III CZ 100/26
PostanowienieIzba Cywilna2026-07-29
Skład orzekający: Roman Trzaskowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sformułowania zawarte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, wskazujące na konieczność uchylenia wyroku w całości, mogą być traktowane jako wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia, jeśli nie zostały one wyraźnie sformułowane jako taki wniosek i nie skorelowano ich z zakresem zaskarżenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna musi być tak zredagowana, aby nie stwarzała wątpliwości interpretacyjnych, a zakres zaskarżenia i wnioski nie mogą być określane przez Sąd w drodze zabiegów interpretacyjnych. Sformułowania zawarte w uzasadnieniu skargi, wskazujące na konieczność uchylenia wyroku w całości, nie mogą być traktowane jako wniosek kasacyjny, jeśli nie zostały wyraźnie sformułowane jako taki i nie skorelowano ich z zakresem zaskarżenia. Brak takiej korelacji skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną pozwanego, uznając, że nie spełnia ona wymogów formalnych, w szczególności nie zawierała wniosku o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu. Pozwany w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów k.p.c. poprzez błędną ocenę treści skargi kasacyjnej, twierdząc, że wniosek o uchylenie całości wyroku został zawarty w uzasadnieniu skargi.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
III CZ 100/26
POSTANOWIENIE
29 lipca 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Roman Trzaskowski
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 29 lipca 2026 r. w Warszawie
zażalenia P.Ł.
na postanowienie Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej
z 27 marca 2025 r., II Ca 1114/24,
w sprawie z powództwa Z.M.
przeciwko P.Ł.
o zapłatę,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 27 marca 2025 r. Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej odrzucił
skargę kasacyjną pozwanego od wyroku tego Sądu z 5 grudnia 2024 r. jako
niespełniającą wymagania określonego w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.
W zażaleniu na powyższe postanowienie pozwany zarzucił naruszenie
art. 3986 § 2 k.p.c. poprzez dowolną i błędną ocenę treści skargi kasacyjnej,
polegającą na uznaniu, że nie zawiera ona wniosku o uchylenie lub uchylenie
i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany oraz
podniósł, że wniosek o uchylenie całości wyroku zawarty został w treści skargi
kasacyjnej dwukrotnie: w ostatnim akapicie punktu 3. uzasadnienia oraz w punkcie
4. uzasadnienia, co jest wskazaniem wystarczająco precyzyjnym, bez konieczności
stosowania zabiegów interpretacyjnych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
III CZ 100/26 2
W orzecznictwie Sądu Najwyższego wielokrotnie podkreślano, że skarga
kasacyjna powinna być tak zredagowana, aby nie stwarzała żadnych wątpliwości
interpretacyjnych, a zakres zaskarżenia i jego wnioski nie mogą być określane
przez Sąd Najwyższy w drodze zabiegów interpretacyjnych i analizy sformułowań,
którymi posłużył się autor skargi. Bezwzględnym wymaganiem jest również,
aby zakres zaskarżenia i wniosek o uchylenie lub o uchylenie i zmianę orzeczenia
były ze sobą ściśle skorelowane, przy czym brak tej korelacji skutkuje odrzuceniem
skargi (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z 27 listopada 2015 r.,
V CSK 290/15, niepubl.; z 3 czerwca 2016 r., IV CSK 796/15, niepubl.; z 11 sierpnia
2021 r., V CSKP 131/21, niepubl.; 14 listopada 2024 r., III CZ 102/24, niepubl.;
z 15 listopada 2024 r., I CSK 1834/23, niepubl.).
Pozwany zaskarżył skargą kasacyjną wyrok z 5 grudnia 2024 r. w części,
w punktach I.1., I.3., III. oraz IV. W uzasadnieniu podstaw skargi kasacyjnej
wskazał zaś, że wskazane w tych podstawach naruszenia miały istotny wpływ
na treść orzeczenia i „przemawiają za jego uchyleniem w całości” oraz
że naruszenia (podstawowych reguł odpowiedzialności deliktowej oraz wydanie
orzeczenia z pominięciem prawomocnych ustaleń sądu karnego) „miały istotny
wpływ na treść orzeczenia, prowadząc do jego oczywistej niesprawiedliwości
i konieczności uchylenia”.
Sąd Najwyższy dopuszczał w swym orzecznictwie możliwość odstępstwa
od wymagania określonego w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c., jeżeli wnioski kasacyjne
dadzą się wyprowadzić w sposób oczywisty już z treści wniesionej skargi
kasacyjnej, mianowicie, jeżeli z części wstępnej skargi wynika wyraźnie,
że zaskarżono wyrok „w całości”, to tym samym sformułowany na następnej stronie
wniosek kasacyjny o „uchylenie wyroku (tego Sądu) i przekazanie sprawy
do ponownego rozpoznania” nie powinien budzić wątpliwości odnośnie do jego
zakresu (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 12 grudnia 2013 r., V CZ 71/13,
niepubl.); zaś wniosek o „uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości
i orzeczenie co do istoty poprzez orzeczenie o przywrócenie stanu poprzedniego”
może być kwalifikowany jako wniosek o uchylenie i zmianę zaskarżonego
postanowienia w całości (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 grudnia 2010
r., I CZ 150/10, niepubl.).
III CZ 100/26 3
W przedmiotowej sprawie nie ma jednak wniosków kasacyjnych. Takim
wnioskiem nie jest bowiem zawarte w konkluzjach uzasadnienia podstaw skargi
kasacyjnej wskazanie, że zarzucane w nich uchybienia przemawiają za uchyleniem
wyroku w całości czy też czynią koniecznym uchylenie wyroku. Traktować można
je bowiem jedynie jako poparcie wniosków kasacyjnych, o ile zostałyby zawarte
w skardze kasacyjnej. Na ich podstawie Sąd Najwyższy nie jest natomiast
uprawniony samodzielnie formułować wniosków kasacyjnych za skarżącego,
zwłaszcza jeśli uwzględnić, że rozważane sformułowania nie zostały skorelowane
z zakresem zaskarżenia wyroku skargą kasacyjną, a w świetle treści wydanego
rozstrzygnięcia ich prawidłowa treść wymagałyby z jednej strony zmiany, z drugiej
zaś samodzielnego uzupełnienia przez Sąd Najwyższy.
Z tych względów, na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.,
Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
(K.L.)
[a.ł]
Powiązane orzeczenia
- I CSK 4438/22 2023-09-28Czy skarga kasacyjna, która nie zawiera wniosku o uchylenie lub uchylenie i zmianę zaskarżonego orzeczenia, podlega odrzuceniu?
- I CSK 2479/24 2025-08-21Czy skarga kasacyjna, która nie precyzuje zakresu żądanego uchylenia lub zmiany orzeczenia, spełnia wymogi formalne umożliwiające jej rozpoznanie przez Sąd Najwyższy?
- III CZ 224/25 2025-12-29Czy wniosek kasacyjny zawierający żądanie uchylenia zaskarżonego wyroku Sądu drugiej instancji i jednocześnie jego zmiany spełnia wymogi formalne skargi kasacyjnej?
- I CZ 54/16 2016-09-30Czy wadliwe sformułowanie wniosku skargi kasacyjnej, polegające na braku żądania uchylenia zaskarżonego wyroku przed żądaniem jego zmiany, stanowi podstawę do odrzucenia skargi kasacyjnej, jeśli zakres żądanej zmiany jes…
- I CSK 634/23 2023-05-25Czy skarga kasacyjna, w której wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia nie jest precyzyjnie określony co do zakresu, a także wniosek o wydanie orzeczenia reformatoryjnego jest wadliwy, może zostać odrzucona…
Powołane przepisy
art. 3984 § 1 pkt 3 KPCart. 3986 § 2 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 1 pkt 3§ 2§ 3
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy