III CB 31/24

Izba Cywilna2024-06-05

Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Agnieszkę Jurkowską-Chocyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, oparty jedynie na okolicznościach powołania sędziego i jego dotychczasowej aktywności orzeczniczej, bez wskazania konkretnych okoliczności sprawy, które mogłyby wpływać na niezawisłość lub bezstronność, spełnia wymogi formalne do jego rozpoznania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego, ponieważ nie spełniał on wymogów formalnych określonych w ustawie o Sądzie Najwyższym. Wnioskodawca nie wskazał konkretnych okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego ani jego postępowania po powołaniu, które mogłyby naruszać standard niezawisłości lub bezstronności w kontekście rozstrzyganej sprawy. Abstrahowanie od przedmiotu sprawy i ograniczenie się do stwierdzeń o powołaniu i liczbie orzeczonych spraw nie wypełnia przesłanek ustawowych.
Stan faktyczny
Gmina Ząbkowice Śląskie złożyła wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, powołując się na okoliczności powołania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa oraz fakt, że do dnia złożenia wniosku sędzia orzekał tylko w jednej sprawie. Wnioskodawca argumentował, że te okoliczności mogą prowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego.

Pełny tekst orzeczenia

III CB 31/24 POSTANOWIENIE 5 czerwca 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Agnieszka Góra-Błaszczykowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 5 czerwca 2024 r. w Warszawie wniosku Gminy Ząbkowice Śląskie o zbadanie spełnienia przez SSN Agnieszkę Jurkowską-Chocyk wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie II CSKP 1633/22 z powództwa L. K. przeciwko Gminie Ząbkowice Śląskie o zapłatę odrzuca wniosek. UZASADNIENIE Pozwana zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, na podstawie art. 29 § 6 i 7 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. 2023, poz. 1093 ze zm., dalej: „u.SN”) wniosła o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez Sędziego SN Agnieszkę Jurkowską-Chocyk. Wnioskodawczyni podniosła, że w okolicznościach niniejszej sprawy zachodzą przesłanki określone w art. 29 § 5 u.SN, tj. okoliczności powołania Sędziego oraz postępowanie po powołaniu może doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu wnioskodawczyni podkreśliła, że Sędzia została powołana na urząd z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa powołanej zgodnie z ustawą z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa i innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. III CB 31/24 2 poz. 3). Zaznaczyła też, że do dnia wniesienia przedmiotowego wniosku Sędzia orzekała tylko w jednej sprawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 29 § 5 u.SN dopuszczalne jest badanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy. Natomiast na podstawie art. 29 § 9 i 10 przedmiotowej ustawy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności powinien czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto zawierać żądanie stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 29 § 5 oraz przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie. Wniosek niespełniający tych wymagań podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po upływie terminu albo z innych przyczyn niedopuszczalny. W ocenie Sądu Najwyższego, wniosek pozwanego podlega odrzuceniu z powodu braku spełnienia przesłanek określonych w art. 29 § 5 u.SN. Pozwany nie wskazał we wniosku, jakie okoliczności towarzyszące powołaniu Sędzi Agnieszki Jurkowskiej-Chocyk do pełnienia urzędu Sędziego SN postrzega jako naruszające standard niezawisłości i bezstronności. Podobnie przedstawia się sytuacja z przesłanką zachowania się sędziego po powołaniu, której nie uzasadnił w ogóle. Pozwany nie wskazał żadnych okoliczności sprawy II CSKP 1633/22, które pozwalałyby na badanie ewentualnego naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, związanych z powołaniem na urząd sędziego i późniejszym postępowaniem sędziego, które mogłoby wpływać na jej wynik (przy uwzględnieniu okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy). W tym zakresie pozwany ograniczył się do stwierdzenia, że sędzia Agnieszka Jurkowska-Chocyk została powołana na urząd 29 listopada 2023 r. i do dnia wniesienia przedmiotowego wniosku orzekała tylko w jednej sprawie. Powyższe abstrahuje od przedmiotu sprawy, w której wniesiono skargę kasacyjną i jest nie do pogodzenia z treścią art. 179 w związku z art. 175 ust. 1 i art. 180 ust. 1 Konstytucji RP. Nie stanowi też wypełnienia wszystkich trzech przesłanek, zawartych w art. 29 § 5 u.SN (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 17 lutego 2023 r., III CB 11/23). Ustawodawca w art. 29 § 5u. SN wykluczył abstrakcyjne badanie spełnienia III CB 31/24 3 przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności. Dopuścił stosowanie tej instytucji tylko, gdy w okolicznościach danej sprawy pozostałe fakty przytoczone na uzasadnienie wniosku wskazują na możliwość braku niezawisłości lub bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu tej konkretnej sprawy czy też na możliwość postrzegania przez stronę sędziego jako zawisłego lub stronniczego (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 22 maja 2023 r., III CB 23/23). Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy uznał, że wniosek nie spełnia wymagań formalnych określonych w art. 29 § 9 pkt 2 i na podstawie art. 29 § 10 u.SN orzekł jak w sentencji. [SOP] [ms]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 29 § 6art. 29 § 5art. 29 § 9art. 179art. 175 ust. 1art. 180 ust. 1art. 29 § 9 pkt 2art. 29 § 10§ 6§ 5§ 9§ 9 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy