II CZ 78/69

PostanowienieIzba Cywilna1969-07-15

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy biegłemu, który nie jest biegłym sądowym z listy, przysługuje zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji odmawiające zwolnienia go od obowiązku wydania opinii?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że biegłemu, który nie jest biegłym sądowym z listy, nie przysługuje zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji odmawiające zwolnienia go od obowiązku wydania opinii, ponieważ takie postanowienie nie jest ani postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, ani nie zostało wymienione w katalogu postanowień, na które przysługuje zażalenie zgodnie z art. 394 k.p.c. Biegłemu przysługuje zażalenie jedynie w przypadku skazania go na grzywnę lub w przedmiocie wynagrodzenia.
Stan faktyczny
Biegły K.K. został wyznaczony do wydania opinii w sprawie cywilnej. Złożył wniosek o zwolnienie go z tego obowiązku, powołując się na wiek emerytalny i przeciążenie pracą. Sąd Wojewódzki w Olsztynie odmówił zwolnienia. Następnie Sąd Wojewódzki odrzucił zażalenie biegłego na to postanowienie, uznając, że środek ten mu nie przysługuje. Biegły wniósł zażalenie na postanowienie o odrzuceniu jego zażalenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie biegłego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego odmawiające zwolnienia go od obowiązku wydania opinii.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Wasilkowska. Sędziowie: B. Łubkowski, F. Wesely (sprawozdawca). SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Przedsiębiorstwa Robót Instalacyjno-Montażowych Budownictwa Rolniczego w M. przeciwko Spółdzielni Produkcyjnej "P." w O. o zapłatę, na skutek zażalenia biegłego K.K. na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Olsztynie z dnia 9 maja 1969 r., odmawiające zwolnienia go od obowiązku wydania opinii, oddalił zażalenie.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki nie uwzględnił wniosku inż. K.K. o zwolnienie go od pełnienia obowiązku biegłego w sprawie niniejszej wskutek braku - zdaniem tego Sądu - przesłanek z art. 280 k.p.c.Zażalenie na powyższe postanowienie Sąd Wojewódzki odrzucił z tym uzasadnieniem, że środek taki biegłemu w świetle art. 394 k.p.c. nie przysługuje. Uzasadnienie prawneRozpoznając zażalenie na to ostatnie postanowienie, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zażalenie przysługuje jedynie na postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie oraz na postanowienie bądź zarządzenie, których przedmiotem są decyzje wymienione wyczerpująco w punktach od 1 do 11 paragrafu 1 art. 394 k.p.c.Odmowa zwolnienia osoby wyznaczonej na biegłego od włożonego na nią obowiązku ani nie jest postanowieniem końcowym sprawy, ani też nie została wymieniona w katalogu objętym punktami od 1 do 11 wspomnianego wyżej przepisu. Biegłemu przysługuje zażalenie tylko w razie skazania go na grzywnę (art. 394 § 1 pkt 5 k.p.c.) oraz w przedmiocie wynagrodzenia (art. 384 § 1 pkt 3 k.p.c.), brak zaś jakichkolwiek przekonywających argumentów przemawiających za wykładnią rozszerzającą tych przepisów. Dlatego też zaskarżone postanowienie Sądu I instancji należy uznać za trafne (art. 372 w związku z art. 397 k.p.c.) i z tego względu z mocy art. 387 w związku z art. 394 zażalenie należało oddalić. Należy jednak ubocznie zwrócić uwagę na to, że skarżący, który nie jest biegłym z listy sądowej, przedstawił dostateczne dowody do zwolnienia go z pełnienia obowiązku biegłego. Chodzi tu bowiem o osobę w wieku emerytalnym, a mimo to pracującą w zakresie swej specjalności. Można więc przyjąć, że dodatkowe funkcje, jak np. objęcie obowiązków biegłego sądowego, stanowi dla niego przeciążenie szkodliwe dla zdrowia. Dlatego też nie będzie można w stosunku do skarżącego wyciągać konsekwencji z powodu niezastosowania się przez niego do poleceń sądu i nieopracowania opinii przez skazanie go na grzywnę na podstawie art. 287 k.p.c. W razie takiego skazania skarżącemu przysługiwałby środek odwoławczy, o którym była wyżej mowa z art. 394 § 1 pkt 5 k.p.c. W ten sposób biegły ma zapewnioną kontrolę instancyjną co do trafności decyzji z art. 280 k.p.c., odmawiającej zwolnienia go z pełnienia obowiązków biegłego w danej sprawie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 280 KPCart. 394 KPCart. 394 § 1 pkt 5 KPCart. 384 § 1 pkt 3 KPCart. 372art. 397 KPCart. 387art. 394art. 287 KPC§ 1 pkt 5§ 1 pkt 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.