III CSK 214/15
WyrokIzba Cywilna2015-10-15
Skład orzekający: Jacek Gudowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy art. 679 § 3 k.p.c. stanowi podstawę do zmiany prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, gdy istnieje inne, uprzednie, zgodne ze stanem prawnym i faktycznym, prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania, uznając, że art. 679 k.p.c. nie jest podstawą do uchylenia kolejnego prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy. W takich przypadkach właściwe są przepisy art. 403 § 2 w związku z art. 13 § 2 i art. 524 § 2 k.p.c. Sąd wskazał również, że art. 510 § 2 k.p.c. dotyczy wezwania konkretnej osoby, podczas gdy art. 672 k.p.c. przewiduje wezwanie skierowane do nieznanego kręgu osób.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni i uczestniczka Gmina Miasta Rzeszów wniosły skargi kasacyjne od postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie, które oddaliło ich apelacje od postanowienia Sądu Rejonowego o stwierdzeniu nabycia spadku. Wnioskodawczyni kwestionowała wykładnię przepisu art. 679 § 3 k.p.c., a Gmina zarzucała naruszenie przepisów dotyczących wezwania do udziału w sprawie. Sąd Najwyższy rozpatrywał te skargi na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania i zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika Skarbu Państwa kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CSK 214/15 POSTANOWIENIE Dnia 15 października 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Gudowski w sprawie z wniosku M. W. przy uczestnictwie Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta Rzeszowa i Gminy Miasta Rzeszów o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 października 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika Gminy Miasta Rzeszów oraz skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 26 listopada 2014 r., sygn. akt II Ca 1411/14, odmawia przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania i zasądza od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika Skarbu Państwa, Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 120 zł (sto dwadzieścia zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 26 listopada 2014 r. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił obie apelacje od postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z dnia 19 grudnia 2013 r. Od postanowienia Sądu drugiej instancji skargi kasacyjne wnieśli: wnioskodawczyni oraz uczestniczka Gmina Miasta Rzeszów. Wnioskodawczyni wskazała na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości (art. 679 § 3 k.p.c.). Zanegowała wykładnię, że „przepis ten nie daje podstawy do zmiany postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, w przypadku przeprowadzenia dowodu, iż spadek w całości nabyła inna osoba niż wskazana w prawomocnym postanowieniu o stwierdzenie nabycia spadku, gdy w obrocie prawnym istnieje inne, uprzednie oraz zgodne ze stanem prawnym i faktycznym, prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkobiercy”. Z kolei skarżąca Gmina wskazała na oczywistą zasadność skargi, na co wskazuje oczywiste naruszenie art. 510 § 2 w związku z art. 672, 673 pkt 4 i art. 679 § 1 zdanie drugie k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Problem poruszony w skardze wnioskodawczyni został wyjaśniony w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2012 r., III CZP 81/11 (OSNC 2013, nr 1, poz.1), mającej moc zasady prawnej, a więc wiążącej wszystkie składy Sądu Najwyższego, także skład w niniejszej sprawie. Zgodnie z tą uchwałą, art. 679 k.p.c. nie stanowi podstawy uchylenia kolejnego prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy. Właściwe są w tym przypadku przepisy art. 403 § 2 w związku z art. 13 § 2 i art. 524 § 2 k.p.c. Z tych względów przyczyna kasacyjna wskazywana przez wnioskodawczynię nie występuje. Nie występuje także przyczyna kasacyjna eksponowana przez Gminę Miasta Rzeszów, gdyż art. 510 § 2 i art. 672 k.p.c. nie pozostają ze sobą w związku, który skarżąca sugeruje. Przepis art. 510 § 2 k.p.c. dotyczy wezwania do udziału
3 w sprawie konkretnej, zindywidualizowanej osoby o znanej tożsamości, natomiast art. 672 k.p.c. przewiduje wezwanie tzw. abstrakcyjne, skierowane do nieznanego kręgu osób, w celu odszukania i ustalenia osób, które mogą być zainteresowane w rozumieniu art. 510 § 1 k.p.c., a których istnienie i tożsamość nie są znane ani sądowi, ani uczestnikom występującym w sprawie. W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.), o kosztach rozstrzygając na podstawie art. 520 § 3 w związku z art. 39821, 391 § 1 i art. 13 § 2 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 664/16 2017-05-31Czy wniosek o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, oparty na okolicznościach, które wnioskodawca mógł powołać w pierwotnym postępowaniu spadkowym, może zostać uwzględniony na podstawie art. 679 § 1 k.p.c.?
- III CK 458/03 2004-09-14Czy sędzia, który brał udział w wydaniu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, może orzekać w postępowaniu o zmianę tego postanowienia na podstawie art. 679 § 1 k.p.c.?
- II CSK 697/11 2012-11-22Czy w sytuacji, gdy w obrocie prawnym istnieje więcej niż jedno prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy, właściwym trybem do uchylenia jednego z tych postanowień jest postępowanie…
- I CSKP 149/21 2021-12-15Czy wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, oparty na okolicznościach znanych uczestnikowi w poprzednim postępowaniu, może być skutecznie złożony na podstawie art. 679 § 1 k.p.c.?
- III CSK 100-09/1 2009-12-04Czy postępowanie o zmianę prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku na podstawie art. 679 k.p.c. jest dopuszczalne, gdy istnieją dwa lub więcej prawomocnych postanowień stwierdzających nabycie spadku po ty…
Powołane przepisy
art. 679 § 3 KPCart. 510 § 2art. 672art. 679 § 1art. 679 KPCart. 403 § 2art. 13 § 2art. 524 § 2 KPCart. 672 KPCart. 510 § 2 KPCart. 510 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy