III CNP 14/08
Izba Cywilna2008-04-22
Skład orzekający: Iwona Koper
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu pierwszej instancji przysługuje, gdy strona zaniechała wniesienia apelacji z powodu priorytetu innych wydatków związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia co do zasady przysługuje od orzeczeń sądu drugiej instancji. W wyjątkowych wypadkach możliwe jest zaskarżenie prawomocnego orzeczenia sądu pierwszej instancji, jednak wymaga to łącznego spełnienia przesłanek określonych w art. 4241 § 2 k.p.c., tj. istnienia wyjątkowego wypadku oraz niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze. Nieskorzystanie przez stronę z prawa do wniesienia apelacji z powodu priorytetu innych wydatków nie stanowi takiego wyjątkowego wypadku.Stan faktyczny
Powodowie wnieśli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego, który oddalił ich powództwo o zapłatę. Powodowie nie zaskarżyli wyroku apelacją, ponieważ uznali priorytet innych wydatków związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę powodów o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CNP 14/08 POSTANOWIENIE Dnia 22 kwietnia 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Iwona Koper w sprawie z powództwa D. M. i A. R. przeciwko Specjalnemu Ośrodkowi Szkolno - Wychowawczemu (…) w K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 kwietnia 2008 r., na skutek skargi powodów o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 23 grudnia 2005 r., sygn. akt I C (…), odrzuca skargę. Uzasadnienie Sąd Rejonowy w K. wyrokiem z dnia 23 grudnia 2005 r. oddalił powództwo D. M. i A. R. przeciwko Specjalnemu Ośrodkowi Szkolno – Wychowawczemu (…) w K. o zapłatę kwoty 21.334,80 zł. Wyrok uprawomocnił się wobec nie zaskarżenia go przez powodów apelacją. Powodowie wnieśli na podstawie art. 4241 § 2 k.p.c. skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem powyższego wyroku. Podali w niej, że decyzję o nie zaskarżeniu powyższego wyroku podjęli w uznając priorytet innych, niż opłacenie apelacji, wydatków związanych z regulacją zobowiązań cywilnoprawnych i publicznych związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
2 Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje co do zasady tylko od orzeczeń sądu drugiej instancji, a więc od orzeczeń wydanych po rozpoznaniu środka odwoławczego (art. 4241 § 1 k.p.c.). W wyjątkowych wypadkach możliwe jest zaskarżenie prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie wydanego przez sąd pierwszej instancji, jednak dopuszczalność skargi zależy wówczas od łącznego spełnienia przesłanek określonych w art. 4241 § 2 k.p.c., to jest istnienia wyjątkowego wypadku oraz występowania niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 18 sierpnia 2006 r., I CNP 42/06, niepubl., z dnia 28 marca 2007 r., II CNP 126/06, niepubl. oraz z dnia 25 lipca 2007 r., III CNP 53/07, niepubl.). W związku z tym do konstrukcyjnych elementów skargi wniesionej stosując art. 4241 § 2 k.p.c. należy wykazanie, że występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający jej wniesienie (art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c.). Zgodnie z art. 4248 § 2 in fine k.p.c. skarga podlega odrzuceniu, jeżeli nie zachodzi wyjątek, o którym mowa w art. 4241 § 2. Za wypadek wyjątkowy, o którym mowa w art. 4241 § 2 k.p.c., można uznać przykładowo nieskorzystanie przez stronę z przysługującego jej środka zaskarżenia z powodu ciężkiej choroby, katastrofy, klęski żywiołowej lub błędnej informacji udzielonej przez pracownika sądu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 2006 r., I CNP 4/06, OSNC 2006, nr 6, poz. 113). Nieskorzystanie przez powodów z przysługującego im prawa do wniesienia apelacji nie nastąpiło w okolicznościach, które można by zakwalifikować jako wyjątkowy wypadek w rozumieniu art. 4241 § 2 k.p.c. Z tych względów orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- IV CNP 20/09 2009-04-28Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu pierwszej instancji jest dopuszczalna, gdy strona skorzystała ze środka prawnego w postaci apelacji, która została oddalona?
- I CNP 25/14 2014-11-28Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu pierwszej instancji jest dopuszczalna, gdy strona nie skorzystała ze zwykłych środków prawnych zaskarżenia z przyczyn, które nie zostały wykazane j…
- II CNP 105/08 2008-11-27Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od orzeczenia sądu pierwszej instancji, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych?
- I CNP 50/17 2018-04-18Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesiona od orzeczenia sądu pierwszej instancji, może zostać uwzględniona, jeśli skarżący nie wykazał istnienia wyjątkowych okoliczności uniemożli…
- II CNP 106/08 2008-11-27Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona od orzeczenia sądu pierwszej instancji, jeśli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych?
Powołane przepisy
art. 4241 § 2 KPCart. 4241 § 1 KPCart. 4245 § 1 pkt 5 KPCart. 4248 § 2art. 4241 § 2§ 2§ 1§ 1 pkt 5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy