III CRN 270/72

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Majorowicz (sprawozdawca). Sędziowie: J. Ignatowicz, K. Olejniczak.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym sprawy z wniosku Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w N. - Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej o wpis w księdze wieczystej na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od postanowienia Państwowego Biura Notarialnego w N.z dnia 17 stycznia 1972 r.,uchylił zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał Powiatowemu Biuru Notarialnemu w N. do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneNa zasadzie orzeczenia o wykonaniu aktu nadania z dnia 24 stycznia 1966 r. Franciszek W. stał się właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 1,98 ha z budynkami, położonego w N. przy ul. (...). Dla nieruchomości tej urządzona została księga wieczysta oznaczona Kw nr (...).W dniu 1 marca 1967 r. Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w N. wystąpiło do Państwowego Biura Notarialnego z wnioskiem o zabezpieczenie hipoteczne kwoty 134.165,50 zł tytułem nakładów poniesionych z państwowych środków finansowych na remont budynku położonego w N. przy ul. (...), należącego do Franciszka W.Postanowieniem z dnia 3 lipca 1967 r. Państwowe Biuro Notarialne wyznaczyło wnioskodawcy 3-miesięczny termin na usunięcie przeszkody do wpisu przez dostarczenie dokumentu stwierdzającego istnienie pretensji Prezydium PRN w wymienionej wyżej kwocie. Na żądanie Prezydium PRN termin do złożenia wspomnianego dokumentu był parokrotnie przedłużany.W piśmie z dnia 14 listopada 1967 r. Prezydium PRN zakomunikowało, że zgodnie z ostatecznym wyliczeniem koszt remontu budynku Franciszka W. wynosi 145.822 zł.Aktem notarialnym z dnia 9 grudnia 1967 r. Franciszek W. sprzedał wymienioną nieruchomość Gminnej Spółdzielni "(...)" w N., która została ujawniona w dziale II księgi wieczystej jako właściciel w dniu 15 grudnia 1967 r.W dniu 9 lipca 1970 r. Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w N. skorygowało swe poprzednie żądanie w ten sposób, że wnosi o zabezpieczenie hipoteczne na nieruchomości położonej w N. przy ul. (...), mającej urządzoną księgę wieczystą Kw nr (...), kwoty 100.161,70 zł, nadmieniając, że podstawę zabezpieczenia stanowi ostateczna decyzja Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w N. z dnia 8 maja 1969 r., ustalająca ostatecznie wysokość kosztów remontu. Decyzję tę załączono do wniosku. Zwiera ona wzmiankę, iż jest ostateczna.Postanowieniem z dnia 17 stycznia 1972 r. Państwowe Biuro Notarialne odmówiło uwzględnienia wniosku, uzasadniając swoje stanowisko, jak następuje:Zgodnie z art. 23 prawa o księgach wieczystych podstawę wpisu hipoteki przymusowej stanowi tytuł wykonawczy w rozumieniu kodeksu postępowania cywilnego albo wykonalny tytuł egzekucyjny w rozumieniu innych ustaw. Dlatego też dołączona do wniosku decyzja Prezydium PRN nie może stanowić podstawy do wpisu wspomnianej hipoteki.Postanowienie to nie zostało zaskarżone. Uprawomocniło się z dniem 7 lutego 1972 r.Postanowienie Państwowego Biura Notarialnego w N. z dnia 17 stycznia 1972 r. zaskarżył rewizją nadzwyczajną Minister Sprawiedliwości, wnosząc o uchylenie tego postanowienia i o przekazanie sprawy wspomnianemu Biuru Notarialnemu do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzuca rażące naruszenie art. 23 prawa o księgach wieczystych oraz art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków (jedn. tekst Dz. U. z 1968 r. Nr 36, poz. 249).Uzasadnienie prawneRozpoznając rewizję nadzwyczajną, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zarzut rażącego naruszenia cytowanych wyżej przepisów jest uzasadniony.Artykuł 13 ust. 3 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków wyraźnie stanowi, że wpis hipoteki, która ma zabezpieczyć wierzytelność Państwa z tytułu państwowych środków finansowych wydatkowanych na roboty przewidziane w ustawie, następuje na wniosek organu gospodarki mieszkaniowej, a podstawą wpisu jest ostateczna decyzja tego organu, ustalająca wysokość kosztu wykonanych robót w określonym budynku.Jeżeli nawet wspomniana decyzja nie odpowiada formalnie pojęciu tytułu egzekucyjnego w rozumieniu art. 23 pr. o ks. wiecz., to jednak z uwagi na cytowany przepis, stanowiący lex specialis, nie pozostawiający żadnych wątpliwości interpretacyjnych, decyzja ta jest właściwą podstawą do wpisu hipoteki przymusowej.Skoro zatem załączona do wniosku decyzja zawiera wzmiankę o tym, że jest ostateczna, a więc i prawomocna, oddalenie wniosku o wpis nastąpiło z rażącym naruszeniem cytowanych na wstępie przepisów prawa.Z tych względów zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu i sprawa przekazaniu Państwowemu Biuro Notarialnemu do ponownego rozpoznania.