III CSK 254/16
WyrokIzba Cywilna2016-11-30
Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli skarżący powołuje się na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, a problem sprowadza się do wykładni postanowień konkretnej umowy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący powołuje się na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, a problem sprowadza się do wykładni postanowień konkretnej umowy. W takiej sytuacji nie zachodzi przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c., ponieważ wykładnia umowy ma znaczenie tylko między stronami sporu i nie wymaga rozstrzygnięcia o charakterze publicznoprawnym.Stan faktyczny
Powództwo dotyczyło zapłaty części wynagrodzenia za roboty budowlane. Pozwana i interwenient uboczny wnieśli skargi kasacyjne od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego ich apelacje. Skarżący argumentowali, że istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych dotyczących kwot zatrzymanych przez generalnego wykonawcę na zabezpieczenie roszczeń z rękojmi i gwarancji, a także że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z powodu wadliwej oceny skutków prawnych oświadczenia powódki o odstąpieniu od umowy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CSK 254/16 POSTANOWIENIE Dnia 30 listopada 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa E. sp. z o.o. w W. przeciwko P. w N. z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej R. S.A. w P. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 listopada 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej interwenienta ubocznego oraz skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 31 marca 2016 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym. Ma przede wszystkim na celu - w interesie publicznym - ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych, rozstrzyganie sporów precedensowych oraz o istotnym znaczeniu dla rozwoju prawa i judykatury sądowej. W związku z tym jednym z koniecznych elementów skargi kasacyjnej jest wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oraz jego uzasadnienie, w którym skarżący powinien wskazać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. i związku z tym istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący w odrębnym wywodzie wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Pozwana P. w N. oraz interwenient uboczny po jego stronie R. S.A. z siedzibą w P. wnieśli skargi kasacyjne od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 31 marca 2016 r. oddalającego ich apelacje od wyroku Sądu Okręgowego w N. uwzględniającego powództwo o zapłatę części wynagrodzenia za roboty budowlane. Wnioski o przyjęcie obu skarg kasacyjnych do rozpoznania zostały oparte na przesłankach przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 2 i 4 k.p.c. Skarżący podnieśli, że istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów w zakresie oceny, czy kwoty zatrzymane przez generalnego wykonawcę na podstawie umowy o roboty
3 budowlane na zabezpieczenie roszczeń z rękojmi i gwarancji są częścią wynagrodzenia na które rozciąga się solidarna odpowiedzialność inwestora określona w art. 6471 § 5 k.c., czy też są kaucją gwarancyjną lub inną, zbliżoną konstrukcją prawna utworzoną przez strony na podstawie art. 3531 k.c. Skarżący wskazali też, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ponieważ z Sąd Apelacyjny nie dokonał prawidłowej oceny skutków prawnych oświadczenia powódki o odstąpieniu od umowy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Jak zostało przyjęte w orzecznictwie Sądu Najwyższego, jeżeli skarżący powołuje się na przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jaką jest potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, powinien wykazać, że wskazany przepis prawa, mimo że budzi wątpliwości, nie doczekał się wykładni bądź niejednolita jego wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które należy przytoczyć, jak też, że dokonanie wykładni jest niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2002 r., II CZ 102/02; z dnia 28 marca 2007 r., II CSK 84/07, niepubl.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07; z dnia 8 lipca 2008 r., I CSK 111/08; z dnia 26 kwietnia 2012 r., III SK 43/11, niepubl.; z dnia 24 kwietnia 2014 r., II CSK 600/13, niepubl.). Skarżąca nie wykazała, że w sprawie występuje tak rozumiana przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. W istocie problem sprowadza się do wykładni postanowień konkretnej umowy, zgodnej z dyrektywami określonymi zawartymi w art. 65 k.c. odnoszącymi się zarówno do wszystkich kategorii czynności prawnych (§ 1), jak i wyłącznie do umów (§ 2 k.c.), która ma znaczenie tylko pomiędzy stronami toczącymi spór i to bez względu na interpretację w innym procesie, z udziałem innych stron, tego samego wzorca umownego, którym posługuje się jedna za stron umowy o roboty budowlane. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 2011 r. w sprawie V CSK 204/10, Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 21 lipca 2015 r. w sprawie V Ca 51/15, Sądu Apelacyjnego w Gdańsku w sprawie I Ca 13/15).
4 Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego stanowiskiem, jeżeli skarżący powołuje się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej jako przesłankę wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, skarżący powinien w oddzielnym wywodzie prawnym wykazać, że w sprawie doszło do kwalifikowanego, tj. oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu, bez potrzeby głębszej analizy oraz, że w wyniku takiego naruszenia prawa zapadł w Sądzie drugiej instancji wyrok oczywiście wadliwy (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego z 5 października 2007 r., III CSK 216/07, niepubl.; z dnia 20 czerwca 2007 r., II CSK 184/07, niepubl.; z dnia 26 czerwca 2012 r., III CSK 121/12, niepubl.; z dnia 4 grudnia 2012 r., I CSK 302/12, niepubl.; z dnia 11 marca 2014 r., III SK 65/11, niepubl.). Skarżący nie wykazali występowania w sprawie tak rozumianej oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzą wskazane przez skarżącego przesłanki opisane w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. jw
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 287/14 2014-11-07Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub oczywistej zasadności skargi?
- IV CSK 374/15 2015-12-08Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie potrzeby wykładni przepisów prawa budzących wątpliwości lub oczywistej zasadności skargi?
- I CSK 2964/22 2024-04-25Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwo…
- II CSK 7/20 2020-06-23Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie oczywistej zasadności, istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliw…
- IV CSK 789/15 2016-06-03Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wystąpienia istotnego zagadnieni…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 2art. 6471 § 5 KCart. 3531 KCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 65 KCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1§ 1§ 2§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy