III CSK 202/18
WyrokIzba Cywilna2019-01-31
Skład orzekający: Jan Górowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w okolicznościach sprawy, w których strona brała czynny udział w postępowaniu apelacyjnym, można mówić o nieważności postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony swych praw?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzi przesłanka nieważności postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony swych praw. Pozbawienie strony możności obrony polega na tym, że strona na skutek wadliwości procesowych nie mogła brać udziału w postępowaniu lub jego istotnej części, a skutki wadliwości nie mogły być usunięte. W niniejszej sprawie skarżąca brała udział w postępowaniu apelacyjnym, a jej pełnomocnik był obecny i brał czynny udział w rozprawie, co wyklucza zastosowanie art. 379 pkt 5 k.p.c.Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty. Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego. Skarżąca wskazała jako podstawę skargi nieważność postępowania, zarzucając pozbawienie jej możności obrony swych praw. Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię dopuszczalności skargi kasacyjnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 3600 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CSK 202/18 POSTANOWIENIE Dnia 31 stycznia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski w sprawie z powództwa W. F. przeciwko I. M. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 31 stycznia 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli: w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Instytucja przedsądu, jak wynika z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także z zaleceniami Rady Europy zezwalającymi na wprowadzenie środków eliminujących dostęp do sądu najwyższego szczebla. Skarga kasacyjna służy od prawomocnego orzeczenia, ma
2 ograniczony zasięg, a jej podstawowym celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i twórczy wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa. Choć skarżąca wskazała na nieważność postępowania, niemniej nie występuje ta przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.). Pozbawienie strony możności obrony swych praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.) polega na tym, że strona na skutek wadliwości procesowych sądu lub strony przeciwnej nie mogła brać i nie brała udziału w postępowaniu lub jego istotnej części, jeżeli skutki tych wadliwości nie mogły być usunięte przed wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji (m.in. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 1998 r., III CKN 34/98, Prok. I Prawo z 1999 r., nr 5, poz. 41, z dnia 10 maja 2000 r., III CKN 416/98, OSNC 2000, nr 12, poz. 220, z dnia 6 maja 2003 r., I CZ 43/03, nie publ., z dnia 19 marca 2004 r., IV CK 216/03, nie publ.). Skarżąca brała udział w postępowaniu apelacyjnym Jej pełnomocnik był nie tylko zawiadomiony o rozprawie apelacyjnej ale był na niej obecny i brał w niej czynny udział. Wskazywane przez skarżącą uchybienia nie wywołują skutku nieważności postępowania. Sąd Apelacyjny przy rozpoznaniu apelacji z urzędu stosuje prawo materialne. Z tych względów, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). jw
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 275/17 2017-11-24Czy pozbawienie strony możliwości obrony swoich praw, skutkujące nieważnością postępowania na podstawie art. 379 pkt 5 k.p.c., następuje w sytuacji, gdy sąd rozpoznał apelację po skutecznym uchyleniu się przez powoda od…
- V CSK 306/13 2014-03-07Czy pozbawienie strony możliwości obrony jej praw w postępowaniu sądowym, wynikające z nieodroczenia rozprawy mimo wniosku strony i jej nieobecności, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania i oczywistej…
- I CSK 668/19 2021-01-22Czy w sytuacji, gdy sąd drugiej instancji oddalił apelację, wskazując na dodatkowe argumenty przemawiające za oddaleniem powództwa, a nie tylko na przedawnienie roszczenia, dochodzi do nieważności postępowania z powodu p…
- II CSK 859/16 2017-06-09Czy pozbawienie strony możności obrony jej praw, wynikające z niezawiadomienia o rozprawie, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania, jeśli strona brała udział w późniejszej rozprawie przed wydanie…
- I CSK 1/22 2022-01-26Czy w przypadku, gdy powód aktywnie uczestniczył w postępowaniu sądowym i składał wnioski procesowe, można mówić o nieważności postępowania z powodu pozbawienia go możności obrony praw, mimo nieustanowienia pełnomocnika…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 3 KPCart. 379 pkt 5 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy