III CZ 219/23
PostanowienieIzba Cywilna2024-04-26
Skład orzekający: Kamil Zaradkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie tego sądu o odrzuceniu apelacji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna nie przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie tego sądu o odrzuceniu apelacji. Katalog orzeczeń, od których można wnieść skargę kasacyjną, określony w art. 3981 § 1 k.p.c., jest zamknięty i nie podlega rozszerzającej interpretacji. Postanowienie oddalające zażalenie na postanowienie o odrzuceniu apelacji nie mieści się w tym katalogu.Stan faktyczny
Pozwany wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Apelacyjnego, które oddaliło jego zażalenie na postanowienie tego samego sądu o odrzuceniu apelacji od wyroku sądu pierwszej instancji. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną, uznając ją za niedopuszczalną. Pozwany wniósł zażalenie na to postanowienie, zarzucając błędną wykładnię art. 3981 § 1 k.p.c.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
III CZ 219/23 POSTANOWIENIE 26 kwietnia 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Kamil Zaradkiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 26 kwietnia 2024 r. w Warszawie zażalenia R. O. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 16 lutego 2023 r., VII AGz 283/22 (VII WSC 26/23), w sprawie z powództwa Bank spółki akcyjnej w W. przeciwko R. O. o zapłatę, oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 16 lutego 2023 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie, w sprawie z powództwa Bank S.A. w W. przeciwko R. O. o zapłatę, odrzucił skargę kasacyjną pozwanego od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 31 sierpnia 2022 r. Postanowieniem z 31 sierpnia 2022 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił zażalenie pozwanego na postanowienie tegoż Sądu z 7 marca 2022 r., którym Sąd Apelacyjny w Warszawie odrzucił apelację pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 18 grudnia 2020 r.
III CZ 219/23 2 W uzasadnieniu postanowienia z 16 lutego 2023 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie wskazał, że skarga kasacyjna wniesiona przez pozwanego, będącego adwokatem, jest niedopuszczalna, gdyż objęte nią postanowienie nie mieści się w katalogu orzeczeń, co do których może być wniesiona skarga kasacyjna, określonym w art. 3981 § 1 k.p.c. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł pozwany, zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 3981 § 1 k.p.c. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że złożona przez pozwanego skarga kasacyjna nie dotyczyła orzeczenia określonego w art. 3981 § 1 k.p.c. W oparciu o powyższy zarzut pozwany wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 3981 § 1 k.p.c. od wydanego przez sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku lub postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie strona, Prokurator Generalny, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka może wnieść skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ustawodawca w art. 3981 § 1 k.p.c. wyraźnie wskazał orzeczenia sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, od których można wnieść skargę kasacyjną, bez możliwości ich rozszerzającej interpretacji. Jak wynika z ugruntowanego orzecznictwa Sądu Najwyższego, regulacja art. 3981 § 1 k.p.c. wyłącza dopuszczalność skargi kasacyjnej od innych niż enumeratywnie w niej wymienionych prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, chociażby kończyły one postępowanie w sprawie. Warunek, aby orzeczenie kończyło postępowanie w sprawie, dotyczy zatem wyłącznie prawomocnych wyroków sądu drugiej instancji oraz postanowień sądu drugiej instancji - ale tylko wydanych w przedmiocie odrzucenia pozwu lub umorzenia postępowania. Jak podkreśla się w orzecznictwie, przypadki te powinny być wykładane ściśle (zamiast wielu zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 8 lipca 2022 r., III CZ 248/22).
III CZ 219/23 3 W niniejszej sprawie pozwany wniósł skargę kasacyjną od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie pozwanego na postanowienie tegoż sądu o odrzuceniu apelacji pozwanego wniesionej od wyroku sądu pierwszej instancji. Postanowienie objęte skargą kasacyjną wniesioną przez pozwanego nie mieści się w określonym w art. 3981 § 1 k.p.c. zamkniętym katalogu orzeczeń, od których może być wniesiona skarga kasacyjnym, w związku z czym za prawidłowe należy uznać wydanie przez Sąd Apelacyjny w Warszawie postanowienia o odrzuceniu tej skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z 22 lutego 2023 r., III CZ 332/22, wprost wskazał, że skarga kasacyjna nie przysługuje od postanowień sądu drugiej instancji wydawanych na skutek rozpoznania zażaleń na postanowienia tego sądu o odrzuceniu apelacji. Sąd Najwyższy zwraca również uwagę, że zawarty w uzasadnieniu zażalenia pozwanego wywód dotyczący art. 3941 § 2 k.p.c. jest bezprzedmiotowy, gdyż przepis ten został uchylony z dniem 7 listopada 2019 r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2019 poz. 1469). Z tych względów, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., orzeczono jak w sentencji postanowienia. [SOP] [ms]
Powiązane orzeczenia
- II PZ 16/14 2014-11-12Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu apelacji?
- I CZ 38/08 2008-07-04Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu apelacji?
- I CSK 73/08 2008-06-18Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia Sądu Najwyższego oddalającego zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające apelację?
- I CZ 95/16 2016-12-08Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji o oddaleniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu apelacji?
- III UZ 20/23 2024-01-17Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie tego sądu odrzucające apelację?
Powołane przepisy
art. 3981 § 1 KPCart. 3941 § 2 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy