III CSK 300/14
WyrokIzba Cywilna2014-11-27
Skład orzekający: Jacek Gudowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie służebności powinna zostać przyjęta do rozpoznania, gdy wskazane przez skarżącego zagadnienie prawne jest zbyt ogólnikowe, a potrzeba wykładni przepisów nie jest uzasadniona rozbieżnościami w orzecznictwie lub istotnym znaczeniem dla rozwoju prawa?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli wskazane przez skarżącego zagadnienie prawne jest zbyt ogólnikowe i nie wykazano jego istotnego charakteru dla rozwoju prawa lub znaczenia precedensowego. Rozstrzyganie nietypowych stanów faktycznych należy do sądów merytorycznych, a nie Sądu Najwyższego. Skarga kasacyjna nie jest również oczywiście uzasadniona, gdy naruszenie prawa nie jest widoczne na pierwszy rzut oka i wymaga szczegółowej analizy.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego, stwierdzając zasiedzenie służebności przejazdu i przechodu na rzecz wnioskodawców. Uczestnicy postępowania wnieśli skargę kasacyjną, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące dopuszczalności przyjmowania przez sąd drugiej instancji ustaleń sądu pierwszej instancji oraz potrzebę wykładni art. 292 k.c. w związku z nietypowym stanem faktycznym. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CSK 300/14 POSTANOWIENIE Dnia 27 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Gudowski w sprawie z wniosku Ł. F., A. F., F. B. K. i H. B. K. przy uczestnictwie H. P. i N. P. o zasiedzenie służebności, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 listopada 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestników od postanowienia Sądu Okręgowego w N. z dnia 16 kwietnia 2014 r., sygn. akt III Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2014 r. Sąd Okręgowy w N. zmienił zaskarżone postanowienie z dnia 26 stycznia 2012 r. Sądu Rejonowego w Z. w ten sposób, że stwierdził zasiedzenie służebności przejazdu i przechodu na rzecz wnioskodawców. Od postanowienia Sądu drugiej instancji uczestnicy wnieśli skargę kasacyjną, wskazując, że istnieje istotne zagadnienie prawne związane z „dopuszczalnością przyjmowania przez sąd drugiej instancji za własne ustaleń sądu pierwszej instancji”, istnieje potrzeba wykładni art. 285 w związku z art. 145 i w związku z art. 292 k.c., gdyż „bardzo nietypowy stan faktyczny sprawy” sprawia trudności w wykładni tego ostatniego przepisu, oraz że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Jeżeli skarżący wskazują jako okoliczność uzasadniającą przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, to powinni sformułować to zagadnienie, przytoczyć argumenty prowadzące do niejednolitych wniosków oraz uzasadnić jego istotny charakter. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zagadnienie prawne jest istotne, gdy ma znaczenie dla rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia podobnych spraw. Pojęcie istotności oznacza jego doniosłość, która wyraża się rangą zawierającego się w nim problemu prawnego oraz jego znaczeniem wykraczającym poza potrzeby rozstrzygnięcia jednostkowej sprawy (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 23 października 2002 r., II CK 12/02, nie publ., z dnia 10 grudnia 2003 r., V CZ 123/03, nie publ., z dnia 7 stycznia 2005 r., I CZ 183/04, nie publ., z dnia 13 stycznia 2007 r., III CSK 180/07, nie publ., z dnia 23 marca 2012 r., I CSK 496/11, nie publ., z dnia 31 stycznia 2013 r., II CSK 479/12, nie publ.).
3 „Zagadnienie prawne” sformułowane przez skarżących jest zbyt ogólnikowe, bez przekonującego uzasadnienia. Skarżący w istocie zarzucił brak kontroli instancyjnej, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca, gdyż Sąd drugiej instancji szczegółowo ustosunkował się do ustaleń Sądu pierwszej instancji. Nie istnieje potrzeba wykładni art. 292 k.c., Sąd Najwyższy bowiem niejednokrotnie wypowiadał się na temat poruszanych przez skarżących kwestii (por. postanowienia z dnia 24 kwietnia 2002 r., V CKN 972/00 (OSP 2003, nr 7-8, poz. 100) i z dnia 27 stycznia 2006 r., III CSK 38/05 (OSP 2006, nr 10 poz. 114). Należy przy tym podkreślić, że rozstrzyganie nietypowych przypadków, osadzonych w nietypowych stanach faktycznych należy z reguły do sądów meriti, a nie do Sądu Najwyższego. Nie wykazano również oczywistej zasadności skargi, gdyż wymaganie to jest spełnione w razie wykazania, że wyrok zapadł z oczywistym, rażącym naruszeniem przepisów prawa lub podstawowych zasad obowiązujących w praworządnym państwie, widocznym na „pierwszy rzut oka”, bez konieczności przeprowadzenia bardziej szczegółowej analizy (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 27 kwietnia 2006 r., I CZ 15/06, nie publ., z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, nie publ., z dnia 29 listopada 2007 r., II CSK 460/07, nie publ., z dnia 18 czerwca 2008 r., III CSK 110/08 nie publ., 21 września 2010 r., III UK 95/10, nie publ., z dnia 2 grudnia 2011 r, III SK 31/11, nie publ.). Gdyby skarga była w sposób oczywisty zasadna, wystarczyłby krótki, jasny wywód, a nie kilkanaście stron szczegółowych rozważań (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2013 r., III CSK 311/13, OSNC 2014, nr 7-8, poz. 83). Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). [aw]
Powiązane orzeczenia
- II CSK 21/13 2013-06-13Czy skarga kasacyjna dotycząca stwierdzenia zasiedzenia służebności przesyłu powinna zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy ze względu na potrzebę wykładni przepisów prawnych lub oczywistą zasadność?
- IV CSK 137/16 2016-10-14Czy skarga kasacyjna dotycząca zasiedzenia służebności gruntowej, oparta na zarzutach istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości, spełnia wymogi formalne przyjęcia jej do rozpozn…
- IV CSK 411/18 2019-04-05Czy skarga kasacyjna od postanowienia w sprawie o zasiedzenie służebności przesyłu spełnia wymogi formalne dotyczące istnienia istotnego zagadnienia prawnego lub oczywistej zasadności skargi, uzasadniające jej przyjęcie…
- III CSK 283/19 2020-01-30Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli wnioskodawczyni wskazuje na potrzebę wykładni przepisów prawnych, ale przedstawione rozbieżności dotyczą jedynie stanowisk sądów orzekających w tej samej sp…
- IV CSK 320/18 2019-02-06Czy w sprawie o zasiedzenie służebności, skarga kasacyjna wnioskodawcy spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
Powołane przepisy
art. 285art. 145art. 292 KCart. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy