II UKN 345/00
Izba Cywilna2000-05-18
Skład orzekający: Andrzej Kijowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej umorzenia zaległości z funduszu alimentacyjnego przysługuje odwołanie do sądu, gdy decyzja ta ma charakter uznaniowy?Ratio decidendi
Decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie umorzenia zaległości z funduszu alimentacyjnego, podejmowana w szczególnie uzasadnionych wypadkach na podstawie art. 17 ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym, ma charakter uznaniowy. Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25 listopada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych, od decyzji organu rentowego w sprawach świadczeń z funduszu alimentacyjnego przysługuje odwołanie do sądu, jednakże z wyłączeniem spraw, w których decyzja zależy od swobodnego uznania. W związku z tym, od decyzji uznaniowej nie służy odwołanie do sądu.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył odwołanie od decyzji ZUS odmawiającej umorzenia zaległości z funduszu alimentacyjnego. Sąd Okręgowy odrzucił to odwołanie, a Sąd Apelacyjny utrzymał to postanowienie w mocy, uznając decyzję ZUS za uznaniową i tym samym niedopuszczającą odwołania. Wnioskodawca złożył kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego, zarzucając naruszenie prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawcy, uznając, że od decyzji uznaniowej ZUS w przedmiocie umorzenia zaległości z funduszu alimentacyjnego nie przysługuje odwołanie do sądu.Pełny tekst orzeczenia
Postanowienie z dnia 18 maja 2000 r. II UKN 345/00 Decyzja ZUS w przedmiocie umorzenia zaległości z funduszu alimenta-cyjnego miała charakter uznaniowy (art. 17 ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o fun-duszu alimentacyjnym, jednolity tekst: Dz.U. z 1991 r. Nr 45, poz. 200), stąd też nie służyło od niej odwołanie do sądu (art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25 lis-topada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych, jednolity tekst: Dz.U. z 1989 r. Nr 25, poz. 137 ze zm.). Przewodniczący SSN Andrzej Kijowski, Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar (spra-wozdawca), Teresa Romer. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 maja 2000 r. sprawy z wniosku Józefa R. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w N.S. o świadczenia alimentacyjne, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 3 listopada 1999 r. [...] p o s t a n o w i ł : o d d a l i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 3 listopada 1999 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie oddalił zażalenie wnioskodawcy Józefa R. na postanowienie Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie z dnia 30 sierpnia 1999 r., odrzucające jego odwołanie od decyzji pozwanego organu rentowego (Zakładu Ubezpieczeń Spo-łecznych-Oddziału w N.S.) z dnia 22 czerwca 1999 r., odmawiającej umorzenia zale-głości z funduszu alimentacyjnego. W ocenie Sądu Apelacyjnego, decyzja w przedmiocie umorzenia zaległości z funduszu alimentacyjnego ma, stosownie do art. 17 ustawy z dnia 18 lipca 1974 r.
2 (jednolity tekst: Dz.U. z 1991 r. Nr 45, poz. 200), charakter uznaniowy, w takiej zaś sytuacji nie służy od niej odwołanie do sądu. Powyższe postanowienie zaskarżył kasacją wnioskodawca i zarzucając naru-szenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 17 ustawy o funduszu alimentacyjnym oraz art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25 listo-pada 1986r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst : Dz.U. z 1989 r. Nr 25, poz. 137 ze zm.), wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. Według skarżącego, w sprawach takiego rodzaju decyzje organu rentowego winny być sprawdzone w pos-tępowaniu sądowym. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o organizacji (... ), od decyzji oddziału w sprawach świadczeń z funduszu alimentacyjnego przysługuje odwołanie do właści-wego sądu „z uwzględnieniem przepisów niniejszej ustawy”, a więc także przepisu ust. 4 wyłączającego odwołanie w sprawach, w których decyzja zależy od swobodne-go uznania. Decyzja w przedmiocie umorzenia należności funduszu alimentacyjnego „w szczególnie uzasadnionych wypadkach”, jak stanowi art. 17 ustawy o funduszu alimentacyjnym, ma charakter uznaniowy. Przepis ten bowiem nie określa kryteriów dla podjęcia takiej decyzji, a więc nie służy od niej odwołanie do sądu, co trafnie przyjął Sąd Apelacyjny. Odmienne stanowisko zajęte w kasacji nie ma uzasadnienia prawnego, stąd też podlega ona oddaleniu na podstawie art. 39312 KPC. ========================================
Powiązane orzeczenia
- III ZP 2/01 2001-03-28Czy zobowiązany do alimentów może domagać się w postępowaniu sądowym umorzenia należności funduszu alimentacyjnego?
- I UK 57/04 2004-12-02Czy sąd drugiej instancji, dokonując merytorycznej kontroli decyzji odmawiającej umorzenia należności wobec funduszu alimentacyjnego, może samodzielnie ocenić, czy zachodzą szczególnie uzasadnione wypadki pozwalające na…
- I UZP 1/06 2006-04-11Czy Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych jest właściwy rzeczowo do rozpoznania odwołania od decyzji likwidatora funduszu alimentacyjnego w przedmiocie umorzenia należności tego funduszu, jeśli decyzja zosta…
- II UZP 1/07 2007-05-08Czy dopuszczalne jest wydanie decyzji przez jednostkę organizacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 63 ust. 1 i 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych i podpisanie jej przez osobę upoważnioną przez Prezesa…
- II UK 157/05 2006-05-30Czy sprawa o umorzenie należności likwidowanego funduszu alimentacyjnego od osoby zobowiązanej do alimentów, na podstawie art. 68 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, jest sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych, a…
Powołane przepisy
art. 17art. 23 ust. 1art. 39312 KPC.
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy