III CZ 1/12

PostanowienieIzba Cywilna2012-01-26

Skład orzekający: Jacek Gudowski, Józef Frąckowiak, Iwona Koper

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w ramach zażalenia na postanowienie o kosztach postępowania można kwestionować prawidłowość postępowania zmierzającego do ustalenia następców prawnych zmarłego pozwanego?
Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, o którym mowa w art. 394¹ § 1 pkt 2 k.p.c., obejmuje wyłącznie kwestie związane z kosztami. Zarzuty dotyczące prawidłowości postępowania zmierzającego do ustalenia następców prawnych zmarłego pozwanego nie mogą być przedmiotem kontroli Sądu Najwyższego w ramach takiego zażalenia. Zasada odpowiedzialności za wynik procesu, wyrażona w art. 98 k.p.c., uzasadnia zasądzenie kosztów od strony przegrywającej.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty od pozwanego. Pozwany zmarł w trakcie postępowania, a powód wskazał jego następców prawnych, w tym Gminę Miejską K. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, zasądzając od powoda na rzecz strony pozwanej zwrot kosztów postępowania odwoławczego. Powód zaskarżył zażaleniem postanowienie o kosztach, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i prawa materialnego dotyczących ustalenia następców prawnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie o kosztach postępowania odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CZ 1/12 POSTANOWIENIE Dnia 26 stycznia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Józef Frąckowiak SSN Iwona Koper (sprawozdawca) w sprawie z powództwa J. B. przeciwko Gminie Miejskiej K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 stycznia 2012 r., zażalenia powoda na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 18 sierpnia 2011 r., oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2010 r. Sąd Rejonowy zasądził od pozwanego P. B. na rzecz powoda kwotę 10 465,38 zł z ustawowymi odsetkami i kosztami procesu. Pozwany, który wyrok ten zaskarżył apelacją, zmarł w dniu 17 lipca 2010 r. Powód wskazał jako następców prawnych zmarłego M. J. i J. G.– B., a po odrzuceniu przez nich spadku po pozwanym, Gminę Miejską K. Wyrokiem z dnia 18 sierpnia 2011 r. Sąd Okręgowy w K. zmienił wyrok Sądu Rejonowego w ten sposób, że powództwo oddalił oraz na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 1200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego, obejmujących wynagrodzenie zastępującego ją pełnomocnika procesowego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że wobec istnienia krewnych wyprzedzających dziedziczenie Gminy nie jest ona biernie legitymowana w sprawie. Zawarte w powyższym wyroku rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zaskarżył zażaleniem powód zarzucając naruszenie: § 112 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 23.02.2007 r.- Regulamin urzędowania sądów powszechnych (Dz.U. Nr 38, poz. 249 ze. zm.) przez jego niezastosowanie i brak wezwania przez Sąd powoda do wskazania wszystkich spadkobierców ustawowych po zmarłym P. B., art. 1020 k.c. przez jego niezastosowanie, art. 98 § 1 k.p.c. przez jego zastosowanie; art. 174 § 1 k.p.c.- poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy Sąd powziął informację, iż wskazani przez powoda następcy prawni odrzucili spadek. Skarżący wniósł o zmianę orzeczenia o kosztach przez ich wzajemne zniesienie i zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Na podstawie art. 3941 § 1 pkt 2 na postanowienie sądu drugiej instancji przysługuje zażalenie co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu. Przedmiot tego zaskarżenia określa użyte w powołanym 3 przepisie określenie „co do kosztów procesu”. Poza nim pozostają podniesione w zażaleniu powoda zarzuty dotyczące prawidłowości postępowania zmierzającego do wskazania następców prawnych zmarłego pozwanego, które nie mogą być przedmiotem kontroli Sądu Najwyższego w ramach mniejszego postępowania zażaleniowego. Przy uwzględnieniu zasady odpowiedzialności za wynik procesu, wyrażonej w art. 98 k.p.c., jako bezpodstawny ocenić natomiast należy zarzut naruszenia tego przepisu przez zasądzenie kosztów postepowania odwoławczego od przegrywającego pozwanego, którego żądanie nie zostało uwzględnione na rzecz pozwanego, którego obrona okazała się skuteczna. Z tych względów na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 orzeczono jak w sentencji. db

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 98 § 1art. 1020 KCart. 98 § 1 KPCart. 174 § 1 KPCart. 3941 § 1 pkt 2art. 98 KPCart. 39814art. 3941 § 3§ 1§ 112§ 1 pkt 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy