III CSK 87/05

WyrokIzba Cywilna2005-12-20

Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski, Maria Grzelka, Zbigniew Strus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dodatni wynik gospodarki finansowej Narodowego Funduszu Zdrowia w danym roku uzasadnia roszczenie zakładu opieki zdrowotnej o wypłatę za świadczenia udzielone ponad zakontraktowany limit?
Ratio decidendi
Dodatni wynik gospodarki finansowej Narodowego Funduszu Zdrowia nie uzasadnia automatycznie roszczenia zakładu opieki zdrowotnej o wypłatę za świadczenia udzielone ponad zakontraktowany limit. O przeznaczeniu wolnych środków decyduje ogólny stan zobowiązań Funduszu, uwzględniający roszczenia innych podmiotów. Strony są związane postanowieniami umów odnośnie do liczby i ceny świadczeń zdrowotnych, chyba że wystąpią sytuacje określone w ustawach.
Stan faktyczny
Powodowy Zakład Opieki Zdrowotnej domagał się zapłaty kwoty wynikającej z rozliczenia kontraktu za leczenie stacjonarne w 1999 roku, twierdząc, że pozostała niewyrównana różnica. Powód powoływał się na zobowiązanie Kasy Chorych do zwiększenia kwoty z tytułu przekroczenia finansowania oraz dodatni wynik gospodarki finansowej Kasy. Sąd Okręgowy zasądził żądaną kwotę, uznając, że dodatni wynik finansowy rodził obowiązek zapłaty. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, oddalając powództwo, wskazując, że strony były związane umową i ograniczeniami finansowymi, a porozumienie nie zawierało obowiązku świadczenia ponad limit, a dodatni wynik finansowy nie uzasadniał roszczenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną strony powodowej i zasądził od niej na rzecz pozwanego zwrot kosztów procesu w postępowaniu kasacyjnym.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CSK 87/05 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 grudnia 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) SSN Maria Grzelka SSN Zbigniew Strus (sprawozdawca) w sprawie z powództwa Zespołu Opieki Zdrowotnej w D. przeciwko Narodowemu Funduszowi Zdrowia (…) Oddziałowi Wojewódzkiemu o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 grudnia 2005 r., skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w K. z dnia 5 maja 2005 r., sygn. akt I ACa (…), oddala skargę kasacyjną i zasądza od powoda na rzecz pozwanego 1000 (jeden tysiąc) złotych tytułem kosztów procesu w postępowaniu kasacyjnym. Uzasadnienie Domagając się zasądzenia kwoty 379 104 zł powodowy Zakład Opieki Zdrowotnej twierdził, że z rozliczenia kontraktu w sprawie leczenia stacjonarnego w roku 1999 wynikała różnica – przyznana przez (…) Regionalną Kasę Chorych - nie wyrównana dotychczas, poza kwotą odpowiadającą 5% wartości kontraktu bezspornie wypłaconą. Powoływał również zobowiązanie Kasy do zwiększenia uznanej kwoty z 2 tytułu przekroczenia umownej granicy finansowania oraz dodatni wynik gospodarki finansowej Kasy w roku 1999. Sąd Okręgowy zasądził żądaną kwotę wyrażając zapatrywanie, że ostatnio wskazaną okoliczność rodziła obowiązek zapłaty dalszych kwot za wykonane świadczenia ponad maksymalna kwotę zobowiązania Kasy Chorych. Stwierdził, że strona pozwana nie wykazała przyczyn arbitralnego zwiększenia tej granicy tylko o 5%. Sąd Apelacyjny po ponownym rozpoznaniu sprawy rozpoznaniu sprawy na skutek apelacji strony pozwanej wyrokiem z 5 maja 2005 r. zmienił zaskarżony wyrok, oddalając powództwo bez obciążania strony powodowej kosztami procesu. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły wnioski wypływające ze zgromadzonego materiału. Sąd Apelacyjny przytoczył następujące konkluzje: 1. Treść stosunku zobowiązaniowego miedzy stronami określała umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych, a strony były obowiązane współdziałać w jej wykonaniu, uwzględniając postanowienia umowy oraz jej cel społeczno-gospodarczy. Powodowy zakład wykonując umowę winien był zatem uwzględniać ograniczenia finansowe przejawiające się w ograniczonej liczbie świadczeń, tym bardziej, że aneks do umowy z połowy 1999 r. uwzględniał prognozy wykorzystania tzw. limitów. 2. Porozumienie w sprawie rozliczenia umowy zawartej na rok 1999 nie zawierały obowiązku świadczenia przez Kasę Chorych a jedynie stwarzało możliwość rozszerzenia zakresu świadczeń. Również dodatni wynik finansowy Kasy Chorych nie uzasadnia roszczenia o wypłatę stronie powodowej za świadczenia udzielone poza granicami umowy, ponieważ o przeznaczeniu wolnych środków decyduje ogólny stan zobowiązań uwzględniający roszczenia innych podmiotów. 3. Postanowienia umów odnośnie do liczby i ceny świadczeń zdrowotnych wiążą strony, z wyjątkiem sytuacji określonych w art. 7 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej i art. 30 ustawy o zawodzie lekarza i lekarza dentysty, jednak Sąd Apelacyjny stanowczo stwierdził, że większa niż zakontraktowana liczba wykonanych świadczeń nie wynikała z natury przypadków objętych ustawowym przymusem opieki zdrowotnej. W skardze kasacyjnej opartej na obydwu podstawach (art. 3983 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.) strona powodowa zarzuciła naruszenie art. 233 § 1 k.p.c., art. 229 i 230 k.p.c. oraz art. 65 k.c. Skarżący wnosił o uchylenie lub o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie apelacji pozwanego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 3 Zarzucając uchybienie przepisom postępowania skarżący wskazuje jedno zdanie z pisma procesowego z dnia 4 grudnia 2002 r . zawierające twierdzenie, że powód ma obowiązek dołożenia należytej staranności w prowadzeniu działalności medycznej, a niewykonanie tego obowiązku z powodu limitu świadczeń spowodowałoby zagrożenie życia i zdrowia ludzkiego oraz jego odpowiedzialność karną Tego rodzaju ogólne zwroty wyrażające oceny autora pisma procesowego nie stanowią dowodu, którego pominiecie naruszałoby swobodę sędziowskiej oceny materiału przyjmowanego za podstawę stanu faktycznego wyroku. W żaden sposób nie zostało wykazane, że strona pozwana przyznała w sposób milczący lub wyraźny spełnienie świadczeń w warunkach przymusu ustawowego, skoro strona powodowa nie skonkretyzowała tych wypadków w sposób pozwalający na ich identyfikacje i ocenę w razie istnienia sporów co natury tych przypadków leczniczych. Zarzut naruszenia prawa materialnego nie wskazuje jednoznacznie, czy intencją skarżącego jest podważanie treści ustalonych oświadczeń woli, czy wykładnia umowy. Sąd Najwyższy nie jest uprawniony do snucia przypuszczeń, które mogłyby się okazać niezgodne z zamiarem skarżącego. Należy jednak zwrócić uwagę, na zastrzeżenie zawarte w § 3 porozumienia w sprawie rozliczenia kontraktu dotyczące uzyskania dodatkowych środków finansowych. Formułując zarzuty odmowy zwiększenia w roku 2000 zakresu rozliczenia skarżący winien był wykazać spełnienie tego warunku, Z przyczyn wskazanych Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna nie jest oparta na usprawiedliwionej podstawie i z mocy art. 39814 k.p.c. oddalił ją oraz na podstawie art. 99 k.p.c. zasądził na rzecz pozwanego koszty procesu w postępowaniu kasacyjnym.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 7art. 30art. 3983 § 1 pkt 1art. 233 § 1 KPCart. 229art. 65 KCart. 39814 KPCart. 99 KPC§ 1 pkt 1§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy