniu terminu należy mieć na względzie działania pełnomocnika. Zgodnie bowiem z utrwalonym poglądem działania pełnomocnika, jak i osób, którymi się on posługuje, obciążają samą stronę. Od zawodowego pełnomocnika należy oczekiwać profesjonalnego działania i zachowania należytej staranności. Rozróżnianie orzeczeń merytorycznych oraz formalnych i związany z tym dobór przysługujących środków prawnych należy do kwestii wyjaśnionych i niewywołujących kontrowersji. Od postanowienia w przedmiocie odrzucenia skargi nie przysługuje apelacja, ani skarga kasacyjna, lecz zażalenie na warunkach przewidzianych w ustawie. Nieumiejętność doboru właściwych środków zaskarżenia przez pełnomocnika jest okolicznością zawinioną, nie uzasadniającą uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Nie można więc uznać, że uzasadniony jest pogląd, iż dopiero powołane orzeczenie Sądu Najwyższego rozwiało wszelkie wątpliwości w tym względzie i przesądziło definitywnie jaki środek zaskarżenia przysługiwał uczestnikom na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. Nie ma więc podstaw do podważania prawidłowości postanowienia Sądu Okręgowego o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia i odrzuceniu zażalenia zwłaszcza, że po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w wypadkach wyjątkowych (art. 169 § 4 k.p.c.).
3 Z powyższych względów zażalenie uległo oddaleniu (art. 39814 k.p.c. w zw. art. 39821 k.p.c. i art. 3941 § 3 k.p.c. oraz art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98).
Powiązane orzeczenia
- I CZ 162/12 2012-11-23Czy uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, który otrzymał odpis postanowienia po upływie terminu do jego wniesienia, uzasadnia przywrócenie terminu do dokonania tej czynno…
- IV CZ 25/08 2008-04-10Czy uchybienie terminowi procesowemu przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego może stanowić podstawę do przywrócenia terminu dla strony, jeśli uchybienie to nastąpiło bez winy strony, ale z winy pełnomocnika?
- IV CZ 38/08 2008-07-03Czy uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia przez pełnomocnika z urzędu, który dowiedział się o swoim ustanowieniu po upływie terminu do wniesienia zażalenia, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do wniesi…
- IV CZ 8/18 2018-02-15Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, złożony przez pełnomocnika, który nie miał umocowania do dalszyc…
- V CZ 20/05 2005-04-13Czy zaniechanie czynności procesowej przez pełnomocnika procesowego, nawet usprawiedliwione trudnościami natury psychicznej strony, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o doręczenie postanow…
Powołane przepisy
art. 169 § 4 KPCart. 39814 KPCart. 39821 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 3§ 4§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy