III CZ 14/15

PostanowienieIzba Cywilna2015-04-17

Skład orzekający: Marta Romańska, Dariusz Dończyk, Kazimierz Zawada

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zachowanie powódki, polegające na wypowiedzeniu słów "… ja mogę słuchać sądu, a nie chama w todze" oraz opuszczeniu sali rozpraw, stanowi ubliżenie sądowi w rozumieniu art. 49 § 1 p.u.s.p. i uzasadnia nałożenie kary porządkowej grzywny, a jeśli tak, to czy jej wysokość była rażąco niewspółmierna?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wypowiedzenie przez powódkę słów "… ja mogę słuchać sądu, a nie chama w todze" oraz opuszczenie sali rozpraw stanowi zachowanie ubliżające sądowi w rozumieniu art. 49 § 1 p.u.s.p., uzasadniające nałożenie kary porządkowej. Jednakże, Sąd Najwyższy stwierdził, że wysokość wymierzonej grzywny była rażąco niewspółmierna do możliwości majątkowych i dochodów powódki, dlatego postanowił obniżyć jej wysokość.
Stan faktyczny
Powódka została ukarana przez Sąd Apelacyjny karą porządkową grzywny w wysokości 400 zł za ubliżenie sądowi poprzez wypowiedzenie obraźliwych słów i opuszczenie sali rozpraw. Powódka zaskarżyła to postanowienie, zarzucając błędną wykładnię przepisów oraz rażącą niewspółmierność kary do jej stanu zdrowia, niepełnosprawności i sytuacji majątkowej. Sąd Najwyższy uznał zachowanie za ubliżające, ale obniżył wysokość grzywny ze względu na jej niewspółmierność do sytuacji majątkowej powódki.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie w ten sposób, że kwotę 400 zł zastąpił kwotą 200 zł, a w pozostałym zakresie zażalenie oddalił.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CZ 14/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 kwietnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Dończyk SSN Kazimierz Zawada w sprawie z powództwa D. S. przeciwko S. R. o zadośćuczynienie i ochronę dóbr, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 kwietnia 2015 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 25 listopada 2014 r., zmienia zaskarżone postanowienie w ten sposób, że kwotę 400 (czterysta) zł zastępuje kwotą 200 (dwieście) zł, a w pozostałym zakresie zażalenie oddala. 2 UZASADNIENIE Postanowieniem z 25 listopada 2014 r. Sąd Apelacyjny ukarał powódkę D. S. karą porządkową grzywny w wysokości 400 zł za ubliżenie sądowi. Powódka zaskarżyła to postanowienie w całości i zarzuciła, że zostało ono wydane z naruszeniem art. 49 § 1 p.u.s.p. poprzez jego błędną wykładnię, prowadzącą do nałożenia na nią grzywny oraz poprzez wymierzenie jej grzywny rażąco niewspółmiernej do jej zachowania oraz stanu majątkowego. Sąd nie uwzględnił bowiem okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie, tj. choroby powódki (II stopień niepełnosprawności – umiarkowany), nagłego pogorszenia stanu zdrowia, braku reprezentacji przez fachowego pełnomocnika oraz stanu silnego wzburzenia emocjonalnego, w jakim wypowiedziała słowa, za które została ukarana. Powódka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Stosownie do art. 49 § 1 p.u.s.p. karę porządkową grzywny można wymierzyć między innymi w razie ubliżenia sądowi. Określenie wygłoszone przez powódkę w momencie ogłaszania ustnych motywów rozstrzygnięcia, bez udzielenia głosu o treści: „… ja mogę słuchać sądu, a nie chama w todze” oraz opuszczenie sali rozpraw należy uznać za zachowanie ubliżające sądowi. Takiego zachowania na sali rozpraw wobec sędziego wygłaszającego motywy rozstrzygnięcia nie można tłumaczyć „umiarkowanym stopniem niepełnosprawności”, „pogorszeniem stanu zdrowia” i „silnym wzburzeniem”. Swojego stanu zdrowia powódka nie powinna traktować instrumentalnie i powoływać się nań w celu spowodowania, że wobec niej będą stosowanie odmienne standardy oceny zachowania. Zgodzić trzeba się natomiast z zarzutem powódki, że wysokość wymierzonej jej grzywny oceniana w relacji do jej możliwości majątkowych i dochodów, ujawnionych w oświadczeniach majątkowych składanych w związku z rozpoznawaniem wniosków powódki o udzielenie prawa pomocy, jest znaczna. Cele represyjne i prewencyjne wobec powódki może spełnić grzywna w niższym o połowę wymiarze. 3 Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 38815 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 49 § 1art. 38815 § 1art. 3941 § 3 KPC§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy