III CO 216/24

III CO 216/24 POSTANOWIENIE 9 maja 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Ewa Stefańska na posiedzeniu niejawnym 9 maja 2024 r. w Warszawie w sprawie z powództwa D. R. przeciwko Bankowi spółce akcyjnej w W. o zapłatę i ustalenie, na skutek wystąpienia przez Sąd Apelacyjny w Gdańsku z żądaniami sędziów Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, o wyłączenie od rozpoznawania sprawy I ACa 1907/22, żądania sędziów wyłączenia ich od rozpoznania sprawy przekazuje do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Gdańsku. UZASADNIENIE Sędziowie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku złożyli na podstawie art. 49 k.p.c. wnioski o wyłączenie ich od rozpoznania sprawy z powództwa D. R. przeciwko Bankowi S.A., I ACa 1907/22, powołując się na osobistą znajomość z powódką, która jest sędzią orzekającą w II Wydziale Karnym Sądu Apelacyjnego w Gdańsku. Sąd Apelacyjny w Gdańsku, powołując się na art. 52 § 1 in fine k.p.c., przedstawił Sądowi Najwyższemu akta sprawy wskazując, że nie ma możliwości wylosowania składu orzekającego do rozpoznania żądań wyłączenia sędziów spośród sędziów Sądu Apelacyjnego w Gdańsku (pismo zastępcy przewodniczącego I Wydziału Cywilnego – sędziego D. J. z 8 lutego 2024 r.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: III CO 216/24 2 W okolicznościach sprawy wylosowano skład orzekający do rozpoznania apelacji pozwanego Banku S.A. od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku z 21 września 2022 r. w sprawie z powództwa D. R. (k. 591). Pismem z 22 grudnia 2022 r. sędzia referent SSA D. J. złożył na podstawie art. 49 k.p.c. wniosek o wyłączenie go od rozpoznania sprawy I ACa 1907/22, wskazując, że powódką w tej sprawie jest sędzia, którą zna osobiście od wielu lat i z którą utrzymuje kontakty koleżeńskie od czasu studiów. W związku z tym, zarządzeniem z 22 grudnia 2022 r. nakazano wylosowanie składu orzekającego „do rozpoznania sprawy i żądań sędziów ich wyłączenia” (k. 597). Wylosowany sędzia SA Z.M. złożył jednak żądanie wyłączenia go od rozpoznania sprawy w całości, a nie jedynie wyłączenia od rozpoznania wniosku o wyłączenie SSA D. J. (k. 599). Żądanie to w szerszym zakresie było niedopuszczalne, ponieważ mogło odnosić się jedynie do wyłączenia od rozpoznania wniosku o wyłączenie SSA D.J. i w takim zakresie do rozpoznania żądania SSA Z. M. powinien być wylosowany kolejny sędzia. Zgodnie z zarządzeniem z 5 stycznia 2023 r. kolejne losowania miały jednak wyłonić sędziego „do rozpoznania sprawy i żądań sędziów ich wyłączenia” (k. 600). Zarządzenia tego nie można uznać za prawidłowe, gdyż wobec nierozpoznania żądań wyłączenia sędzią właściwym do rozpoznania sprawy w całości nadal pozostawał SSA D. J. i losowanie nowego składu w tym zakresie było bezprzedmiotowe (niedopuszczalne, przedwczesne). Wskazany schemat postępowania powtarzał się, a kolejni sędziowie składali żądania wyłączenia od rozpoznania sprawy w całości. Skoro żądanie SSA Z.M. było niedopuszczalne, gdyż nie sposób uznać, aby skutecznie przydzielono mu do rozpoznania sprawę jako całość (sprawozdawcą pozostaje w niej nadal SSA D.J., co do którego wniosek o wyłączenie nie został rozpoznany), Sąd Najwyższy przyjął, że właściwe jest pozostawienie wniosku o wyłączenie bez żadnych dalszych czynności, o czym orzekł na podstawie art. 531 § 2 w zw. z art. 531 § 1 pkt 3 k.p.c. per analogiam. Mając na uwadze powyższe, nie można uznać, że pozostałe żądania wyłączenia sędziów Sądu Apelacyjnego w Gdańsku nie mogą zostać rozpoznane przez innych sędziów tego Sądu, zwłaszcza jeżeli zważyć, że dopuszczalny zakres tych wniosków jest w rzeczywistości węższy niż wynikałoby to z ich sformułowania. W związku z tym żądania te należało, na podstawie art. 200 § 14 w zw. z art. III CO 216/24 3 52§ 1 k.p.c., przekazać Sądowi Apelacyjnemu w Gdańsku jako sądowi właściwemu. [SOP] [ms]