III CZ 245/23
PostanowienieIzba Cywilna2024-08-30
Skład orzekający: Dariusz Zawistowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji prawidłowo uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 386 § 4 k.p.c., gdy sąd pierwszej instancji rozpoznał istotę sprawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sąd drugiej instancji nieprawidłowo zastosował art. 386 § 4 k.p.c. Sąd drugiej instancji uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na nierozpoznanie istoty sprawy. Jednakże, sąd pierwszej instancji rozpoznał merytorycznie oba żądania powodów, co wyklucza zastosowanie art. 386 § 4 k.p.c.Stan faktyczny
Powodowie T. D. i D. D. wnieśli pozew o zapłatę i ustalenie przeciwko Bankowi w W. Sąd Okręgowy uwzględnił powództwo w całości. Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanego w zakresie dotyczącym powództwa o ustalenie, ale uchylił wyrok w części dotyczącej roszczenia o zapłatę i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, powołując się na art. 386 § 4 k.p.c.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego w części dotyczącej uchylenia wyroku Sądu Okręgowego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego pozostawiono do rozstrzygnięcia w orzeczeniu kończącym postępowanie.Pełny tekst orzeczenia
III CZ 245/23 POSTANOWIENIE 30 sierpnia 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Zawistowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 30 sierpnia 2024 r. w Warszawie zażalenia Bank w W. oraz zażalenia T. D. i D. D. na wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 31 marca 2023 r., I ACa 1508/22, w sprawie z powództwa T. D. i D. D. przeciwko Bank w W. o zapłatę i o ustalenie, 1. uchyla zaskarżony wyrok w części uchylającej wyrok Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 14 kwietnia 2022 r. (pkt 2.) 2. pozostawia orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego do rozstrzygnięcia w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Legnicy wyrokiem z 14 kwietnia 2022 r. uwzględnił powództwo o ustalenie i zapłatę wniesione przez powodów T. D. i D. D.. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, po rozpoznaniu apelacji pozwanego, wyrokiem z 31 marca 2023 r. oddalił apelację pozwanego w zakresie dotyczącym powództwa o ustalenie oraz uchylił zaskarżony wyrok w pozostałej części, dotyczącej roszczenia o zapłatę i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego
III CZ 245/23 2 rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Legnicy. Jako podstawą wydania orzeczenia kasatoryjnego Sąd drugiej instancji wskazał art. 386 § 4 k.p.c. W zażaleniach skarżący zarzucili naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. Wnieśli o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W judykaturze utrwalone jest stanowisko, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, toczącym się na skutek zażalenia na orzeczenie kasatoryjne sądu drugiej instancji, kognicja Sądu Najwyższego ogranicza się do zbadania czy zostały naruszone przepisy postępowania określające podstawy uchylenia przez sąd drugiej instancji zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny wskazał, że zachodzi podstawa do uchylenia wyroku Sądu pierwszej instancji, odwołując się do treści art. 386 § 4 k.p.c. W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowany jest pogląd, że do nierozpoznania istoty sprawy dochodzi wówczas, gdy sąd rozstrzygnął nie o tym, co było przedmiotem sprawy, zaniechał w ogóle zbadania materialnej podstawy żądania, pominął całkowicie merytoryczne zarzuty zgłoszone przez stronę, rozstrzygnął o żądaniu powoda na innej podstawie faktycznej niż zgłoszona w pozwie, nie rozważył zarzutów pozwanego dotyczących kwestii faktycznych lub prawnych rzutujących na zasadność roszczenia powoda. Uwzględniając sposób rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd Okręgowy, który uwzględnił powództwo w zakresie obu żądań objętych żądaniem pozwu, brak jest podstaw do uznania, że istota sprawy nie została przez ten Sąd rozpoznana. Sąd pierwszej instancji dokonał merytorycznej oceny żądań powodów. Odmienna ocena dotycząca żądania pozwu w zakresie roszczenia pieniężnego, której dokonał Sąd drugiej instancji, związana z wykładnią art. 405 k.c. i art. 410 § 1 k.c., uzasadniająca w jego ocenie potrzebę uzupełnienia ustaleń faktycznych, które pominął Sąd pierwszej instancji nie uzasadnia stwierdzenia, że została spełniona przesłanka wydania orzeczenia kasatoryjnego określona w art. 386 § 4 k.p.c. Uwzględniając powyższe należało przyjąć, że w zażaleniach zasadnie zarzucono naruszenie art. 386 § 4 k.p.c.
III CZ 245/23 3 Z tych względów wyrok w zaskarżonej części podlegał uchyleniu na podstawie art. 3941 § 3 w zw. z art. 39815 § 1 k.p.c. [SOP] R.G.
Powiązane orzeczenia
- III CZ 317/23 2024-09-12Czy sąd drugiej instancji prawidłowo uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 386 § 4 k.p.c., gdy sąd pierwszej instancji rozpoznał sprawę merytorycznie?
- III CZ 11/18 2018-07-12Czy sąd drugiej instancji prawidłowo uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. z powodu nierozpoznania istoty sprawy?
- V CZ 97/17 2018-02-07Czy sąd drugiej instancji może uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. z powodu nierozpoznania istoty sprawy, gdy postępowanie dowodowe wymaga j…
- III CZ 130/22 2022-04-07Czy sąd drugiej instancji prawidłowo uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w ca…
- V CZ 122/12 2013-04-17Czy sąd drugiej instancji prawidłowo zakwalifikował sytuację procesową jako nierozpoznanie istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c., uchylając wyrok sądu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoz…
Powołane przepisy
art. 386 § 4 KPCart. 405 KCart. 410 § 1 KCart. 3941 § 3art. 39815 § 1 KPC§ 4§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy