II CZ 7/83

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN R. Czarnecki. Sędziowie SN: B. Bladowski (sprawozdawca), M. Zakrzewska.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Mieczysława K. przeciwko Przedsiębiorstwu Handlu Zagranicznego Przemysłu Motoryzacyjnego "Pol-Mot" w W. o wydanie dewiz na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia 30 października 1982 r.oddalił zażalenie i pozostawił rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego orzeczeniu kończącemu postępowanie w sprawie.Uzasadnienie faktycznePowód twierdząc, że jako kupujący odstąpił od zawartej z pozwanym w W. umowy sprzedaży samochodu osobowego, dochodzi w sprawie niniejszej zwrotu ceny, a wnosząc pozew do Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu, powołał się na to, że jest to sąd miejsca wykonania umowy stron, tj. wydania powodowi przez pozwanego samochodu.Pozwany, wnosząc o oddalenie powództwa, zgłosił zarzut niewłaściwości miejscowej Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu, przy czym jego zdaniem właściwy jest sąd w Warszawie, gdzie znajduje się siedziba pozwanego.Uzasadnienie prawneRozpoznając sprawę na skutek zażalenia powoda od postanowienia Sądu Wojewódzkiego, w którym uznał się on za niewłaściwy i przekazał ją Sądowi Wojewódzkiemu w Warszawie, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:W związku z kilkoma rodzajami powództw, których dotyczy przepis art. 34 k.p.c. o miejscowej właściwości przemiennej, rozważania stron i Sądu Wojewódzkiego zasadnie skupiły się na powstałej wątpliwości, czy jest to pozew o wykonanie zawartej przez strony umowy sprzedaży. Na tak wysunięte pytanie udzielona została trafnie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia odpowiedź przecząca.Charakter wykonania umowy ma także zwrot dokonanych świadczeń, jeżeli opiera się on przykładowo na umowie o odstąpieniu od umowy; tymczasem roszczenie pozwu opiera się na jednostronnym oświadczeniu powoda, jako kupującego, o odstąpieniu od zawartej przez strony umowy sprzedaży, przy czym skuteczność tego odstąpienia podlegać będzie ocenie sądu; powód wywodzi to swoje roszczenie z przepisów o rękojmi za wady (art. 560 § 1 k.c.), która jest szczególnym rodzajem odpowiedzialności sprzedawcy za nienależyte wykonanie umowy, a podstawa ta stwarza dla kupującego specjalne roszczenie, które nie zbiega się z roszczeniami z tytułu niewykonania zobowiązania (art. 471 k.c.), gdyż zobowiązanie to w sytuacji, gdy według twierdzeń pozwu wady samochodu wystąpiły po jego odbiorze przez powoda, w istocie już wygasło. Odpowiedzialność sprzedawcy oparta na rękojmi za wady wynika wprawdzie z samego prawa, może być jednak w pewnym zakresie określona umową stron, i tylko w takim wypadku, gdy pozew dotyczy niewykonania lub nienależytego wykonania takiej następczej umowy, m.in. w zakresie zwrotu dokonanych świadczeń, o czym już wyżej wspomniano, może on zostać wytoczony również przed sąd miejsca wykonania umowy.Ponieważ w sprawie niniejszej nie zachodzą wymienione ostatnio przesłanki do zastosowania art. 34 k.p.c., uzasadniona jest ogólna właściwość miejscowa sądu w sprawie niniejszej według art. 30 k.p.c.Z powyższych względów i na podstawie art. 387 w związku z art. 397 § 2 k.p.c. należało zażalenie oddalić, o kosztach postępowania zażaleniowego postanawiając w myśl art. 108 § 1 k.p.c.